Кіріспе

Terfeziaceae, немесе шөл трюфельдері, трюфельдер туысы (,) - Жерорта теңізі аймағының құрғақ және жартылай құрғақ аймақтарына, Солтүстік Африкаға және Таяу Шығысқа тән, олар Helianthemum түрлерімен және басқа эктомикориздік өсімдіктермен (Cistus, дуб және қарағайлар) эктомикориздік бірлестікте өмір сүреді. Бұл топ үш туыстан тұрады: Терфезия, Тирмания және Маттироломиц. Олардың ені бірнеше сантиметр, ал салмағы 30-300 грамм. Шөлдегі трюфелдер көбінесе тағамдық ингредиенттер ретінде қолданылады.

Сипаттама

Жеміс денелері (аскоматалар) үлкен, аз-кем шар тәрізді турбинаға (жоғарғы пішінді), қалың қабырғалы және қатты. Асцилер стерильді тінмен араласқан марморлы тамырларда пайда болады. Аскилер цилиндрден шар тәріздіге дейін, тұйық (жетілген кезде ашылмайды) және кейде йодта көк түсті болады. Аскоспоралар гиалиндіден ашық қоңырға дейін, шар тәрізді және ядросыз.

Таралуы және мекендейтін ортасы

Шөлдегі трюфелдер Калахари шөлінің құрғақ және жартылай құрғақ аймақтарында, Жерорта теңізі алабында, Сирияда, Әзірбайжанда, Иранда, Иракта, Кувейтте, Израильдегі Негев шөлінде, Сахарада, Сауд Арабиясында, Катарда, Ливияда, Испанияда, Грецияда, Кипрде, Венгрияда, Хорватияда және Қытайда кездеседі. Атауынан-ақ байқалатынындай, олар негізінен шөлде өседі. Олар күнкөрісі (Helianthemum) өсімдіктерінің жанында пайда болуы мүмкін, бірақ оларды табу өте сирек және өсіруге болмайды (алардың құнын ақтап отыр).

Қолданылуы

Шөлдегі трюфелдердің дәмі еуропалық трюфелдермен бірдей емес, бірақ олар көбірек таралған, сондықтан бағасы да арзан. Орман трюфельдері (Tuber туысы) әдетте килограмы 1000 долларға тұрады; Италия трюфельдері килограмы 2200 долларға дейін сатылуы мүмкін, ал 2002 жылдан бастап Эр-Риядта Терфезия трюфельдері килограмы 200-305 долларға сатылады, ал соңғы жылдары 570 долларға жетті, бірақ әлі асып кеткен жоқ.

Аттар

Шөлдегі трюфелдердің бірнеше атаулары бар. Ирандықтар оларды Донбалан деп атайды немесе түрікше түрікше деп аталады, сондай-ақ Сирияның Түркия шекарасындағы Кеме. Алжир мен Тунисте олар; Батыс шөлейттегі бедуиндер оларды терфас терфас деп атайды. Кувейттіктер оларды "фقع", саудиялықтар "фقع", Сирияда және Ливияда " ترفاس" деп атайды; олар классикалық арабша атауымен белгілі, كمأ. Ирактықтар оларды жергілікті диалектке байланысты , немесе كمأ деп атайды, ал Оманда олар фقع деп аталады. Еврей сөзі - кмехин כמהין (бірлік санда кмеха). Каталонияда олар тофон д'ареналь және турмес деп аталады. Оңтүстік Испанияда олар турма немесе криадилла, ал Канар аралдарында папас криа деп аталады. Ботсванада оларды махупу деп атайды. Венгрияда олар homoki szarvasgomba ("құм трюфельдері") деп аталады және ағылшын тілді елдерге бал трюфельдері ретінде сатылады. Сауд Арабиясында екі сорт бар; қара терісі бар, қызғылт пил сүйегі бар, сары түсті, бірақ әдетте қымбат. Океандық елдерде шөлдік трюфелге қатысты кейбір түсініспеушіліктер бар, өйткені ямді жиі жалпы шөлдік трюфел деп атайды.