Кіріспе

Мысырлық-америкалық жазушы және профессор Лейла Ахмед (لیلى أحمد; 29 мамыр 1940 жылы туған) - мысырлық-америкалық ислам ғалымы. 1992 жылы араб мұсылман қоғамындағы әйелдердің орнын зерттеуде алғашқы болып табылатын "Исламдағы әйелдер мен гендер" атты кітабын жариялады. Ол 1999 жылы Гарвард діни мектебінде әйелдер ілімінің алғашқы профессоры болды, 2003 жылдан бері Виктор С. Томас діни кафедрасының профессоры болды. Кейіннен 2020 жылы Виктор С. Томасның құдайшылық зерттеу профессоры атанды.

Өмірбаян

1940 жылы Қайырға қарасты Хелиополис ауданында орта таптық мысырлық әке мен жоғары таптық түрік анасының баласы болған Ахметтің балалық шағы мұсылмандық мысырлық құндылықтар мен ескі режимдегі Мысыр аристократиясының либералды бағытымен қалыптасты. 1952 жылы Ахмедтер отбасы еркін офицерлер қозғалысынан кейін саяси жағынан аластатылды. Оның әкесі, инженер-құрылысшы, Гамал Әбдел Насердің Экологиялық принциптер бойынша Асуан бөгетін салуына қарсы болды. Ол 1960-шы жылдары Кембридж университетінде бакалавриат және докторлық дәрежесін алды. Кейін АҚШ-қа көшіп, оқытып, жазуға кірісті. Сол жерде ол Массачусетс Амхерст университетінде әйелдер және Таяу Шығыс зерттеулері кафедрасының профессоры болып тағайындалды. 1999 жылы Гарвард діни мектебінде әйелдер ілімі және дін бойынша профессорлық қызмет атқарады, ол қазір сабақ береді. Ол енді ораманың қайта өркендеуіне тек патриархат себепші болды деп ойламайды, бұл пікірді ол жас кезінде ұстаған, өйткені ол АҚШ-тағы көптеген әйелдер оны исламдық сәйкестігінің, әлеуметтік әділеттіліктің символы ретінде кигенін және басқа әйелдердің қоғамның әйелдердің денелері мен киімдері туралы сексистік хабарларына деген санасын арттыру үшін. Алайда, ол перде жалпыға бірдей мағынасы жоқ деп санайды және оны әлемнің басқа жерлерінде патриархаттық күштер әлі де жетелеп келеді. Ахмедтің еңбегін сипаттаудан Йель университетінің Лондон баспасы: "Ахмед исламның кедейлерге қызмет ету және әлеуметтік әділдікке ұмтылудағы белсенділігімен, исламның батыс демократиясының әділдік пен әлеуметтік өзгерістер мәселесі бойынша белсенділік дәстүрімен ең оңай және табиғи түрде бірігуі екенін байқады. Қазіргі заманда азаматтық құқықтар мен әйелдер құқықтары сияқты белсенді күрес түрлерінің көшбасшылары көбінесе исламшылдар, тіпті зайырлы мұсылмандардан да көп. Ахмедтің таңғажайып тұжырымдары оның осы тақырыптағы ойлауының керісінше екенін көрсетеді".

Шекаралық өткел (1999)

1999 жылы жазған "Шекаралық жол" атты мемуарларында Ахмет өзінің көп мәдени Кайринде өскенін және Еуропа мен АҚШ-тағы экспатриант және иммигрант ретінде өскенін сипаттайды. Ол бала кезінде әжесінен ислам дініне қалай түскенін және оны негізінен еркек діни элитаның ұстанымы мен уағыздауындағы "ресми исламнан" қалай ажыратып көрсеткенін айтады. Бұл түсінік кейіннен оның алғашқы танымал кітабының негізін құрайтын болады, Ислам тарихындағы әйелдер мен гендер (1992), ислам тарихы, мұсылман феминизмі және әйелдердің исламдағы тарихи рөлі туралы классикалық еңбек. Ахмед өзінің Еуропа мен АҚШ-тағы тәжірибесі туралы айтып, мұсылмандық египеттік болмысын батыс құндылықтарымен үйлестіруге тырысқанда, жиі шиеленістер мен шатасуларға ұшырағанын айтады. Расизм мен мұсылманға қарсы бейімділікпен бетпе-бет келген ол өз мәдениетіндегі дәстүрлі еркек орталы нанымдарды жойғаннан кейін, Батыстың Ислам мен мұсылман әйелдері туралы бірдей зиянды мифтер мен қате түсініктерді жоюға кірісті. Ахмед Мысыр мен Таяу Шығыстағы араб ұлтшылдығын қатты сынға алды. Ол өзінің автобиографиясында араб ұлтшылдығы мәселесіне және армияның төңкерісінен кейін Мысырдың араб сәйкестігін құруға бағытталған саяси факторлар мен күш-жігерлерге толық тарау арнады. Ахметтің зерттеулеріне сәйкес, мысырлықтарды "арабтар" деп атау 20-ғасырдың басына дейін есімде жоқ еді. Ол араб ұлтшылдығын, басқа да көптеген паннационализмдер сияқты, мәдени империализмнің бір түрі ретінде сипаттайды. Бұл мәдени империализм тек араб тілінде сөйлейтін ұлттық көпшіліктің (көбінесе әртүрлі халық тілінде сөйлейтін) ғана емес, сонымен қатар Таяу Шығыс пен Солтүстік Африкадағы араб тілінде сөйлейтін азшылықтардың да мәдени әртүрлілігі мен шығармашылығын жояды.

Мақалалар

"Исламның өрлеуідегі әйелдер". Исламның жаңа дауыстары: Саясатты қайта ойлау және заманауилық: оқырман. Эд. - Не? Меран Камрава. Беркли, Калифорния: Калифорния университетінің баспасы, 2006. 177 200 теңге. "Қараңғылық туралы әңгіме". Постколониализмдер: мәдени теория мен сын антологиясы. Эд. - Не? Гаурав Десай мен Суприя Наир. Нью-Брансуик, Нью-Джерси: Ратгерс университетінің баспасы, 2005. 315338 деген сан. "Кеудеге қатысты пікірталас: ХХІ ғасырдың басындағы Американың көзқарасы". Өзгермелі ортада: жаһандық дәуірдегі мұсылман әйелдері. Эд. - Не? Фрештех Нурале Симон. Нью-Йорк: Нью-Йорк қалалық университетінің феминисттік баспасы, 2005. "Исламдағы гендерлік және сауаттылық". Қасиетті ештеңе жоқ: әйелдер діни фундаментализм мен терроризмге жауап береді. Эд. - Не? Бетси Рид. Нью-Йорк: Thunder's Mouth Press/Nation Books, 2002 жыл. "Исламның әйелдері". 83-ші ауысу (2000): 7897. "Тұңғыш ислам және әйелдердің орны: түсіндіру проблемасы". Тарихта Таяу Шығыстағы әйелдер: жыныстық және гендерлік шекаралардың өзгеруі. Эд. - Не? Никки Р. Кедди, Бет Барон. Нью-Хейвен: Йель университетінің баспасы, 1993. "Араб мәдениеті және әйелдердің денелерін жазу". Гендерлік мәселелер 9.1 (1 наурыз 1989 ж.): 4155. "Әйелдер және исламның пайда болуы". 11.4 белгілері (жазғы 1986): 665691. "Жарты Шығыс феминизмі мен феминисттік қозғалыстары, Алдын ала зерттеу: Түркия, Египет, Алжир, Йемен Халықтық Демократиялық Республикасы". Әйелдер мен ислам. Эд. - Не? Эллен Скиннер. Вирджиния: Пергамон баспасы: 1982 жыл. 153 - ші. "Батыс этноцентризмі және гарем туралы түсінік". Феминисттік зерттеулер 8.3 (күз, 1982): 521534. Ахмед, Лейла, Кришна Ахуджа Патель, Шарлотта Банч, Нилуфер Кагатай, Урсула Фанк, Дафна Н. Израиль, Маргарет Макинтош, Хелен И. Сафа және Алина К. Вонг. "Тинкердің "Копенгагеннің феминисттік көрінісі" туралы түсініктемелері". 6.4 белгілері (жазғы 1981): 771790. "Америкалық феминизммен кездесу: екі конференция туралы мұсылман әйелінің пікірі". Әйелдер ісі туралы жаңалықтар 8.3 (жазғы, 1980): 79.