Кіріспе

Ерлер құрама командаларының жас спортшыларының хоккейден қайталанатын турнирі IIHF World Junior Championship (WJC), кейде World Juniors деп аталады, бұл Халықаралық хоккей федерациясы (IIHF) ұйымдастырған жыл сайынғы іс-шара. Ол дәстүрлі түрде желтоқсан айының соңында өткізіледі, қаңтар айының басында аяқталады (Баксинг күнінен бастап 5 қаңтарға дейін). Турнирге әдетте осы жас тобындағы үздік хоккейшілер қатысады. Негізгі турнирде әлемнің үздік он хоккейші елдері қатысады, олар "Жоғары дивизионды" құрайды, одан әлем чемпионы марапатталады. Сонымен қатар, I, II және III дивизиондағы үш төменгі топ бар, олардың әрқайсысы жоғары топқа көтерілу құқығы үшін жеке турнирлер ойнайды немесе төменгі топқа түсуге ұшырайды. Жарыстың бейіні Канадада ерекше жоғары, бұл біршама тарихи себептермен байланысты, өйткені қысқы Олимпиада ойындарына NHL ойыншыларына рұқсат етілместен бұрын, бұл батыс ойындарының үздіктері кеңес блогының үздік ойыншыларына қарсы тұрған сирек турнир болды, және осындай деңгейдегі жалғыз турнир - бұл ретсіз жоспарланған Канада кубогының шақыру турнирі. Канададағы турнирдің мәртебесін Канаданың турнирдегі мықты өнер көрсетуіне (оның басынан бері жиырма рет алтын медаль жеңіп алған), хоккейдің Канада мәдениетіндегі рөліне, сондай-ақ бұқаралық ақпарат құралдарының күшті қамтылуы мен жанкүйерлердің қатысуына байланысты алуға болады. Соңғы жылдары турнирлердің жартысына жуығы Канаданың қалаларында, қалған бөлігі Еуропа мен АҚШ-та өткізілді. АҚШ - Швеция, Гётеборгта 2024 жылғы турнирде Швецияны жеңіп, турнирдің қорғалушы чемпионы.

Тарих

Алғашқы ресми турнир 1977 жылы өткізілді, бірақ алғашқы үш турнир 1974 жылдан 1976 жылға дейін бейресми түрде өткізілді. Турнирде Канада мен КСРО/ТМД/Ресей командалары басым болды, олар жалпы 48 алтын медальдың 33-ін құрады (2024 жылға дейін). КСРО алғашқы төрт ресми турнирде жеңіске жетсе, канадалықтар 1993 және 1997 жылдар аралығында бес рет және 2005 жылдан 2009 жылға дейін бес рет чемпиондық атақтарды жеңіп алды. Канада 20 алтын медальмен әлемдегі ең үздік ел болып табылады, ал Кеңес Одағы, ТМД және Ресей 13 алтын медальмен бірге. Жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионаты басталғанда, ол салыстырмалы түрде белгісіз турнир еді. Содан бері оның беделі артып келеді, әсіресе Канадада, онда турнир спорттық күнтізбедегі және мерекелік маусымдағы ең маңызды оқиғалардың бірі болып табылады. Globe and Mail жазушысы Брюс Доубиггин TSN-ге, Канаданың турнирдегі мықты өнер көрсетуімен бірге, оны 1991 жылы құқық алған кезде (Пиестанидегі 1987 жылғы Пунч-аптан кейін танымал бола бастаған) Канаданың ең сүйікті жылдық спорттық іс-шараларының біріне айналдырғаны үшін және сонымен бірге канадалық ұлтшылдық пен хоккей арасындағы байланысты нығайтып, НХЛ-дің қысқы классикасына шабыт берді. Бұл турнирдің басқа елдерде де кеңінен танымал бола бастағаны белгілі. Канадада өткізілетін турнирлерде Канада құрамасы қатысатын ойындар NHL ареналарын үнемі сатып алады, бұл Канада хоккейі мен IIHF-ке үлкен табыс кепілдігін ұсынады. XXI ғасырда Канадада турнирдің басқа қатысушы елдерге қарағанда Канадада айтарлықтай көп болғаны үшін, Канадада әр екінші немесе үшінші жылда бір рет турнир өткізіледі. Бастапқыда 2010 жылы WJHC-ны өткізу үшін Швейцария таңдалды, бірақ одан бас тартты. 2011 және 2018 жылдары АҚШ-тың Нью-Йорк штатындағы Буффало қаласында турнир өтті. Екі жағдайда да Канаданың оңтүстік Онтариодағы халықтық өзегіне жақын орналасқандығы қалаға сауда-саттық жасау құқығына ие болудың басты факторы болды. Турнир жас хоккейшілер үшін ең беделді кезеңдердің бірі болып табылады, бұл ойыншының алдағы NHL Entry Draft үшін құндылығын айтарлықтай арттырады.

Қатысушы елдер

Канада, Финляндия, Швеция және Чехословакия / Чехия барлық 44 IIHF мұз хоккейінің жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатына, сондай-ақ үш ресми емес турнирге қатысты. 1976 жылғы ресми емес турнирден басқасына АҚШ қатысқан. КСРО/ТМД/Ресей 2023 жылғы турнирге дейін барлық турнирлерге қатысты (IIHF 2022 жылдың ақпан айында тоқтатты). 1993 жылы Чехословакия бейбіт түрде бөлінген кезде Чехия А тобында қалды, бірақ Словакия C тобында (қазіргі ІІ дивизион) орналасты. Словакия 1996 жылғы чемпионатта жоғары дивизионға көтерілді және содан бері сол жерде қалды. Кеңес Одағы ыдыраған кезде Ресей А тобында қалды, ал басқа бұрынғы кеңес республикалары 1993 жылы С тобында бәсекелесе бастады. 1996 жылғы турнирден бастап, жарыс 8 командадан 10 командаға дейін, соның ішінде іріктеу кезеңдері. Содан бері Швейцария тұрақты қатысушы болып отыр. Германия соңғы онжылдықта жартысына жуық уақыт ойнаған, жоғары топқа жиі қатысатын. Латвия, Беларусь және Қазақстан да 1990 жылдардың басынан бері жоғары дивизионда бірнеше рет өнер көрсетті. Ең жоғарғы бассейнге Австрия, Дания, Франция, Жапония, Норвегия, Польша және Украина жиі кірмейді. Соңғы чемпионатта, 2024 жылы Швецияда өткен, қатысушы командалар Канада, Чехия, Финляндия, Германия, Латвия, Норвегия, Словакия, Швеция, Швейцария және АҚШ болды.

Турнирлік жүлделер

Әр турнирдің соңында IIHF дирекциясы турнирдің үздік қақпашысына, форвардқа және қорғаушысына марапаттар береді. Бұл шараға қатысатын БАҚ-тар осыдан бөлек жұлдыздар командасын таңдайды.