АҚШ Әскери-теңіз күштерінің «Q» кемесі «Атик»

Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Q кемесі

USS Atik (AK 101) – Персей шоқжұлдызындағы Аль Атик деген қос жұлдыздың атымен аталған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Q кемесі. Оның бірдей құрылымдағы кемесі Астерион болды.

Тарих

"Каролин" болаттан жасалған, бір винті бар бу пароходы 1912 жылдың 15 наурызында Вирджиния штатының Ньюпорт Ньюс қаласында "Ньюпорт Ньюс Кеме құрылысы және құрғақ док компаниясы" А.Х.Булл Бу пароходтар желісі үшін салынды. 1912 жылдың 3 шілдесінде суға түсірілді, демеушісі кеме иесінің немере қызы, Арчибальд Хилтон Буллдың (1847–1920) қызы Каролин Булл болды (кеме оның құрметіне аталған болуы мүмкін), және 1912 жылдың 20 шілдесінде тапсырылды. Келесі 30 жыл бойы "Каролин" Вест-Индия аралдары мен АҚШ-тың шығыс жағалауындағы порттар арасында жүк пен жолаушыларды тасымалдады. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол бір және бір зеңбірекпен жабдықталды, ал 1917 жылдың 28 маусымынан 1918 жылдың 11 қарашасына дейін кемеде әскери-теңіз күзеті жасағы қызмет етті. Сол кезде Теңіз күштері оған Id. No. 1608 идентификациялық нөмірін берді, бірақ оны теңіз қызметіне қабылдамады. "Каролин" Жапонның Перл-Харборға шабуылына дейін "Булл Лайн" компаниясының туымен қарапайым жұмысын жалғастырды. 1942 жылдың 31 қаңтарындағы хабарламада Теңіз операцияларының бастығы Эвелин мен "Каролинге" "ең қысқа уақыт ішінде AK (жүк кемесі) түріне алдын ала түрлендіруді" жүргізуге болатынын айтты. Кемелер бюросының бастығынан келген хат "ең қысқа уақыт" туралы түсіндірді, ол 12 ақпанда кемелерді түрлендіру және жабдықтау "1942 жылдың 1 наурызына дейін" аяқталуын қалады деді. Теңіз комиссиясынан Теңіз күштеріне сатып алынған "Каролин" Нью-Гэмпшир штатының Портсмут қаласына келді, онда 1942 жылдың 12 ақпанында сағат 15:30-да бос кеме шарты бойынша Теңіз күштеріне тапсырылды. Күткендей, екі көне бу пароходты соғыс кемесіне айналдыру процесі толыққанды болған жоқ, бірақ келесі бірнеше аптада екі бұрынғы "саяхатшыға" негізгі және қосалқы қарулармен қатар дыбыс жабдықтары да берілді; алайда, олар қарапайым жүк кемелері сияқты көрінді. "Каролин" "Атик" деп аталды және жүк кемесінің корпусының нөмірі AK 101 берілді; "Эвелин" "Астерион" (AK 100) аталды. Олар достық кемелермен және станциялармен байланыс жасағанда бұрынғы идентификацияларын пайдалануы керек еді; егер жау кемелері күдік тудырса, Халықаралық процедураға сәйкес жауап беру керек еді, португалдық тіркелімдегі SS Vill Franca идентификациясын және CSBT шақыру белгісін пайдалану керек еді. "Атик" (AK 101) 1942 жылдың 5 наурызында сағат 16:45-те Портсмут Теңіз кемежайында пайдалануға берілді. Бастапқыда бағдарламаға қатысқандардың барлығы екі кеменің де "тағайындалған міндетін бастағаннан кейін бір айдан артық сақтамайтынына" сенеді. "Атик" пульпаға толы, біршама тұрақсыз материалмен толтырылған. Құрғақ болса, "жарылыс жағдайы туындауы мүмкін", ал ылғал болса, "шіру және одан туындаған өрт болуы мүмкін". Осы кемшіліктерге қарамастан, пульпа "қалқымалылықты" қамтамасыз ету үшін қол жетімді ең жақсы материал ретінде таңдалды. "Атик" міндеті - күдіксіз су асты қайығын торпедалық шабуыл жасауға сұрану болды. Болжамды сценарий бойынша, су асты қайығы, саяхатшыны көбірек торпеда жұмсауға лайықсыз деп есептегеннен кейін, жауды ату арқылы батыру үшін су бетіне көтерілуі керек еді. Жоспар Q кемесі қиындыққа тап болған жағдайда көмекші күштер келеді деп есептеді. Алайда, 1942 жылдың наурыз айында мұндай резерв болған жоқ. Екі кеменің командирлеріне қиындыққа тап болса, аз көмек күтуге болатыны айтылды. Барлық қол жетімді соғыс кемелері мен ұшақтары конвой және патрульдік міндеттерде жұмыс істеді. Жөндеу жұмыстары мен қысқа мерзімді теңіз сынақтарынан кейін, ол және "Астерион" 1942 жылдың 23 наурызында жолға шықты. Порттан шыққаннан кейін көп ұзамай "Атик" пен "Астерион" екі жаққа бөлініп кетті. 26-27 наурыз түнде ол Вирджиния штатының Норфолк қаласының шығысына шамамен 483 км (300 миль) қашықтықта, ал "Астерион" осы аймақтың оңтүстігіне шамамен 386 км (240 миль) қашықтықта жүзіп өтті.

The steel hulled, single screw steamer Carolyn was laid down on 15 March 1912 at Newport News, Virginia, by the Newport News Shipbuilding and Dry Dock Company, for the A. H. Bull Steamship Lines; launched on 3 July 1912, sponsored by Ms. Carolyn Bull (for whom the ship was probably named), a granddaughter of the shipping firm's owner, Archibald Hilton Bull (1847–1920), and delivered on 20 July 1912. For the next 30 years, Carolyn carried freight and passengers between the West Indies and ports on the eastern seaboard of the U. S. During World War I, she received a main battery of one and one gun, and a Navy armed guard detachment served in the ship from 28 June 1917– 11 November 1918. During that time, too, the Navy gave her the identification Id. No. 1608, but did not take her over for naval service. Carolyn pursued her prosaic calling under the house flag of the Bull Line through the Japanese attack on Pearl Harbor. A dispatch dated 31 January 1942 expressed the Chief of Naval Operations' desire that Evelyn and Carolyn "be given a preliminary conversion to AK (cargo ship) in the shortest possible time." A letter from the Chief of the Bureau of Ships elaborated on the "shortest possible time," when it stated on 12 February that the conversion and outfitting of the vessels was desired "by 1 March 1942." Acquired by the Navy from the Maritime Commission, Carolyn steamed to Portsmouth, New Hampshire, where she was turned over to the Navy under a bareboat charter at 15:30 on 12 February 1942. As could be expected, the process of converting two venerable tramp steamers into men of war was by no means complete, but over the next few weeks the two erstwhile "tramps" were given their main and secondary batteries as well as sound gear; nevertheless, they appeared to be mere cargo ships. Carolyn became Atik, and was given a cargo ship hull number, AK 101; Evelyn became Asterion (AK 100). They were to use their old identities when communicating with friendly vessels and stations; if enemy ships should challenge, reply should be made in accordance with International Procedure, using the identification SS Vill Franca, of Portuguese Registry, callsign CSBT. Atik (AK 101) was placed in commission at 16:45 on 5 March 1942, at the Portsmouth Navy Yard. At the outset, all connected with the program apparently harbored the view that neither ship "was expected to last longer than a month after commencement of [her] assigned duty." Atiks holds were packed with pulpwood, a somewhat mercurial material. If dry, "an explosive condition might well develop and, if wet, "rot, with resultant fire, might well take place." Despite these disadvantages, pulpwood was selected as the best obtainable material to assure "floatability." Atiks mission was to lure some unsuspecting U boat into making a torpedo attack. According to the projected scenario, the submarine, having deemed the tramp unworthy of the expenditure of more torpedoes, would surface to sink the crippled foe with gunfire. The plan presupposed that supporting forces would come to the rescue whenever a Q ship ran into difficulties. In March 1942, though, there was no such reserve available. The commanding officers of the two ships were told that they could expect little help if they got into trouble. Every available combatant ship and plane was employed in convoy and patrol duties. Following fitting out and brief sea trials, she and Asterion got underway on 23 March 1942. Soon after leaving port, Atik and Asterion went their separate ways. On the night of 26–27 March, she was cruising about 300 mile (483 km) east of Norfolk, Virginia and Asterion was cruising some 240 mile (386 km) to the south of this area.