Lee Miller

Кіріспе

Америкалық фотограф және фотожурналист (1907–1977)

Элизабет "Ли" Миллер, Леди Пенроуз (23 сәуір 1907 – 21 шілде 1977) – американдық фотограф және фотожурналист. Миллер 1920-жылдары Нью-Йоркте модель болған, кейін Парижге барып, онда сәндік және көркем фотограф болып жұмыс істеген. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол "Vogue" журналының соғыс тілшісі болды, Лондон бомбалауы, Париждің азат етілуі және Бухенвальд және Дахау концлагерьлері сияқты оқиғаларды жамылды. Оның өз алдына суретші ретіндегі беделі көбінесе оның ұлының оның сән және соғыс фотографы ретіндегі жұмысын тауып, насихаттауының нәтижесі.

Ерте өмір

Миллер 1907 жылғы 23 сәуірде Нью-Йорк штатының Паукипси қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы Теодор мен Флоренс Миллер (құрметті әкесі Макдональд) болды. Әкесі неміс тегінен, ал анасы шотланд және ирланд тегінен шыққан. Оның Эрик есімді кіші әйелі және Джонни Миллер есімді үлкен әйелі, ол авиатор болған. Теодор Лиді үнемі жақсы көріп, оны әуесқой фотосуреттерінде модель ретінде жиі пайдаланған. Ли жеті жасында Бруклиндегі бір отбасылық дос үйінде болғанда зорлыққа ұшырады және гонореямен ауырды. Бала кезінде Миллер ресми білімінде қиындықтарға тап болды, ол Паукипси аймағында тұрғанда барлық мектептерден қуылды. 1925 жылы, 18 жасында Миллер Парижге көшіп, Ладислас Меджестің сахналық өнер мектебінде жарықтандыру, костюм және дизайнды оқыды. Біраз уақыттан кейін Миллер 19 жасында үйден шығып, Манхэттендегі Нью-Йорк суретшілер лигасына сурет салу және кескіндеме өнерін оқуға түсті.

Модельдеу

Миллердің әкесі оны және оның бауырларын ерте жаста фотосуретке таныстырды. Ол өзінің моделі – жасөспірім қызын көптеген стереоскопиялық суреттерге түсіріп, оған өнердің техникалық аспектілерін көрсетті. 19 жасында ол Манхэттен көшесінде бір машинаның алдына қадам басқалы жатты, бірақ оған «Vogue» журналының баспашысы Конде Наст кедергі жасады. Келесі екі жыл ішінде Миллер Нью-Йорктегі ең көп сұранысқа ие модельдердің бірі болды, оның ішінде Эдвард Стайхен, Арнольд Гент, Николас Мурей және Джордж Хойнинген Хуэн сияқты танымал фотографтар суретке түсірді. «Kotex» компаниясы Миллердің Стайхен түсірген суретін оның келісімінсіз өзінің гигиеналық төсемдерін жарнамалау үшін пайдаланды, бұл оның модельдік мансабын тиімді аяқтады. 1929 жылы ол ренессанс суреттеріндегі сәндік бөлшектерді суретке түсіру үшін сән дизайнерінің шақыруын қабылдады, бірақ уақыт өте келе, ол осыдан жалықты және фотосуретке көбірек бейімделді. Парижде ол өзінің жеке фотостудиясын ашып, Ман Рейдің суреттеуге көңіл бөлгені үшін оның сән тапсырмаларын жиі қабылдады. Бұл кезеңде олар өте тығыз жұмыс істеді, сондықтан Миллер түсірген кейбір суреттер Ман Рейге жатқызылды. Ман Реймен бірге ол фотосурет техникасын қайта ашқан – соляризацияны, түрлі жағдайларда орын алған апат арқылы; Миллердің бір есебінде оның аяғынан тышқан өткендігі айтылады, бұл оны даму кезінде жарықты қосуға мәжбүр етті. Екеуі бұл техниканы ерекше визуалды белгіге айналдырды, мысалы, 1930 жылы Парижде түсірілген Ман Рейдің Миллерге арналған суреті, Миллердің сюрреалист Мерет Оппенхаймға (1930), Миллердің досы Дороти Хиллге (1933) және үнсіз кино жұлдызы Лилиан Харвиге (1933) түсірген портреттері. Соляризация сюрреалистік принципке сәйкес келеді, онда беймәлім оқиға өнердің ажырамас бөлігі болып табылады және стильдің жағымсыз немесе парадоксалды, қарама-қарсылықтарды біріктірудегі тартымдылығын тудырады. Марк Ховорт Бут соляризацияны «ойында болғандай бір мезгілде оң және теріс әсерлер болатын керемет сюрреалистік орта» деп сипаттады. Миллердің достарының арасында герцогиня Соланж д’Айен – француз «Vogue» журналының сән редакторы, Пабло Пикассо және басқа сюрреалистер Пол Элуар және Жан Кокто болды. Кокто Миллердің сұлулығына таңғалып, оны «Ақынның қаны» (1930) фильміне арналған классикалық мүсіннің гипстен жасалған көшірмесіне айналдырды. Ман Реймен бірлесіп жасаған жұмыстарының авторлығына қатысты дау кезінде, Ман Рей Миллердің мойнының суретін қылышпен кесіп тастады деген қаңтар бар. Ол портреттік және коммерциялық фотостудия ашты (Кристиан Холмс II және Клифф Смиттен 10 000 долларлық қаржылық қолдаумен), оның қараңғы бөлмесіне көмекші ретінде ағасы Эрик (мода фотографы Тони фон Хорн үшін жұмыс істеген) тағайындалды. Миллер радионың музыка залынан бір блок қашықтықта орналасқан екі пәтер жалдады. Бір пәтер оның үйі болды, ал екіншісі – Ли Миллер студиясы. Ли Миллер студиясының клиенттері арасында BBDO, Генри Селл, Элизабет Арден, Хелена Рубинштейн, Saks Fifth Avenue, I. Магнин және Co., және Джей Торп болды. Көрмеге жауап ретінде Кэтрин Грант Стерн 1932 жылғы наурыз айында «Парнасс» журналына жазған пікірінде Миллер «Париж ортасында өзінің американдық сипатын көбірек сақтап қалғандығын» атап өтті. «Бруклиндегі өте әдемі құс клеткалары; Бруклиндегі және Джулиен Леви көрмесінде бар, бүктелген сары шашты қызыл тырнақпен қосқан қолды зерттеу; және қара фонға қарсы ақ мүсіннің жарқын баспасы, оны бұрмалаудың орнына, шындықты ашады». Оның портреттік клиенттерінің арасында сюрреалистік суретші Джозеф Корнелл, актрисалар Лилиан Харви және Гертруда Лоуренс, сондай-ақ Виржил Томсон мен Гертруда Стайнның «Үш актідегі төрт қасиетті» операсының афроамерикандық актерлері болды. 1934 жылы Миллер студиясын тастап, Мысыр Ұлттық темір жолы үшін жабдықтар сатып алу үшін Нью-Йоркке келген египеттік кәсіпкер және инженер Азиз Элуи Бейге үйленді. Бұл кезеңде ол кәсіби фотограф ретінде жұмыс істемегенімен, Элуимен бірге Египетте тұрған кезде түсірген суреттері, соның ішінде «Кеңістіктің портреті» оның ең таңғажайып сюрреалистік суреттері саналады. Каирде Миллер Сива маңындағы шөлдің суретін түсірді, оны Магритт көріп, 1938 жылғы «Сүйіс» картинасын салу үшін шабыттанды.

Miller's father introduced her and her brothers to photography at an early age. She was his model – he took many stereoscopic photographs of his nude teenage daughter – and showed her technical aspects of the art. At 19 she nearly stepped in front of a car on a Manhattan street but was prevented by Condé Nast, the publisher of Vogue. For the next two years, Miller was one of the most sought after models in New York, photographed by leading fashion photographers, including Edward Steichen, Arnold Genthe, Nickolas Muray, and George Hoyningen Huene. Kotex used a photograph of Miller by Steichen to advertise their menstrual pads without her consent, effectively ending her career as a fashion model. She was hired by a fashion designer in 1929 to make drawings of fashion details in Renaissance paintings but, in time, grew tired of this and found photography more efficient. While in Paris, she began her own photographic studio, often taking over Man Ray's fashion assignments to enable him to concentrate on his painting. They collaborated so closely in this period that some photographs taken by Miller are credited to Man Ray. Together with Man Ray, she rediscovered the photographic technique of solarisation through an accident variously described; one of Miller's accounts involved a mouse running over her foot, causing her to switch on the light in mid development. The couple made the technique a distinctive visual signature, examples being Man Ray's solarised portrait of Miller taken in Paris circa 1930, and Miller's portraits of fellow surrealist Meret Oppenheim (1930), Miller's friend Dorothy Hill (1933), and the silent film star Lilian Harvey (1933). Solarisation fits the surrealist principle of the unconscious accident being integral to art and evokes the style's appeal to the irrational or paradoxical in combining opposites of positive and negative. Mark Haworth Booth describes solarisation as "a perfect surrealist medium in which positive and negative occur simultaneously, as if in a dream". Among Miller's friends were Duchess Solange d'Ayen–the fashion editor of French Vogue magazine, Pablo Picasso and fellow surrealists Paul Éluard and Jean Cocteau. Cocteau was so mesmerized by Miller's beauty that he transformed her into a plaster cast of a classical statue for his film, The Blood of a Poet (1930). During a dispute with Man Ray regarding the attribution of their co produced work, Man Ray is said to have slashed an image of Miller's neck with a razor. She established a portrait and commercial photography studio (with $10,000 worth of backing from Christian Holmes II and Cliff Smith) with her brother Erik (who had worked for the fashion photographer Toni von Horn) as her darkroom assistant. Miller rented two apartments in a building one block from Radio City Music Hall. One of the apartments became her home, while the other became the Lee Miller Studio. Clients of the Lee Miller Studio included BBDO, Henry Sell, Elizabeth Arden, Helena Rubinstein, Saks Fifth Avenue, I. Magnin and Co., and Jay Thorpe. In response to the exhibition, Katherine Grant Sterne wrote a review in Parnassus in March 1932, noting that Miller "has retained more of her American character in the Paris milieu. The very beautiful Bird Cages at Brooklyn; the study of a pink nailed hand embedded in curly blond hair which is included in both the Brooklyn and the Julien Levy show; and the brilliant print of a white statue against a black drop, illumine the fact rather than distort it." Among her portrait clients were the surrealist artist Joseph Cornell, actresses Lilian Harvey and Gertrude Lawrence, and the African American cast of the Virgil Thomson–Gertrude Stein opera Four Saints in Three Acts (1934). In 1934, Miller abandoned her studio to marry the Egyptian businessman and engineer Aziz Eloui Bey, who had come to New York City to buy equipment for the Egyptian National Railways. Although she did not work as a professional photographer during this period, the photographs she took while living in Egypt with Eloui, including Portrait of Space, are regarded as some of her most striking surrealist images. In Cairo, Miller took a photograph of the desert near Siwa that Magritte saw and used as inspiration for his 1938 painting Le Baiser.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде Миллер Пенроузбен бірге Лондонның Хэмпстед қаласындағы Дауншир-Хиллде тұрып жатқан. Достары мен отбасынан АҚШ-қа қайтуды сұрап алғандарына қарамастан, Миллер "Vogue" журналының ресми соғыс фотографы ретінде фотожурналистикада жаңа мансапқа қадам басты, соғыстың салдарынан болатын оқиғаларды суретке түсірді. 1942 жылдың желтоқсанынан бастап ол Конде Наст басылымдарының соғыс тілшісі ретінде АҚШ армиясының аккредитациясын алды. Миллердің британдық "Vogue" журналындағы алғашқы мақаласы Оксфордтағы әскери базадағы медбикелер туралы болды. Ол Еуропа бойынша медбикелердің портреттерін түсірді, оның ішінде майдан желіндегілер мен соғыс тұтқындарының суреттері де бар еді. Ол "Life" журналының тілшісі, америкалық фотограф Дэвид Э. Шерманмен көптеген тапсырмаларды ортақ атқарды. D-ден кейін бір айдың ішінде ол Францияға сапар шекті және Сент-Мало қамалындағы, сондай-ақ Париждің азат етілуі, Эльзас шайқасы және Бухенвальд пен Дахаудағы нацистік концлагерьлердің қорқынышын жазды. Шерманның Миллерді Мюнхендегі Адольф Гитлердің пәтеріндегі ваннада суретке түсірген суреті, оның басын артқа бұраған душ шланғысы және Дахаудың шаңымен ластанған Гитлердің ваннасы Миллер-Шерман серіктестігінің ең танымал суреттерінің бірі болып саналады. Осы кезеңде Миллер Венадағы ауруханадағы өліп бара жатқан балаларды, соғыстан кейінгі Венгриядағы шаруалардың өмірін, нацистік офицерлер мен олардың отбасыларының мәйітін және соңында премьер-министр Ласло Бардоссидің өлімін суретке түсірді. Соғыстан кейін ол тағы екі жыл "Vogue" журналында жұмыс істеді, сән мен танымал адамдар туралы материалдар жариялады. Оның жұмысының мақсаты – оқиғаларға контекст беру болды. Оның жұмысы бұрынғы жарияланымдары мен "Vogue" журналындағы модельдік қызметі сияқты өте нақты және сюрреалистік болды. Ол фотосуреттерін жасауға көп уақыт жұмсады, оларды ірі қара мал тасымалдайтын вагондардың ішінен түсірді. Миллердің соғыс кезінде "Vogue" журналындағы жұмысы көбінесе журналистика мен өнердің үйлесімі болды, көбінесе эмоцияларды ояту үшін өңделді. Ол бұл жұмысты Эдвард Р. Мэрроудың Бухенвальдтан CBS арнасымен және Ричард Димблбидің Берген-Белсеннен BBC арнасымен жасаған хабарламаларынан кейін істеді. 1946 жылы ол Пенроузбен бірге Америка Құрама Штаттарына сапар шегіп, Калифорниядағы Ман Рейді кездестірді. Ол Пенроузбен жүкті екенін білгеннен кейін Бейден ажырасып, 1947 жылдың 3 мамырында Пенроузға үйленді. 1947 жылдың қыркүйегінде олардың ұлы Антони Пенроуз дүниеге келді. 1949 жылы жұбайлар Шығыс Сассекс штатының Чиддингли қаласындағы Фарли фермалық үйін сатып алды. 1950 және 1960 жылдары Фарли фермасы Пикассо, Ман Рей, Генри Мур, Айлин Агар, Жан Дюбуфет, Доротея Таннинг және Макс Эрнст сияқты суретшілерді қонаққа шақырған көркемдік орталыққа айналды. Миллер "Vogue" журналы үшін кейде фотосессиялар жасауын жалғастырғанмен, ол көп ұзамай қараңғы бөлмені ас үйге ауыстырып, гурмандық аспазшы болды. Үй шаруасындағы Пэтсидің айтуынша, ол "тарихи тағамдар" сияқты пісірілген шошқа сияқты, сондай-ақ кока-кола соусындағы маршмэллоу сияқты деликатестарды дайындады (әсіресе ағылшын сыншысы Сирил Конноллиді ашуландыру үшін жасалды, ол американдықтар пісіруді білмейді деді). 1969 жылдың қазан айында Миллерден Нью-Йорк Таймс тілшісінің сұхбатында оны фотосуретке не тартқаны туралы сұралды. Оның жауабы: "Бұл – қауіпті жолға шығып, артыңнан кесіп тастау мәселесі". Оның суреттерін Ли Миллер мұрағатында тамашалауға болады. 1985 жылы Пенроуз Миллердің "Ли Миллердің өмірі" атты алғашқы өмірбаянын жариялады. Содан бері көптеген кітаптар, көбінесе оның фотосуреттерінің көрмелеріне қоса, сурет тарихшылары мен Джейн Ливингстон, Ричард Кальвокорси және Хоуорт Бут сияқты жазушылар жазды. Пенроуз пен Дэвид Шерман 1992 жылы "Ли Миллер соғысы: фотограф және одақтастармен Еуропадағы 1944-45 жылғы тілші" атты кітапта бірлесіп жұмыс істеді. Пенроузбен сұхбаттар 1995 жылы Шерманмен және жазушы-режиссер Сильвен Руметпен бірге жасалған "Ли Миллер: айна арқылы" атты деректі фильмнің негізін құрайды. 2002 жылы "Surrealism Reviewed" аудиокітабы жарық көрді, және онда Миллермен 1946 жылы радио сұхбатын естуге болады. Миллер мен Пенроуздың 21 Дауншир-Хилл, Хэмпстед, Лондон мекенжайындағы үйіне көк тақта орнатылды. 2005 жылы Миллердің өмірбаяны "Ли Миллердің алты суреті" атты музыкалық фильмге айналдырылды, британ композиторы Джейсон Каррдың музыкасы мен сөздерімен. Ол Чичестер фестиваль театрында, Батыс Сассексте көрсетілді. Сондай-ақ 2005 жылы Кэролин Бёрктің "Ли Миллер, өмір" атты толыққанды өмірбаяны жарық көрді. 2007 жылы "Ли Миллердің іздері: Сент-Малодан эхолар", Миллердің Сент-Малодағы соғыс суреттері туралы интерактивті CD және DVD, Hand Productions және Sussex University қолдауымен жарық көрді. 2015 жылы Шотландияның Ұлттық портрет галереясында Миллердің фотосуреттерінен құралған "Ли Миллер және Пикассо" көрмесі "Ли Миллер, Роланд Пенроуз және Пабло Пикассо арасындағы қарым-қатынасқа" назар аударды. Осы жылы Дана Гинтердің "Фотодағы әйел" атты тарихи романы жарық көрді. Ол 1930 жылдар шамасында Парижде Миллердің Ман Реймен болған махаббатына негізделген. 2019 жылы Уитни Шарердің "Жарықтың дәуірі" атты тарихи романы жарық көрді. Ол Миллердің өмірі, жұмысы және Ман Реймен арадағы қарым-қатынасын баяндайды. Пенроуздың 1985 жылғы өмірбаяны 2023 жылы Эллен Курас түсірген "Ли" фильмінің негізі болды, онда Кейт Уинслет Ли Миллер рөлінде ойнады.

At the outbreak of World War II, Miller was living at Downshire Hill in Hampstead in London with Penrose when the bombing of the city began. Ignoring pleas from friends and family to return to the US, Miller embarked on a new career in photojournalism as the official war photographer for Vogue, documenting the Blitz. She was accredited with the U. S. Army as a war correspondent for Condé Nast Publications from December 1942. Miller's first article for British Vogue was on nurses at an army base in Oxford. Miller took portraits of nurses across Europe, including those on the front lines and prisoners of war. She teamed up with the American photographer David E. Scherman, a Life correspondent, on many assignments. She traveled to France less than a month after D Day and recorded the first use of napalm at the siege of St. Malo, as well as the liberation of Paris, the Battle of Alsace, and the horror of the Nazi concentration camps at Buchenwald and Dachau. Scherman's photograph of Miller in the bathtub of Adolf Hitler's apartment in Munich, with its shower hose looped in the center behind her head and the dust of Dachau on her boots deliberately dirtying Hitler's bathroom, is one of the most iconic images from the Miller–Scherman partnership,

During this period, Miller photographed dying children in a Vienna hospital, peasant life in post war Hungary, corpses of Nazi officers and their families, and finally, the execution of Prime Minister László Bárdossy. After the war, she continued working for Vogue for another two years, covering fashion and celebrities. The effect of her work was to provide "context for events". Her work was very specific and surrealist, like her previous publications and modelling with Vogue. She spent time composing her photographs, famously framing them from inside the cattle trains. Miller's work with Vogue during wartime was often a combination of journalism and art, often manipulated to evoke emotion. She did this following a CBS broadcast from Buchenwald by Edward R. Murrow, and Richard Dimbleby's BBC broadcast from inside Bergen Belsen. In 1946, she travelled with Penrose to the United States, where she visited Man Ray in California. After she discovered she was pregnant by Penrose with her only son, she divorced Bey and, on May 3, 1947, married Penrose. Their son, Antony Penrose, was born in September 1947. In 1949, the couple bought Farley Farm House in Chiddingly, East Sussex. During the 1950s and 1960s, Farley Farm became a sort of artistic Mecca for visiting artists such as Picasso, Man Ray, Henry Moore, Eileen Agar, Jean Dubuffet, Dorothea Tanning, and Max Ernst. While Miller continued to do the occasional photo shoot for Vogue, she soon discarded the darkroom for the kitchen, becoming a gourmet cook. According to her housekeeper Patsy, she specialized in "historical food" like roast suckling pig as well as treats such as marshmallows in a cola sauce (especially made to annoy English critic Cyril Connolly who told her Americans didn't know how to cook). In October 1969, Miller was asked in an interview with a New York Times reporter what drew her to photography. Her response was that it was "a matter of getting out on a damn limb and sawing it off behind you". Her pictures are accessible at the Lee Miller Archives. In 1985, Penrose published the first biography of Miller, entitled The Lives of Lee Miller. Since then, a number of books, mostly accompanying exhibitions of her photographs, have been written by art historians and writers such as Jane Livingstone, Richard Calvocoressi, and Haworth Booth. Penrose and David Scherman collaborated on the book Lee Miller's War: Photographer and Correspondent With the Allies in Europe 1944–45, in 1992. Interviews with Penrose form the core of the 1995 documentary Lee Miller: Through the Mirror, made with Scherman and writer director Sylvain Roumette. The audiobook Surrealism Reviewed was published in 2002, and a 1946 radio interview with Miller can be heard on it. A blue plaque was attached to Miller's and Penrose's residence at 21 Downshire Hill, Hampstead, London. In 2005, Miller's life story was turned into a musical, Six Pictures of Lee Miller, with music and lyrics by British composer Jason Carr. It premiered at the Chichester Festival Theatre, West Sussex. Also in 2005, Carolyn Burke's substantial biography, Lee Miller, A Life, was published. In 2007, Traces of Lee Miller: Echoes from St. Malo, an interactive CD and DVD about Miller's war photography in St. Malo, was released with the support of Hand Productions and Sussex University. In 2015, an exhibition of Miller's photographs at the Scottish National Portrait Gallery, Lee Miller and Picasso, focussed "on the relationship between Lee Miller, Roland Penrose and Pablo Picasso". In the same year, a work of historical fiction, The Woman in the Photograph, by Dana Gynther, was published. It builds its story around Miller's affair with Man Ray in Paris circa 1930. In 2019, a work of historical fiction, The Age of Light, by Whitney Scharer, was published. It tells the story of Miller's life, work, and relationship with Man Ray. Penrose's 1985 biography is the basis for the 2023 film by Ellen Kuras, Lee, starring Kate Winslet as Lee Miller.