Кіріспе

Лидстегі модернисттік өнер клубы 1903 жылы Лидстегі бастауыш мектеп мұғалімі Альфред Орадж және холбрук Джексон, түйе саудагері және еркін журналист, және Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейінгі кезеңде Британиядағы модернисттік ойлау, радикалды ойлау және тәжірибелік өнердің ең озық орталықтарының бірі болды.

1903-1906 жылдар

Орадж және оның достары Лидс қаласында, ол кезде маңызды өндірістік қалада, болашаққа көзқарасты өнер ұйымдарын құруға бірнеше рет тырысты. 1903 жылы құрылған Лидс өнер клубы радикалды социалистік және анархистік саясатты Фридрих Ницше философиясымен, суфрагет феминизммен, Теософиялық қоғамның спиритуализмімен және модернисттік өнер мен поэзиямен араластырған ұйым болды. Ол Тәуелсіз Еңбек партиясымен, кооперативтік қозғалысымен және алғашқы Фабиан қоғамымен тығыз байланыста болды. Оның мүшелері апта сайынғы кездесулерінде өнер, спиритизм, философия және саясат арасындағы байланыстарды талқылады. Бағыттауыш этика - моральдық тұрғыдан ештеңеге тыйым салынбайтын эстетикалық қамырды талап ететін экзистенциалдық тәжірибе. Клуб Лидс тұрақты құрылыс қоғамының бірінші қабаттағы бөлмелерінде, Парк-Лейн, қазіргі Хедроу және Калверли көшесінің қиылысында кездесті. Оның құрамына көптеген мұғалімдер, олардың көбі әйелдер, журналистер, сәулетшілер, суретшілер, фотографтар, баспашылар, баспашылар, дін қызметкерлері және бірнеше университет оқытушылары кірді. Орадж әйелдер мүшелерін, мысалы суфражистка және радикал редактор Мэри Гоуторпты дебаттарға қатысуға белсенді түрде шақырды. Гауторп өзінің өмірбаянында Беатрис Фарр сияқты спикерлерді және дебаттардың әйелдердің тәжірибесін бағалауға қалай әкелгенін, мысалы, оның досы Этель Сноуденді, сондай-ақ Альфредтің әйелі Жан Ораждың рөлін атап өтті. Алғашында социалистік және феминисттік науқаншы, романист және журналист болған Изабелла Форд Клубтың алғашқы қолдаушыларының бірі болды, ол алғашқы комитет мүшесі болды және 1905 жылы "Әйелдер мен мемлекет" тақырыбында дәріс берді, 1907 жылы "Әйелдердің болашақтағы прогрестегі орны" тақырыбында дәріс беруге оралды. Патрик Херонның әкесі Том Херон сияқты мүшелер ағартылған кооперативтік бизнесті құрды, кейіннен ол гильдиялық социализм идеяларын ұстанған Cresta Silks-ті құрды.

19061911 жыл

1906 жылы Орадж пен Джексон Лидстен шығып, Лондонға көшіп, аса ықпалды мәдени және саяси журналға редакторлық қызмет атқарды. Альберт Уитли Уоддингтон, архитектор және Эдвард Карпентердің Шеффилд Социалистік қоғамының бұрынғы хатшысы және Энни Кеннеди, мектеп мұғалімі және Жан Ораждың туысы, хатшы және хатшы көмекшісі болып қызмет етті, Лидс университетімен байланыстарды дамытты. Клуб баяндамашыларға қонақжайлық танытуды жалғастырды, сондай-ақ жазғы экскурсияларды, өмір сурет топтарын, музыкалық комитет, кітап тобы мен кітапхананы жалға берді. 1908 жылдың ақпан айында клуб университетке жақын орналасқан 3 қабатты үйге, Вудхаус-Лейндегі 8 Бленхайм террасасына көшіп барды, бұл мүшелері әлі де университетке қатыспайтын әйелдер мен еркектер болғандығына қарамастан. 1908 жылы сәуірде актриса және әлеуметтік белсенді Милисент Мёрби Джордж Бернард Шоу туралы лекция оқыды, ал 1908 жылы желтоқсанда актриса Флоренс Фарр "Театр және өнер" тақырыбында лекция оқыды, бұл сол жылдары клубта басымдықты иеленген театрдың мәдени жаңғырудағы рөлі туралы пікірталастарды көрсетеді. Уильям Ротенштейн 1908 жылы ақпанда "Үздік өнердің мүмкіндіктері" тақырыбында лекция оқыды, ол провинциялық өнер мектептеріне қатысты азаматтық коллекцияларды дамыту қажеттігін жақтады. 1908 жылдан бастап көптеген музыкалық қойылымдар өтті, соның ішінде Мисс Бикрофт пен Апплиард, Мисс Лили Симмс және Музыкалық әлем редакторы Кейт Уайтхедтің "Музыкалық салауатты ойлау" тақырыбындағы әңгімесі. 1909 және 1911 жылдар аралығында Г. К. Честертон, Йейтс және Эдвард Карпентер сияқты ұлттық тұлғалар клубта дәріс берді, онда театр, дін, саясат және экологиялық мәселелер басым болды, Фрэнк Сатклифф пен Фредерик Эванстың суреттері көрсетілді. 1911 жылы Элизабет Бесл комедиялық компаниясы үш спектакль өткізді.

1911-1923 жылдар

1911 және 1912 жылдары Майкл Садлер Лидс университетінің жаңа вице-канцлері және Фрэнк Раттер Лидс өнер галереясының директоры болып тағайындалды. Олардың басшылығымен Өнерлер клубы радикалды саясат, спиритуализм және өнер арасындағы қарым-қатынасқа қызығушылық танытты, бірақ бұл ерте психоанализді және ең бастысы постимпрессионисттік және абстрактілік өнерді қамтиды. Сэдлер Британиядағы пост-импрессионисттік өнердің ең үлкен коллекцияларының біріне ие болды, ол Хединглидегі үйінде көрсетілді және Кандинский мен Blaue Reiter Group-пен байланыста болды. Садлер ұлы 1911 жылы Раттер ұйымдастырған көрмеден Кандинскийдің ағаш кескіндерін сатып алған. Мюнхендегі Василий Кандинскиймен жеке байланыстарын пайдаланып, Садлер Лондонда мұндай өнерді танымайтын немесе жоққа шығарған кезде экспрессионисттік және абстрактілік экспрессионисттік өнердің керемет коллекциясын құрды, тіпті Роджер Фрай сияқты модернизмнің танымал промоутерлері де. Оның жинағында ең танымал - Кандинскийдің 1912 жылы Лидсте және 1913 жылы Лидс өнер клубында қойылған VII композиция үшін фрагмент атты абстрактіл суреті. Сонымен қатар, ол Пол Гогеннің "Көрнеуден кейінгі аян" атты атақты шығармасына ие болды. Патрик Херонның айтуынша, Кандинский тіпті Бірінші дүниежүзілік соғыстан бұрын Лидстегі өнер клубына барған. Раттер бастапқыда Лидс қалалық өнер галереясында заманауи өнер коллекциясын құруды жоспарлаған, бірақ бұл мақсатта "борыштық" жергілікті кеңесшілер оны мазалаған. Ол Садлермен бірге Лидс өнер жинақтары қорын құрды, олар сатып алулар мен көрмелерге көмектесті, олардың ішінде 1913 жылы маусымда Скарбороның Лорд-мэрі Седлер, Рутер және А. М. Дэниел берген Сезанн, Гоген, Серузье, Кандинский, Пикассо, Ван Гог, Писарро, Энн Эстел Райс, Этель Райт және басқалардың туындыларымен өнер клубында өткен пост-импрессионизмнің алғашқы көрмесі болды. Қазіргі заманғы өнер туралы талқылаулар және Раттердің қатысуы 1913 жылдың желтоқсанында 20 жасқа толған Герберт Ридтің (18931968) ойлауына елеулі әсер етті.

Мұра

Көркемөнер Клубының әсері Лондонның кейінгі мекемелеріне де тарады. 1906 жылы Альфред Орадж пен Холбрук Джексон Лидстен кеткенде, олар Лондонға көшіп барып, апта сайынғы "The New Age" мәдени және саяси журналын редакциялай бастады. Том Стилдің айтуынша, бұл Лидс өнер клубында дамыған философияның ұлттық аудиторияға қол жеткізуін кеңейтудің өзіндік саналы әрекеті болды. Орадж пен Джексонның басшылығымен "Жаңа дәуір" Стилдің сөзі бойынша "Г. К. Честертон, Джордж Бернард Шоу, Хилаир Беллок және Арнольд Беннетт сияқты белгілі жазушылардың тұрақты мақалаларымен, Езра Пунд пен Герберт Ридтің сын-пикірлерімен, Т. Бұл Британиядағы қазіргі заманғы авангардтың ошағы болды". Осы жазушылардың көпшілігі бұрын Лидс өнер клубында дәріс оқыған немесе Рид сияқты мүше болған. Стилдің пікірі бойынша Орадж пен Джексонның басшылығымен Лидс өнер клубында болған жанды мәдени пікірталастар "Жаңа дәуір" беттерінде жалғасты. Лидс өнер клубы сонымен қатар Альфред Орадж үшін 1906 жылы жаңа өнер клубын құрудың үлгісі болды, бұл жолы Лондонда Фабиан өнер тобы деген атпен. Лидс өнер клубының мәдени, философиялық және саяси көзқарастарын эмуляциялаумен қатар, Фабиан өнер тобы Ораге және басқалар оның құрылтайшы ұйымдарының бірі - Фабиан қоғамы арқылы ертедегі лейбористік партияның саяси көзқарасына ықпал етуге тырысты. Лидс өнер клубы сонымен қатар, соңында Батыс Йоркшир ойын үйіне айналған қоғамдастық театры жобасының бастау нүктесі болды. Бұл 1907 жылы Лидс өнер клубының бөлімшесі ретінде басталды, оны Лидс ойыншылар қоғамы деп атады және Ибсен, Шоу және Чехов сияқты жазушылардың заманауи пьесаларының қойылымдарын және драматургия бойынша дәрістерді ұйымдастырды, олар Лидс өнер клубымен бірлесе отырып жалғасты. Кейін бұл театр Батыс Йоркшир театрының бастауы болған Лидс театрына айналды. Лидс азаматтық сенімі Лидс өнер клубының 1908 жылдан 1923 жылға дейін Лидс университетімен қарама-қарсы кездескен Бленхайм террасасының 8-ші нөміріндегі көгілдір тақташамен еске алды. Тақтаны 2012 жылдың 15 мамырында Батыс Йоркширдің лорд-лейтенанты Ингрид Роско ашты, ал Альфред Орадж және Лидс өнер клубының авторы Том Стил сөз сөйледі. Тақтаны өнер тарихшысы және Герберт Ридтің ұлы Бен Рид ұсынған болатын. Жазуы:ЛИДС АРТ КЛУБЫ 1908 жылдан бастап осы жерде саяси, философиялық, көркемөнер және әдебиет саласындағы авангардтың аса ықпалды форумы болды. Оның алғашқы көрмелері 1913 жылы постимпрессионисттік шоу мен 1914 жылы кубистік және футуристік өнерді қамтиды. Олардың арасында Г. Б. Шоу мен В. Б. Йейтс де бар. 19031923 Негізгі тақырыптар - Ницшеге, гильдиялық социализмге, импрессионисттік және пост-импрессионисттік суретке және Кандинскийдің эстетикалық теориясына қызығушылық. Клубтан шабыт алған суретшілер, ойшылдар мен жазушылар арасында Изабелла Форд, Мэри Гоуторп, Джейкоб Крамер және Герберт Рид бар. Клубта саяси, әдеби және мәдени қайраткерлер, ерлер мен әйелдер дәріс берді. Сондай-ақ, клубта көрмелер мен театр қойылымдары ұйымдастырылды. Сонымен қатар, бұл анархист ақын, өнер сыншысы және өнер теоретигі Герберт Ридтің пайда болуының тұқымдық жері болды. Ридтің негізгі диалектикалық өнер теориясы, ол 1930-1960 жылдар аралығында модернизмді түсінудің негізгі әдістерінің бірі болды.