Кіріспе
Бес кеме Бірінші дүниежүзілік соғыста Француз теңіз флоты үшін жоспарланған, бірақ ешқашан аяқталмаған Нормандия класы 1912-1913 жылдары Француз теңіз флотына тапсырыс берген бес дредноут линкорынан тұратын. Ол "Нормандия" кемесін, "Фландрия", "Гаскон", "Лангедок" және француз авианосегін "Беарн" құраған. Дизайн он екі 340 мм (13,4 дюйм) негізгі батареялық пушкалар үшін радикалды орналасуды қамтыды: үш төрт бұрышты пушка мұнаралары, басқа да теңіз флоттары қолданған екі бұрышты пушка мұнараларына қарағанда, олардың алғашқысы. Алғашқы төрт кемеде үстіне, үстіне, үшеулі кеңейтумен жұмыс істейтін бу турбиналары мен бу қозғалтқыштары бар, оларда отын тиімділігін арттыратын гибридті қозғалтқыш жүйесі қолданылған. 1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін өндіріс талаптарының ауысуы мен жұмыс күшінің жетіспеушілігіне байланысты кемелер ешқашан аяқталмаған. Алғашқы төрт кеме басқа да маңызды жұмыстар үшін жол ашу үшін суға түсірілуге мүмкіндік беретін дәрежеде жасалыпты. Кемелерге арналған көптеген қару-жарақтар әскерге арналған. Соғыстан кейін француз флоты кемелерді түпнұсқада жасалған немесе соғыстан алған сабақтарды ескере отырып жаңғыртылған бірнеше ұсыныстарды қарастырды. Соғыстан кейінгі Франция экономикасының әлсіздігі бұл жоспарларды бұзды және алғашқы төрт кеме бөлінді. Соңғы кеме - Беарн, ол жұмыс тоқтаған кезде елеулі түрде дамымаған, 1920 жылдары авианосецке айналдырылды. Ол 1960 жылға дейін әртүрлі қызметте болды және 1967 жылы жойылды.
The Normandie class consisted of five dreadnought battleships ordered for the French Navy in 1912–1913. It comprised Normandie, the lead ship, Flandre, Gascogne, Languedoc, and French aircraft carrier Béarn. The design incorporated a radical arrangement for the twelve 340 mm (13.4 in) main battery guns: three quadruple gun turrets, the first of their kind, as opposed to the twin gun turrets used by most other navies. The first four ships were also equipped with an unusual hybrid propulsion system that used both steam turbines and triple expansion steam engines to increase fuel efficiency. The ships were never completed due to shifting production requirements and a shortage of labor after the beginning of World War I in 1914. The first four ships were sufficiently advanced in construction to permit their launching to clear the slipways for other, more important work. Many of the guns built for the ships were converted for use by the Army. After the war, the French Navy considered several proposals to complete the ships, either as originally designed or modernized to account for lessons from the war. The weak French post war economy forestalled these plans and the first four ships were broken up. The last ship, Béarn, which was not significantly advanced at the time work halted, was converted into an aircraft carrier in the 1920s. She remained in service in various capacities until the 1960s and was ultimately scrapped in 1967.
Даму
1911 жылы желтоқсанда Француз теңіз флотының техникалық комитеті 1912 жылға тапсырылған "Керемет" кемелерінің дизайнын қарастырған баяндама шығарды. Олар 1880 жылдардағы өздерінің қаруларынан жауынгерлік кемелерде жарылыс зақымдануына байланысты өткен тәжірибелерге сүйене отырып, кеме ортасындағы қару мұнарасы қанағаттанғысыз таңдау болды деген қорытындыға келді. Бұл позиция келесі класты дредноут линкерлерінің құрылысына әсер етті, олардың жобалау жұмыстары көп ұзамай басталды. Француз теңіз флотының жобалау штабы (бөлім техникасы) 1912 жылдың ақпан айында жаңа дредноут жобасының алғашқы жобасын ұсынды. Француз кеме жасау орындарының көлемі жобаға елеулі әсер етті. Ұзындығы шамамен , сәулесі шамамен , және жоба шамамен осы өлшемдер жобаны шамамен , қару-жарақтар орналасуына байланысты , шамамен және жылдамдықпен шектеді . Жобалаушылар үш нұсқаны ұсынды, олардың барлығы жаңа қос пулялы казематтағы жиырма пулядан тұратын қосалқы қарумен жабдықталған. Бірінші модельде Bretagnes-ке ұқсас 10 340 мм-лік пулялар болды, бірақ ең жоғары жылдамдығы 21 түйіннен жоғары болды. Екіншісі - 340 мм-лік оншақты пулеметті екі төрт бұрышты пулеметтік мұнараға орналастырған кеме, оның екі бұрышы 20 ұзындықтағы екі қос пулеметтік мұнарамен жабдықталған. Соңғы ұсыныста төрт төрт бұрышты мұнарада 16 пулямен және 20 ұзындықта жүретін кеме болды. Сондай-ақ, қызметкерлер қозғалтқыш жүйесіне арналған екі түрлі жоба дайындады. Британия класындағы сияқты екі тікелей қозғалтқыш бу турбиналары ұсынылды; екінші нұсқа екі ішкі винт бұрандасында бір қатар тікелей қозғалтқыш турбиналарын және екі сыртқы бұрандасында төмен жылдамдықпен жүзу үшін екі тік үш есе кеңейтілген бу қозғалтқыштарын (VTE) қолданатын гибридтік жүйе болды. Бұл круиздік жылдамдықта көмірді тұтынуды азайту үшін жасалды, өйткені тікелей қозғалтқыш турбиналар орташа және төмен жылдамдықтарда өте тиімсіз. Бесінші кеме Беарн екі турбиналық жиынтықпен жабдықталған, бұл оған турбиналық жабдықталған Бретания класының отын тұтыну деңгейін теңеуге мүмкіндік берді. 1912 жылы наурыз айында Бас штаб британия класының 340 мм-лік пулеметі сақталып, барлық турбиналы конструкцияны қолдады. Олар жаңа төрт бұрышты мұнараны таңдап, екі төрт бұрышты және екі қос бұрышты он екі пулеметті қарулануды жөн көрді. Келесі айда, әскери-теңіз жоғары кеңесі (Conseil supérieur de la Marine) төрт еселік мұнара туралы шешім қабылдай алмады, өйткені ол әлі де әзірленіп жатыр, бірақ ол одан әрі дамығаннан кейін мәселені қайта қарастыруды қалады. Кеңес екіншілік қарулану үшін ұсынылған қос пушканың казематын бекітуді қабылдамады және он сегіз 138,6 мм және оншақ пушканың қоспасын ұсынды. Ол гибридті қозғалтқыш жүйесін қабылдады және Бретан класының броньды орналасуы сақталды, бірақ мүмкін болса, негізгі белбеудің қалыңдығын ұлғайту керек еді. Теофил Делькассе, әскери-теңіз министрі (Minister de la Marine) кеңес ұсыныстарын қабылдады, егер төрт бұрышты мұнаралар уақытында дайын болмаса, бес қос мұнаралы, оның ішінде бір ортаңғы мұнаралы Бретане класының орналасуы ауыстырылатын болады. Техникалық бөлім екі жаңа жоба дайындады, A7, бес қос мұнараны қамтиды, және A7bis, ол үш төрт бұрышты мұнарамен қаруланды. A7bis конструкциясы A7 конструкциясынан әлдеқайда жеңіл болды, ал 6 сәуірде Әскери-теңіз флоты Сент-Шамонд ұсынған төрт дүркін қарулы мұнараның дизайнын қабылдады. 22 мамырда 100 мм-лік пушканың құрылысы басталатын уақытқа дейін дайын болмайтынын түсінді, сондықтан жоба 138,6 мм-лік пушкаға қайтарылды. Келесі жұмыстар екі қосымша оқ-дәріге орын беру мүмкіндігін көрсетті және 8 шілдеде әскери-теңіз кеңесі жиырма төрт 138,6 мм оқ-дәріге арналған жобаны қабылдады.
Сипаттама
Нормандия класының кемелері су деңгейінде де, жалпы алғанда да ұзақ болды. Олардың арқалығы және орташа сусынуы толық жүктемеде болды. Олар қалыпты жүктемемен және терең жүктемемен ығыстыруға арналған. Кемелер көлденең қалқалармен су өткізбейтін 21 бөлімге бөлінді. Алғашқы төрт кемеде бір пар турбинасы орнатылған. Нормандия мен Фландрияда лицензия бойынша Парсонс турбиналары, Гасконнада Рэто Бретания турбиналары, Лангедок турбиналары Шнайдер Зеллимен салынған. Төрт кемеде төрт цилиндрлі тік үш есе кеңейтілген қозғалтқыштардың жұбы болды, олар екі сыртқы үш қабырғалы, желкенді желдету немесе төмен жылдамдықпен жүзу үшін винттерді қозғалтады. Соңғы кеме - "Бьерн" екі парсонс турбинасымен жабдықталған. Нормандия мен Гасконьяда 21 "Гюйот дю Темпл Норман" шағын құбыр қазандығы, Фландрия мен Лангедок 28 "Беллевиль" үлкен құбыр қазандығымен жабдықталған, ал Беарнда 28 "Никлаус" қазандығы бар. Кемелердің барлық қазандықтары қозғалтқыштардың қысымымен жұмыс істеді. Кемелердің қозғалтқыштары , олардың өнімділігін және ең жоғары жылдамдығын арттыру үшін күшті жоба қолданылса да , оларға жылдамдық беру үшін жобаланды. Кемелер көмір мен мазутты тасымалдауға арналған, бірақ көмірді корпуста сақтауға болады. Кемелердің жылдамдығы - 0,4 км/с, ал ең жоғарғы жылдамдығы - 0,4 км/с. Кемелердің командасы 44 офицер мен 1160 жауынгерден құралған.
The ships' engines were rated at and were designed to give them a speed of , although use of forced draft was intended to increase their output to and the maximum speed to The ships were designed to carry of coal and of fuel oil, but up to of coal could be stored in the hull. At a cruising speed of , the ships could steam for ; at , the range fell to , and at top speed, it dropped to The ships would have had a crew of 44 officers and 1,160 enlisted men when serving as a flagship.
Қару-жарақ
Нормандия класының негізгі батареясы он екі 45 калибрлі Canon de 340 мм Modèle 1912M қаруларынан тұрады. Бір мұнара алдыңғы жағына, екіншісі ортаға, ал үшіншісі артқы жағына орналастырылды. Мұнаралар салмағы , электрлік және гидравликалық түрде жоғарылатылған. Қарулар жұптарға бөлініп, қос биязыда бірге қозғалады; қалың қалқаны мұнараларды екіге бөліп тұрды. Әр қарудың жеке оқ-дәрі мен оқ-дәрі қоймасы бар еді. Олар бір мезгілде немесе өз бетімен атылуы мүмкін. Егер кемелер толықтай жасалып біткен болса, олар әлемдегі алғашқы төрт бұрышты мұнаралар болар еді. Қарудың қашықтығы және атыс жылдамдығы минутына екі рет болатын. Қарулар броньды тесіп шығатын және атылу жылдамдығы 100 м. әр қаруға 100 дана оқ-дәрі берілуі тиіс еді. Бес қашықтық өлшегіш негізгі батареяға отты басқаруды қамтамасыз етті. Екі қашықтық өлшегіш құрылғысы басқару мұнарасына орнатылған, ал қалған үшеуі мұнаралардың үстіне орнатылған. Сондай-ақ, мұнараларда қосымша пулеметтік бақылау станциялары болды. Кемелерде, сондай-ақ, 24 55 калибрлі 138,6 мм Modèle 1910 пушкаларының қосалқы батареясы бар, олардың әрқайсысы негізгі пушка мұнараларының жанында казематтарға орнатылған. Бұл қарулар 275 патроны бар мылтықпен жабдықталған. Кемеде сондай-ақ Canon de Modèle 1902 типті алты ұшаққа қарсы пушкасы, олар төмен бұрышты пушкалардан жасалған. Сондай-ақ, кемелердің әрқайсысында әр жағында үш-үштен су асты торпеда түтігі орнатылған. Әр кеме 36 торпедамен жабдықталуы тиіс еді.
Қорғау
Нормандия класының кемелеріндегі бронь белбеулері Крупп цементпен қапталған броньдан жасалып, қайықтың барлық ұзындығына дейін созылған. Белгі екі қатардан тұрады, олардың барлығы биіктігі, олардың ішінде су деңгейінен төмен. Қарудың ең қалың бөлігі кеме корпусын соңғы мұнаралардың аралықтары арқылы қорғап, қалың болды. Жоғары жақтағы әр табақ жоғары жиегінде 0,7 мм-ге дейін, ал төменгі жақтағы табақтар төменгі жиегінде 0,7 мм-ге дейін қалыңдығымен қапталған. No-дан 1 барбеттке дейін, тақтайшалардың қалыңдығы қаздан бастап біртіндеп азаяды; жоғары жиектері де осы тақтайшалардың төменгі жиегі қалың болған кезде біртіндеп азаяды. Арғы мұнараның артқы жағында бронь пластиналарының қалыңдығы 260 мм-ден 140 мм-ге дейін азайды. Олардың жоғарғы жиектері де бірте-бірте тарай бастады, ал төменгі жиектері алдыңғы эквиваленттермен бірдей 80 миллиметр қалыңдықта болды. Артқы белдіктің ұшы көлденең қалқамен аяқталады. Су сызығының үстінде 160 мм-лік броньдың жоғарғы белдеуі орналасқан. Барбеттердің жоғарғы броньдан тыс жеріне қарай созылатын бөліктері пластиналармен қорғалған, ал ішкі беттері салмақты үнемдеу үшін тек қалың болды. Мұнаралар бетінде, бүйірлерінде 300 мм, ал шатырында 100 мм қалыңдықтағы броньмен қорғалған. Құрылғының қабырғалары қалың, төбесінің қалыңдығы 100 миллиметр. Төменгі брондалған палуба орта сызықтың бойымен бір табақ жұмсақ болаттан жасалып, оның сыртына дәл осындай қалыңдықтағы басқа қабат қосылған. Қақпақ су сызығының төменгі жағына қарай еңкейіп, қақпақтың еңкейген бөлігін бекіткен бронь болат табақпен бекітілген. Нормандиялықтардың корпусының тереңдігі екі есеге тең. Олардың қозғалтқыш машиналары мен журналдар екі қабатты никель-хромды болаттан жасалған торпедалық қалқамен қорғалған. Қалқаның сыртқы жағы торпеда жарылысының күшін сіңіруге арналған 10 миллиметрлік толқынды иілгіш болаттан жасалған пластинамен қапталған. Бұл күшті таратуға арналған тағы бір шара - торпеданың екі есе төменгі жағынан жоғары қуатты палубаға дейін созылған торпеданың қалқасынан жарылған газдарды басқа жаққа бұру үшін жасалған құбырлар. Асимметриялық су басудан кейін суға бату мүмкіндігінен қорқа отырып, жоба су сызығынан төменгі бос бөліктерді және алдыңғы және артқы 34 сантиметрлік журналдарды, машина бөлмелерін және кез-келген тізімді түзету үшін суға батуды көздеген 138,6 миллиметрлік журналдарды енгізді.