Vytautas Beliajus

Кіріспе

Витаутас Финадар "Витс" Беляюс (26 ақпан 1908 жыл, Пакумприс 20 қыркүйек 1994 жыл) - биші, халық биі оқытушысы және хореограф. Ол литвалық биге маманданған, бірақ басқа да би түрлерін орындап, үйреткен. Ол би және этникалық тақырыптар бойынша бірнеше кітап жариялады, сондай-ақ "Viltis" фольклорлық журналын бастады. Ол Ресей империясының Литвадағы Пакумприс қаласында дүниеге келген. Жас кезінде орыс және неміс билерін үйренген. Соғыс оны уақытша туған қаласынан қашуға мәжбүр етті, олар неміс әскерлері қайтарып жібергенше. Ол әжесімен бірге 14 жасында АҚШ-қа көшіп барып, Чикагода қоныстанды. Оның Леонас және Юлиус есімді ағалары мен Гите Джекентес есімді сіңлісі болды. Бір кездері ол кестелеуші, тері сатушы және автомобильдерді пошта арқылы жеткізуші фирмаларда жұмыс істеді. Жюль Верннің "80 күндік әлемді аралау" атты еңбегін оқығаннан кейін, ол Азия мен Таяу Шығысқа қызығушылық танытып, жергілікті индустар мен арабтардың билерін үйренді. 1928 жылы ол өзінің серіктесі Ирен Юзайтуспен бірге "Наужиенос" литвалық газетінің мерейтойлық концертіне қатысып, Азия және литвалық билерді ұсынды. 1929 жылы Чикагода би студиясын ашты. Сонымен қатар литвалық топтар мен хорларға хореография жасайды. 1933 жылы Виц Чикагодағы дүниежүзілік көрмеге литвалық презентацияны жасау үшін таңдалды. Ол сонымен қатар Чикаго саябақ ауданының демалыс қызметі кеңесінің құрамында халық билерін үйрету үшін таңдалды. 1937 жылы Чикаго университетінің Халықаралық үйінің құрамында халық биін үйрету үшін Витс жалданады. 1939 жылы Вайтс Парк ауданы үшін "Фолк Лор" деп аталатын жаңалықтарды жариялады және уақытша "Фолк Дансерс Нук" деп аталатын би үйін ашты. 1943 жылы Вайтс Алабама штатының Фейрхоп қаласына көшіп барып, Органикалық білім беру мектебіне халықаралық халық билерін енгізді, сондай-ақ халықаралық халық би фестивалін өткізді. Көп ұзамай қиындықтар туып, Вит туберкулезбен ауырады. 1945 жылы Чикагоға оралып, Халықаралық үйде оқытушылық жұмыс алды. 1949 жылы Витс Стоктонға оқытушы болып шақырылды. Ол бірнеше жыл ұстаздық етті, кейін қайта туберкулезге шалдықты, ауруханада жатып, сауығып келуі үшін Сан-Диегоға көшіп барды. 1959 жылы Денверге көшіп келеді, оң өкпесінде ісік бар екені анықталады. Өкпенің бір бөлігін алып тастау керек болды. 1986 жылы Мэри Би Дженсен, Джордж Франдсен және Л. ДеУэйн Янгпен бірге Ұлттық халық ұйымын құрды. Би білім беруіне қосқан үлесі үшін 1972 жылы Ұлттық би қауымдастығынан "Мұражай" сыйлығын алды.

Vytautas Finadar "Vyts" Beliajus (26 February 1908, Pakumprys – 20 September 1994) was a dancer, folk dance instructor, and choreographer, and is considered the father of international folk dancing in the United States. He specialized in Lithuanian dance, but performed and taught many other types of dance as well. He published multiple books on the subjects of dance and ethnicity, and also started the folklore magazine Viltis. He was born in Pakumprys, Lithuania, Russian Empire and learned to dance Russian and German dances at a young age. War temporarily forced him to flee his hometown until they were sent back by German troops. He emigrated to the U. S. when he was 14 years old, along with his grandmother, and settled in Chicago. He had two younger brothers, Leonas and Julius, and a sister, Gyte Jekentes. For a time, he worked at an embroidery company, a fur ship, and an automotive mail order establishment. After reading "Trip Around the World in 80 Days" by Jules Verne, he took an interest in Asia and the Middle East and learned their dances from local Hindu and Arab people. In 1928, he danced at an anniversary concert for the Lithuanian newspaper "Naujienos" with his partner, Irene Juozaitus, presenting Asian and Lithuanian dances. In 1929, he opened a dance studio in Chicago. He also choreographs for Lithuanian groups and choirs. In 1933, Vyts was chosen to create a Lithuanian presentation for the World's Fair in Chicago. He was also chosen to teach folk dancing as a part of the Chicago Park District Recreational Activities Council. Vyts was hired to teach folk dancing as part of the International House of the University of Chicago in 1937. In 1939, Vyts published a newsletter called "Folk Lore" for the Park District, and temporarily opened a dance house called "Folk Dancer's Nook". In 1943, Vyts moved to Fairhope, Alabama, and introduced international folk dancing to the School of Organic Education, and also held an international folk dance festival. Trouble soon struck, and Vyts caught tuberculosis, which caused him to lose his voice. In 1945, he moved back to Chicago, and took a job teaching at the International House. In 1949, Vyts was invited to teach in Stockton. He taught for a couple of years before catching tuberculosis again, and after a hospital stay, he moved to San Diego to recover. In 1959, he moved to Denver, and it was discovered that he had a tumor in his right lung. Part of his lung had to be removed. In 1986, he founded the National Folk Organization with Mary Bee Jensen, George Frandsen, and L. DeWayne Young. For his contributions to dance education, he was honored in 1972 by the National Dance Association with the Heritage Award.