Кіріспе

Бүйірлік кортикоспинальдық жол (сонымен қатар, қиылысқан пирамидалық жол немесе бүйірлік цереброспинальдық фасцикул деп те аталады) - кортикоспинальдық жолдың ең үлкен бөлігі. Ол омыртқа миының барлық ұзындығына созылады және көлденең қимасында артқы бағананың алдындағы және артқы спиноцеребеллалық жолдың ортаңғы жағындағы овал аймақ ретінде көрінеді.

Құрылымы

Моторлық сигналдар төмен түсетін жолдармен мидан арқа сүйегіне дейін және мақсатты бұлшық еттерге немесе мүшелерге дейін жеткізіледі. Олар әдетте жоғарғы моторлы нейроннан және төменгі моторлы нейроннан тұрады. Бүйірлік кортикоспинальдық жол - бұл ми қабығында басталатын, төменгі медуланың пирамидаларында (сонымен қатар, мидың ең артқы бөлімі болып табылатын ұзыншақ медула немесе мойынтірек-медуллярлық түйіспе деп те аталады) және омыртқа миының қарсы жағында төмен қарай жүретін төменгі қозғалыс жолы. Бұл - кортикоспинальды жолдың ең үлкен бөлігі. Ол спинальді мидың бүкіл ұзындығы бойымен созылады және көлденең қимасында артқы бағананың алдындағы және артқы спиноцеребеллалық жолдың ортаңғы жағындағы овал аймақ ретінде көрінеді.

Функция

Бүйірлік кортикоспинальдық тракттағы аксондар тракттан шығып, омыртқа миының алдыңғы мүйіздеріне дейін өседі. Ол пирамидалық декуссацияға дисталь орналасқандықтан, ипсилатеральды аяқ-қолдардың (оның моторикалық қабығына қарама-қарсы болса да) ұсақ қозғалысын басқарады. Орталықтан аспанға қарай және белдікті бұлшық еттерді басқару алдыңғы кортикоспинальдық жолдан келеді. Дене мүшелерінің әртүрлі бөліктеріне зақым келтіру зақымданудың пирамидалық декуссациядан жоғары (ростральді) немесе төмен (каудальді) болуына байланысты дефицитке әкеледі. Пирамидалық декуссациядан жоғары денеге зақым келген жағдайда, қарсы жақтағы қозғалыс тапшылығы пайда болады. Мысалы, егер оң жақтағы ми қабығының орталыққа дейінгі жасушасында зақымдану болса, онда дененің сол жағы зақымданады. Пирамидалық декуссациядан төменгі зақымданудың салдарынан ипсилатеральды қозғалыс тапшылығы пайда болады. Мысалы, көкірек деңгейіндегі жақтаудағы кортикоспинальдік жолдың сол жағындағы омыртқа миының зақымдануы дененің сол жағындағы қозғалыс тапшылығын тудырады.

Клиникалық маңызы

Инсульт, омыртқа бұлшық еттерінің атрофиясы, Браун Секуард синдромы, полиомиелит және амиотрофиялық бүйірлік склероз - бұл бүйірлік кортикоспинальдық трактқа әсер етуі мүмкін патологиялар. Төменгі моторлы нейрондарға зақым келген жағдайда бұлшықет атрофиясы мен басқа да аурулар пайда болуы мүмкін.