Кіріспе

Совет Крузёры (Красный Крым) - Кеңес Әскери-теңіз күшінің жеңіл крейсері. Ол 1913 жылы Ресейдің Императорлық әскери-теңіз флотына арналған "Светлана" деп аталып, 1915 жылы іске қосылды. 1917 жылдың соңында немістер портқа жақындаған кезде оның корпусы Петроградқа эвакуацияланды және Ресей революциясы кезінде аяқталмаған күйінде қалды. Совет әскері кемелерді 1926 жылы толықтай жасап шығарды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол совет әскерлеріне Одессаны қоршау, Севастопольді қоршау және 1941-1942 жылдың қысында Керчь Феодосия операциясын қолдады. Красный Крым 1942 жылы 18 маусымда гвардиялық атаққа ие болды. 1954 жылы қарашада оқу кемесі болып қайта жіктеліп, 1959 жылы шілдеде жойылған.

Құрылыс

Кемені Таллиндегі Руссо Балтық кеме жасау зауыты салған, оның төрт турбинасы және қазандықтарының жартысы Германияның АГ Вулкан Стетиннен тапсырыспен алынған. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанға байланысты олар жеткізілмеді және неміс Бруммер класының крейсерлерінің қозғалтқыштарына пайдаланылды. Нәтижесінде жаңа қозғалтқыштар Ұлыбританиядан тапсырыс беріліп, құрылыс кешіктірілді. 1917 жылы қарашада "Светлана" Таллиннен Санкт-Петербургке сүйретілгенде, кеме 90% -ға дайын болған еді. Кеңестер оны 1919 жылы іске қосуды күткен, бірақ Ресейдің Азамат соғысына байланысты ол аяқталмаған. 1924 жылы қарашада қайтадан жұмыс басталды және ол 1925 жылы 5 ақпанда Профинтерн деп қайта аталды. Ол 1926 жылы қазанда аяқталды, бірақ көптеген проблемаларды жою үшін кемежайға оралуға тура келді және 1928 жылдың 1 шілдесіне дейін пайдалануға берілмеді.

Қызмет тарихы

Profintern бастапқы жобасына сәйкес аяқталды, бірақ ортаңғы түтікшелердің екі жағына крандарды қосу арқылы ұшақтарды басқаруға өзгертілді және орталық және артқы түтікшелердің арасында оларға арналған көлік тұрағы салынды, бірақ катапульта орнатылмаған. Оның бастапқы ішкі торпеда түтіктері екі үш торпеда түтігімен ауыстырылды. Оның 38 калибрлі төрт ұшаққа қарсы пулеметін 9 калибрлі 30 калибрлі Lender АА пулеметтері алмастырды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Красный Крым 1941 жылдың қыркүйек айында Одессаны қорғап тұрған кеңес күштеріне атыспен қолдау көрсетті және 157-ші атқыштар дивизиясын Одессаға әкелген конвойларды алып барды. Сондай-ақ, Севастопольден 3-ші теңіз полкінің екі батальонын Румынияның Фонтанка мен Дофиновка маңындағы жағалау батареяларын жою үшін Румынияның артында сәтті десанттық шабуылға алып келді. Ол 3-6 қазан аралығында 157-ші атқыштар дивизиясын Одессадан Севастополға эвакуациялаған конвойларды алып барды. Севастополь қоршауы кезінде кеме атыспен қолдау көрсетті және Қрымның басқа жерлерінен Севастополға әскерлерді эвакуациялады және Кавказ порттарынан күш-жабдықтар әкелді. Ол 7-13 желтоқсан аралығында Новороссиск пен Туапседен Севастополға 388-ші атқыштар дивизиясын, 21-22 желтоқсан аралығында 354-ші атқыштар дивизиясын тасымалдауға көмектесті. Керчь Феодосия операциясы кезінде Красный Крым 1941 жылы 29 желтоқсанда Феодосия портына кірді және жағалаудағы кеңес әскерлеріне қару-жарақпен қолдау көрсетті. Ол 11 рет Ошақтың артиллериясы мен миномет атысына ұшырады. 1942 жылдың 15-21 қаңтарында Судакқа 266-шы тау полкінің басым бөлігін түсіріп, 23-26 қаңтарда 544-ші атқыштар полкінің 1576 жасағымен күшейтті. Келесі айларда Красный Крым Севастополь гарнизонына күшейтулер алып келді және жаралыларды эвакуациялады, кейде неміс позицияларын бомбалады. Соңғы осындай миссиясы 3 маусымда 1942 жылы, немістер қалаға шілдеде берілуге мәжбүр болатын шабуылды бастағаннан кейін болды. 18 маусымда оның еңбегі үшін Гвардиялық атақ берілді. Красный Крым және Незаможник эсминдері 9-12 тамыз аралығында Новороссиктен Батумиге 2000 адамды, 12-13 тамызда 32-ші гвардиялық атқыштар дивизиясының полкін және 16-17 тамызда тағы 1850 адамды және 60 тонна заттарды эвакуациялады. 8-11 қыркүйек аралығында "Красный Крым" және бірнеше эсминецтер 137-ші және 145-ші атқыштар полктерін 3-ші әскери атқыштар бригадасымен бірге Потиден Туапсе мен Геленджикке дейін тасымалдайтын болды. 20-23 қазан аралығында "Красный Крым", оның жартылай бауыры "Красный Кавказ" және үш эсминец Потиден Туапсеге 8, 9 және 10-гвардиялық атқыштар бригадасының 12 600 адамын алып барды. Красный Крым, екі эсминец және бірқатар мина сығушылар 9-шы таулық атқыштар дивизиясын 1942 жылдың 1-10 желтоқсанында Батумиден Туапсеге тасымалдайтын болды. 1943 жылдың 4 ақпанындағы түнде Кеңестер Новороссисктің батысына, неміс желілерінің артына, су асты десанттары жасады. Красный Крым, Красный Кавказ және үш эсминец негізгі қонуға оттық қолдау көрсетті, бірақ 6 ақпанға дейін кеңес әскерлері жойылды, бірақ екінші қону сәтті өтті. 1943 жылы 6 қазанда Таманды көпір басына неміс эвакуациясына кедергі жасауға тырысқан үш эсминецтің жоғалуы Сталинге өзінің арнайы рұқсатысыз ірі теңіз бөлімдерін орналастыруға тыйым салуға себеп болды. Бұл Красный Крымның соғысқа белсенді қатысуын тоқтатты.

Соғыстан кейінгі мансап

1954 жылы оқу кемесі болып қайта санақталды. 1957 жылы 7 мамырда ол эксперименталды кеме OS 20 болып қайта аталды, содан кейін 1959 жылы 18 наурызда ПКЗ 144 болып қайта жіктелді.