Кіріспе

Эвкалипт түрлері Эвкалипт жаксониі, әдетте қызыл тітіркену деп аталады, Батыс Австралияның оңтүстік-батысында өсетін биік ағаш түрі және штатта кездесетін ең биік ағаштардың бірі. Оның сабағының түбінен бастап ең жұқа бұтақтарына дейін қалың, дөрекі, жіп тәрізді қызғылт қабығы, жұмыртқа тәрізді, найза тәрізді ересектер жапырақтары, жетіден тұратын гүл шоқтары, ақ гүлдері және қысқа шар тәрізді бөшке тәрізді жемісі бар.

Сипаттама

Евкалипт жаксониі - әдеттегідей биіктігі 5 метрге дейін өсетін, қалың, дөрекі, жіпті және қырлы сұр қоңыр немесе қызыл қоңыр қабықты ағаш. Кейбір деректерге сүйенсек, қызыл түстегі ағаш 75 м биіктікке жетеді, ең биік белгілі ағаштың биіктігі - 8 м. Оның үсті тығыз, тығыз, ауыр шатырды құрайды. Жас өсімдіктер мен қоңыр ағаштардың жапырақтары жұмыртқа тәрізді, жоғарғы жағында қара-жасыл, төменгі жағында жұлқыраған, ұзын және кең. Ересектер жапырақтары кезектесіп орналасады, жоғарғы беті қара-жасыл, төменгі беті ақшыл, жұмыртқа тәрізді, ұзын және кең, ұзын жапырақшасында. Гүл түйіршіктері жапырақ тұяқтарында жетіден тұратын топтарда тармақсыз ұзын тұяқпен орналасады, жеке түйіршіктер ұзын тұяқпен. Жетілген түйіршіктер созылып, сопақша, ұзын және кең, конус тәрізді оперкулуммен. Гүлдеу қаңтар мен наурыз айлары аралығында болады және гүлдері ақ түсті. Қызыл тұншықты жиі басқа екі түрмен салыстырады, сары тұншықты (Eucalyptus guilfoylei) және Rate's tingle (Eucalyptus brevistylis) кішірек. Қызыл қыңырлық Rate's tingle-мен жақын байланысты, екеуі де Eucalyptus тұқымдасына жатады.

Таксономия және атау беру

Бұл түрді алғаш рет ботаник Джозеф Мейден 1914 жылы Жаңа Оңтүстік Уэльс Корольдік қоғамының журналында сипаттаған. Евкалипт жаксони австралиялық табиғатшы және орнитолог Сидни Уильям Джексонның есімімен аталған. Джексон "Deep River", Nornalup Inlet және "Bow River", Irwin's Inlet маңында Maiden қолданған үлгілерді жинады.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Климаттың өзгеруі мен жерді тазартудан кейін бұл түрдің таралуы азайып келеді. Олар қазір негізінен Уолпол Норналуп ұлттық паркі мен Уолпол аймағындағы парк сыртындағы бірнеше оқшауланған жерлерде Батыс Австралияның оңтүстік жағалауындағы Оңтүстік-Батыс және Ұлы Оңтүстік аймақтарының түйісуінде кездеседі. 2019 жылы Халықаралық табиғат қорғау одағының мәліметтері бойынша бұл түр қатерлі деп саналады. Жетілген жануарлардың саны 22200-ден 42000-ға дейін. Оның қоныстану аймағы шамамен 2 млн.