Кіріспе

Құс түрі Викторияның тәжін киген көгершін (Goura victoria) - көк түсті көгершін, көк түстегі, қызыл түсті көк түстегі көгершін. Бұл Жаңа Гвинея аймағында өсетін төрт ерекше, өте үлкен, жерде тұратын көгершіндердің бір туысының (Goura) бөлігі. Құсты оның бетідегі ерекше ақ ұштары мен дауыстағанда шығатын қатты "ууу" дыбыстары арқылы оңай танып алуға болады. Оның аты Ұлыбритания монархы, Виктория патшайымның құрметіне берілген.

Сипаттама

Викторияның тәжін киген көгершінінің түсі - қара түсті, қара түсті кішкентай маскасы бар. Оның қауырсын қыртысы (ағашты көгершіндердің өлшемінен басқа белгісі) айқын ақ түстес. Қанат жамылғысында ақшыл көк сұр түсті, ұшы қара қоңыр түсті қауырсын қатары бар. Бұл ерекше қанатты тірек құрайды. Кеудесі қара-қызғылт-қоңыр түсті. Барлық ағашпен биленген көгершіндерде меланизм байқалады. Қалған екі тәжді көгершіндер біршама сыртқы жағынан ұқсас, бірақ тек батыс тәжді көгершін Виктория түрлерімен қатар келеді. Шепмейкердің тәжді көгершіні бұлай етпейді. Батыс түрінде таққа көбірек ұсақталған және шашы, көкшесі біркелкі көк сұр, қоңыр емес, және қанаттың төменгі жолағы бар. Екеуі де бір-біріне ұқсас. Ол басқа екі тәжді көгершіннен орташа алғанда сәл үлкен, орташа есеппен ересектердегі дене массасы, сондықтан Жер бетіндегі көгершіндердің ең үлкен тірі түрі болып саналады. Жаңа Гвинея құрлығындағы көгершіндердің стандартты өлшемдері: қанаттың аккорды - , құйрығы - , құйрығы - және қауырсынсыз тарсусы - басқа құзғылт көгершіндер сияқты, бұл түр ұшқанда қатты қол шапалақтау дыбысын шығарады. Бұл түрдің жұптасу дауыстары басқа екі түрдегідей, олар терең шу шу шу шу шу дыбысынан тұрады. Аумағын қорғағанда, бұл құстар қатты дауыста "Жоқ, жоқ, жоқ!" деп айқайлайды. Олардың байланыс қоңырауы терең, тыныш, және адамша, ммм немесе ммм. Викторияның екі түрін құрайтын екі түрін атап өтейік: G. v. beccarii - Жаңа Гвинея материгінде және G. v. victoria - Япен, Биак және Супиори аралдарында кездесетін номиналды тұқым. Номиналды түрдің кіші түрі айтарлықтай кішірек, қанатының ұзындығы 0,6 м, аяғы мен аяғы нашар, жалпы түбі қараңғы. Номинаттың қанатының үстінде және құйрығының үстінде қара түсті, аздап таралған белгісі бар.

Тіршілік ету ортасы

Викторияның тәжді көгершіні Солтүстік Жаңа Гвинеяның және оның маңындағы аралдардың жазық және батпақ ормандарында таралған. Бұл әдетте сагу ормандарын қоса алғанда, бұрын аллювиалды жазықтар болған жерлерде кездеседі. Бұл құстар әдетте теңіз деңгейінде немесе оның маңында кездесетін болса да, кейде тауларда шамамен 3000 фут биіктікке дейін көтерілуі мүмкін.

Мінез-құлық

Басқа құстар сияқты, Виктория құсы да қауымшыл болып келеді. Олар әдетте азық іздеп, жұп-жұп немесе шағын топпен жүреді. Олар орманды жайлап жүреді. Олардың азығы, әдетте, құлаған жемістерден тұрады. Бұл құстар тұтқында тұрып өскенде өрік жейді. Тұқымдар мен омыртқасыз жануарлар да тамақты толықтыра алады. Бұл құстар бірдеңеге алаңдаушылық туғызғанда, орманның түбіне немесе үлкен орман ағашының көлденең бұтағына ұшып түседі. Олар бір нәрседен қысылғаннан кейін, біршама уақыт бойы орнында тұрып, құйрығын сілкіп, басқаларға хабарласып жүреді. Табиғи жағдайда бұл түр батыс тәжді көгершінге қарағанда қорқыныштырақ, бірақ кейде үнемі тыныш жүруге болады. Аталықтардың үнемі басымдық орнату үшін агрессивті көріністерге қатысатыны белгілі. Бұл кезде көгершіндер көкіректерін көтеріп, қарсыластарына соққы беруге дайындалғандай қанаттарын қайта-қайта көтереді. Олар бір-біріне қысқа қақтығыстар жасайды және бір-біріне соққы бере алады, бірақ сирек кездеседі және еркектерге ерте жұптасу маусымынан тыс уақытта мүлдем бейбіт болады.

Көбею

Көбеюі жауын-шашынды және құрғақ мезгілдерде жоғары болады. Аталық тұқым аналыққа көрініп тұрғанда, басын төменге қарай иіп, алға қарай созылады да, бір мезгілде құйрығын созып, басын жоғары-төмен ырғақтап, бір мезгілде соғады. Ата-анасы екеуі де балаларды тәрбиелеуге көмектеседі. Әдетте аналық бір ақ жұмыртқаны ағаштан, сабақтан, пальма жапырағынан жасалған жақсы салынған ұяға салады. Жұмыртқа салғанға дейін аталық ұрғашы ұрғашысына ұя салу материалдарын алып келеді. Жұмыртқа 30 күн инкубацияланады. Жас бүркіттер ата-аналарынан кіші болған кезде ұядан кетеді, бірақ олар 13 апта бойы белсенді күтімге алынады.

Мәртебе

Викторияның тәжді көгершіні қазірдің өзінде жабайы табиғаттағы үш тәжді көгершін түрінің ішіндегі ең сирек кездесетін түрі, бірақ ол тұтқындағы ең кең таралған түр. Мүмкін, түрдің ең басты қауіп-қатері - орман кесудің салдарынан мекендеу ортасының жоғалуы. Қазіргі кезде адамдар тұратын жерлерге жақын жерлерде өте сирек кездеседі, өйткені олар айналасында, әсіресе қарулы адамдар көп орналасқан жерлерде, қатты аңшылыққа ұшырайды. Ол өте үйретілген және оңай атып тастауға болады, бірақ қазір ол адамнан қорқады. Оның басым бөлігі қауырсын мен ет үшін аңшылыққа түседі. Қазір құсты тұтқындап, жинауға арналған құсты тұтқындау заңсыз, бірақ әлі де жалғасуы мүмкін. Викторияның тәжді көгершіні IUCN-дің Қауіпке ұшыраған түрлердің Қызыл тізімінде Қауіпке ұшыраған түр ретінде бағаланады. Ол CITES-тің II қосымшасында көрсетілген.