АҚШ Әскери-теңіз күштерінің үш мачты шхунасы "Ирен Форсайт"

Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің шхунасы

USS Irene Forsyte (IX 93) – бастапқыда MacLean Clan деп салынған, бірақ АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Q кемесі ретінде қысқа мерзімге ғана айналдырылған үш мачталы шхуна.

Коммерциялық қызметте

MacLean Clan үш мачталы шкунасы 1920 жылы MacLean Construction Company, Mahone Bay, Nova Scotia компаниясымен Lunenburg, Nova Scotia қаласының H. W. Adams үшін салынды. Ол үш мачталы саудалық шкуналар дәуірінің соңында салынған және 1920 жылы MacLean Construction компаниясы салған екі шхунаның бірі болды, екіншісі – қосалқы желкенді шхуна Cote Nord. MacLean Clan 1930 жылдарға дейін жағалау саудасында жұмыс істеді. 1926 жылы оған қосалқы қозғалтқыш орнатылып, 1929 жылы сатылып, Виндзор, Nova Scotia қаласында қайта тіркелді. 1930 жылдардың басында капитан Томас Антл оны сатып алды. Irene Myrtle деп аталған шхуна сол кездегі қатал сауда жағдайларынан қиындықпен құтылды және онжылдықтың соңына қарай нашар күйде болды. Соғыс салдарынан кемелер қатынасының артуы оған жаңа өмір сыйлады, ол 1942 жылға дейін Жаңа Англия мен Новая Шотландия арасындағы көмір тасымалымен айналысты. Сол жазда, кеме Нью-Лондон, Коннектикут қаласында көмір тиеп тұрғанда капитан Антл қайтыс болды және кеме жақын уақытта сатылымға қойылды.

АҚШ әскери-теңіз флоты сатып алған

Бұл кезде АҚШ Әскери-теңіз күштері Биг Хорн, Астерион және Атик сияқты үлкен алдау кемелеріне қосымша, Q кемесі ретінде қызмет ететін кішкентай жағалау кемесін іздеуді бастады. 1942 жылдың 16 қарашасында шамамен 12 000 АҚШ долларына сатып алынған шхуна 7 желтоқсанда "Irene Forsyte" деп аталды және IX 93 борты таңбасын алды. Ол Коннектикут штатының Нью-Лондон қаласындағы Темза кеме құрылыс шеберханасына түрлендіру үшін жіберілді. Жаңа қозғалтқыштармен, жылдам атуға қабілетті қару-жарақпен, сондай-ақ жасырын радар және гидролокатор жабдықтарымен жабдықталған, бұл қосымша кеме 1943 жылдың 26 тамызында қолданысқа енгізілді.

Қызмет тарихы

Бірінші дүниежүзілік соғыстағы Q кемелерінің тәжірибесіне сүйене отырып, «Айрин Форсайттың» салыстырмалы түрде ауыр қару-жарағын жасырып, неміс суасты қайықтарын беткейде жақын машыққа шақырып, оларды ату арқылы батыруға үміттенілді. Бұл орынды табу үшін жақсы жасырыну қажет болды. 1943 жылдың 29 қыркүйегінде ерікті экипаж шхунаны Нью-Лондоннан шығарғаннан кейін, оның атын және туын португалиялық «Гранд Бэнкс» балық аулау шхунасының атына өзгертті. Экипаж сондай-ақ қаруды одан әрі жасырып, оның құрылымын және сыртқы түрін өзгертті. Жасырылған Q кемесі жаудың суасты қайықтарымен кездесу үмітімен оңтүстік-шығысқа қарай бағытталды. Бастапқыда Әскери-теңіз күштері кемені «Тринидад бұрышында» пайдалануды жоспарлаған, онда U- қайықтары жиналған және бірнеше шхуналарға шабуыл жасалған. Алайда, ол теңізге шығуға дайын болған кезде жағдай өзгерді және 26 қыркүйекте немесе шамамен сол күні Бразилияның Ресифе қаласына Маури жолымен жүзуге бұйрық берілді. 1943 жылдың 4 қазанында таңертең «Айрин Форсайттан» келген хабарламада оның шамамен 38° солтүстік ендік, 66° батыс бойлықта (Бермудаға жақын) тоқтағаны туралы хабарланды. Шхунаның тігістері қатты дауыл кезінде ашылып, сорғылары судың көтерілуін тоқтатуға тырысты. Хабарламада сондай-ақ, ауа райы нашарласа жағдайдың күрделенуі мүмкін екендігі және жөндеу үшін Бермудаға баруға рұқсат сұралды. АҚШ Атлантикалық флотының Бас қолбасшысы (CINCLANT) екі буксирді оқиға орнына жіберіп, көмек көрсетуді бұйырды. Алайда, сол күні «Айрин Форсайт» көмек қажет емес екенін және Бермудаға бет алғанын хабарлады. Буксирлер қайтарылды. Ол Бермудадағы Гамильтон портына ішкі аймаққа кірді және қайта жабдықталды. Бірден тергеу комиссиясы кеменің осындай кемеге жарамсыз жағдайда теңізге шығуына рұқсат беру себептерін анықтау үшін шақырылды. Әскери-теңіз инспекторының баяндамасына жауап ретінде, АҚШ Флотының Бас қолбасшысы (Cominch) былай деп жазды: «USS Irene Forsyte-тің түрлендірілуі – қате түсінік пен дұрыс емес ынтаның мысалы, бұл құзыретті биліктің бақылауының жетіспеуінен туындаған тиімсіздікпен бірге үкіметке жарты миллион долларға жуық ақша шығындалды және күш-жігердің зор ысырабына әкелді. Сонымен қатар, бір жылдың көп бөлігінде пайдалануға болатын көптеген құнды материалдар тоңдырылды. Осыған себеп болған фактілер мен жағдайлар қосымшаларда егжей-тегжейлі сипатталған». «Офицерлердің іс-қимылдарының, жалпы алғанда, соғыс күш-жігеріне көмектесуге деген ниетпен қозғалғанын мойындаймын. Алайда, кейбір офицерлер құпиялылық мүддесі үшін берілген кең өкілеттіктерді пайдаланып, кеменің әскери құндылығына үн қоспаған жабдықтарды алуға тырысқан сияқты көрінеді. Сонымен қатар, түрлендіру алдында немесе оның барысында кеменің теңізге жарамсыз екендігі анықталмауы, тиісті офицерлердің кәсіби біліксіздігін көрсетеді. Шығыс теңіз шекарасының командирі мен үшінші әскери-теңіз округінің командирі қажет деп санаған қосымша тергеуден кейін тиісті түзету және тәртіптік шаралар қабылдайды. Кеменің тағдыры басқа хаттарда қарастырылған». «Шекаралық командирлер мен округ командирлеріне осындай жобаларды жүзеге асыру үшін бақылаусыз өкілеттік беру тәжірибесі тоқтатылды». Шхуна 1943 жылдың 8 қарашасында Нью-Йоркке келді және үш күннен кейін тексеруден өткеннен кейін 1943 жылдың 16 желтоқсанында қызметтен босатылды. Соғыс кемесі басқармасына берілгеннен кейін, ол 1944 жылдың 28 қарашасында Теңіз академиясының кадеттері үшін оқу кемесі ретінде уақытша пайдаланылды, содан кейін 1944 жылдың 28 қарашасында Теңіз күштеріне қайтарылды. 1944 жылдың 22 желтоқсанында әскери-теңіз кемелерінің тізілімінен алынып тасталған шхуна Теңіз комиссиясына берілді және 1945 жылдың 18 қазанында аукционда сатылды.

Based on the experience of Q ships during World War I, it was hoped Irene Forsyte, with her relatively heavy armament concealed, could lure German submarines into close quarters on the surface and sink them with gunfire. Success in the venture would require a good disguise. After a volunteer crew sailed the schooner from New London on 29 September 1943, she changed her name and flag to that of a Portuguese Grand Banks fishing schooner. The crew also further concealed the guns and altered her rigging and profile. The disguised Q ship then stood southeast in hopes of encountering enemy submarines. Originally, the Navy planned to use the vessel off the "Trinidad corner" where U boats had congregated and where several schooners had been attacked. However, by the time she was ready for sea, the situation had changed and she was given orders to sail on or about 26 September for Recife, Brazil, along the Maury Track. In the early morning hours of 4 October 1943, a dispatch from Irene Forsyte reported that she was hove to at approximately 38°N, 66°W (near Bermuda). The schooner's seams had opened during the course of a heavy storm and her pumps were just able to keep ahead of the flooding. The message further stated that the condition might become serious if the heavy weather continued; permission was requested to proceed to Bermuda for repairs. Commander in Chief, U. S. Atlantic Fleet (CINCLANT), ordered two tugs to proceed to the scene and render assistance. Later in the day, however, Irene Forsyte reported that no assistance was needed and that she was proceeding to Bermuda. The tugs were recalled. She anchored in Hamilton Harbour, Bermuda, and was reconditioned. Immediately a Board of Investigation convened to determine why the vessel had been permitted to go to sea in such obviously unseaworthy condition. In commenting on the report of the Naval Inspector General, Commander in Chief, United States Fleet (Cominch) wrote:

"The conversion of USS Irene Forsyte is an instance of misguided conception and misdirected zeal, which, coupled with inefficiency resulting from lack of supervision by competent authority; has cost the government nearly half a million dollars in money and a serious waste of effort. In addition, much valuable material that can ultimately be used has been frozen for the better part of one year. The facts and circumstances responsible therefor are set forth in detail in the enclosures." "I recognize that the actions of the officers were, in general, motivated by a desire to assist in the war effort. However, it appears to be a fact that some of the officers concerned took advantage of the broad authority that was granted in the interests of secrecy to obtain equipment that did not contribute to the military value of the vessel. Furthermore, the failure to ascertain, prior to or during conversion, that the vessel was unseaworthy is an indication of professional incompetence on the part of the officers concerned. The Commander, Eastern Sea Frontiers, and the Commandant, Third Naval District, after such further investigation as they may deem necessary, will take appropriate corrective and disciplinary action. Disposal of the vessel has been provided for in other correspondence." "The practice of granting to Frontier Commanders and District Commandants uncontrolled authority to implement projects of this nature has been discontinued." The schooner arrived New York 8 November 1943 and, after an inspection three days later, she was decommissioned 16 December. Transferred to the War Shipping Administration, she was used for a time on a loan basis by the Merchant Marine Cadet Corps as a training ship until returned to the Navy for disposal on 28 November 1944. Stricken from the Naval Vessel Register on 22 December 1944, the schooner was transferred to the Maritime Commission and eventually sold at public auction 18 October 1945.

Тағдыр

Кубалық кеме компаниясы сатып алған ол Санта-Клара деп аталды және тағы алты жыл аралдар арасындағы саудада қызмет етті. Ескірген шхуна Ла-Сейба жанында апатқа ұшырады, ауыр жүк салған күйі нашар ауа райына тап болып, су жинап, 1951 жылдың 21 желтоқсанында батып кетті.