Кіріспе

Рунге тауы - Танзанияның оңтүстік таулы аймағындағы Мбея аймағындағы жанартаулық тау. Биіктігі - 228 м, ол оңтүстік Танзанияның екінші ең биік шыңы. Рунгве жанартауы қазіргі уақытта белсенді емес.

География

Рунгве Шығыс Африка Рифті шығыс және батыс қолының қиылысында орналасқан. Бұл таулық аймақ Малави көлі орналасқан сулы сағаның солтүстік-батыс шетінде орналасқан. Шығысында Кипенгере жотасы, солтүстігінде Порото таулары орналасқан. Кьежо жанартауы (немесе Киежо) (2176 м) оңтүстік-шығыста орналасқан. Шығыс Африканың Рифт аңғарында орналасқан Киела жазығы оңтүстікке қарай Малави көліне дейін созылып жатыр. Таудың батыс беткейінен Кивира өзені ағып, Малави көліне құяды.

Геология

Рунге тауы - Рунге жанартаулық провинциясының орталығы, бұл жанартаулық таулар аймағы, оған Рунге тауы, Порото тауларындағы Нгози тауы және Киежо жатады. Рунгве жанартаулық провинциясы рифтік аңғарлардың үштік қиылысында орналасқан. Малави көлі ойықшығысы оңтүстік-шығысқа қарай, Руква көлі ойықшығысы солтүстік-батысқа қарай, ал Усунгу ойықшығысы солтүстік-шығысқа қарай созылады. Бұл аймақ миоценнің соңғы кезеңінен бастап тарихи дәуірге дейін вулкандық белсенділік танытты. Рунге мен Нгозиде мұз дәуірі аяқталғаннан бері Плиний атылыстары болды. Бұл аймақта геотермальдық белсенділік бар, оның ішінде ыстық бұлақтар мен жылы бұлақтар бар. Рунгедің басында 4 км кеңдігі бар кальдера бар, ол батыс-батысқа қарай бұзылады. Рунгведе шамамен 4000 жыл бұрын үлкен жарылыс болды, ал соңғы атылу шамамен 1200 жыл бұрын болды. Кейжо соңғы рет 1800 жылы атылған. Бұл таулардың оңтүстік-шығыс беткейлерінде жылына 500 метрге дейін жауын-шашын түседі, бұл Танзаниядағы ең жоғары жауын-шашын.

Экология

Рунге тауындағы өсімдіктер қауымдастығы биіктікке байланысты әр түрлі болады. Айналасындағы жазық жерлер көбінесе миомбо орманды жерлер. Орман қорығының төменгі беткейлерінде, әсіресе оңтүстік-шығысында, әрдайым жасыл төменгі тау ормандары кездеседі. Көп таралған ағаштарға Aphloia theiformis, Ficalhoa laurifolia, Maesa lanceolata, Trichocladus ellipticus, Albizia gummifera және Bersama abyssinica жатады. Жоғарғы тау ормандары 2600 метр биіктікке дейін кездеседі, олар 10-25 метрлік бұзылған шатырды құрайды. Көп таралған ағаштарға Albizia gummifera, Aphloia theiformis, Bersama abyssinica, Bridelia micrantha, Diospyros whyteana, Hagenia abyssinica, Macaranga kilimandscharica, Maesa lanceolata, Maytenus acuminata, Myrianthus holstii және Neoboutonia macrocalyx жатады. 2600 метр биіктікте жоғарғы тау ормандары шамамен 866 гектарды алып жатқан бамбук белдеуіне және 2600 мен 2800 метр биіктіктегі шалғынға айналады. Бұл шалғынды аймақта Эрика, Протея және Алоэ түрлері, Hagenia abyssinica, Agarista salicifolia, Catha edulis, Hypericum revolutum және Maesa lanceolata түрлері кездеседі. Тау басында 300 гектар алқап бар. Биік жерлерде өсетін шөптер: бракен, Бухнера рангуэнсис және Валериана капенсис. Екі қосмекенді (Phrynobatrachus rungwensis және Probreviceps rungwensis) олар алғаш жиналған Рунге тауының атымен аталған.

Рунге тауының табиғи орман қорығы

Таудың көп бөлігі (13,652,1 га) 1949 жылы Алыптау орманы ретінде тіркелген. 2009 жылы қорық табиғатты қорғау мақсатында табиғи орман қорығы болып қайта құрылды.