Кіріспе

Алам шайқасынан аман қалған (1814-1883) Сусанна Уилкерсон Дикинсон (1814-1883 жж. 7 қазан) және оның сәби қызы Анжелина Техас революциясы кезінде Алам шайқасынан аман қалған аздаған американдықтардың бірі болды. Оның күйеуі Алмарон Дикинсон және тағы 185 техас қорғаушысын Мексика әскері өлтірді.

Ерте өмір

Сюзанна 1814 жылы Теннесси штатының Уильямсон округіне дүниеге келді және ешқашан оқып-жазуды үйренбеген. Ол 15 жасында, 1829 жылы 24 мамырда Алмарон Дикинсонға үйленді. Сан-Маркос өзенінің бойында жер сатып алғаннан кейін, ерлі-зайыптылар екі жылдан кейін ДеУитт колониялары болды. Дикинсондар содан кейін ол жерде темір шеберханасын құрып, колонист Джордж Кимбеллдің Гонзалес шапқыр бизнесіне инвестиция салды.

Техас революциясы

Мексика үкіметі федералистік құрылымды орталықтандырылған үкіметке ауыстыра бастаған кезде, Алмарон Дикинсон соғысты ерте қолдаушылардың бірі болды. Кейінірек ол Гонзалес шайқасында басқа еріктілермен бірігіп, 1835 жылы 2 қазанда Техас революциясын бастаған шайқаста "Ескі Гонзалес 18" қатарына кірді. Жыл соңына қарай Техас әскері Мексиканың барлық сарбаздарын аумақтан қуып шығады. Көп ұзамай Сюзанна Алмаронға Сан-Антонио-де-Бексарда (қазіргі Сан-Антонио, Техас) орналасқан бұрынғы Аламу миссиясында қосылды. Дикинсондар "Аламо"дан тыс жерде тұратын, олар Руис отбасымен бірге тұратын. 1836 жылдың басында Мексика президенті Антонио Лопес де Санта-Анна Техасқа әскерлерін бастап келді, олар 23 ақпанда Сан-Антониоға келіп, дереу Аламоны қоршап алды. Тіпті, қоршауға төтеп беру үшін миссияның ішінде азық-түлік қоры да болған жоқ. Осылайша олар тез арада малдарды жинап, сырттағы жаңадан бос қалған үйлерден азық-түлік іздеп шықты. Сюзанна мен Анжелина - қауіпсіздік үшін ішке әкелінген гарнизон мүшелерінің отбасыларының бірі. Алдағы он екі күн бойы Аламо қоршауда болды. Санта-Анна 6 наурызға таңертеңгі шабуыл жоспарлаған. 5 наурызда сағат 20.10-да Мексика артиллериясы бомбалауды тоқтатты. Санта-Анна жоспарлағандай, шаршаған техастар қоршау басталғаннан бері бірінші рет үзіліссіз ұйқыға кетті. Таңғы сағат 5:30-да Санта Анна алға жылжуға бұйрық берді. Мексикалық сарбаздар айқайлап, кернейлерін тартқанда, Техастың қорғаушылары оянып, өз бекеттеріне қарай жүгірді. Сюзанна, Анжелина және басқа да көпшілік әскери еместер қауіпсіз болу үшін шіркеудің сакраториясына жиналды. Кейін ол Дейви Крокетттің өз тапсырмасын орындамас бұрын қысқа уақытқа тоқтап, дұға еткенін айтты. Мексикалық сарбаздар көп ұзамай Аламоның сыртқы қабырғаларын бұзып шықты. Бұрын жоспарланғандай, техастардың көпшілігі казармаларға және шіркеуге қайтты. Алмарон Дикинсон сәл уақытқа шіркеудегі пушканы басқарудан шығып, Сузаннаға қосылды. Ол: "Құдай-ау, Сью, мексикалықтар біздің қабырғаларымыздың ішінде! Егер сені аман қалдырса, менің баламды құтқарып ал! " деп, оны сүйіп, қасына қайта оралды. Мексика әскеріне Аламоны толықтай бақылауға алу үшін бір сағат қажет болды. Тексастағы соңғы қаза тапқандардың арасында 11 адам, соның ішінде Альмарон да болды. Олар шіркеудегі 12 фунттық екі пушканы ұстап тұрды. Кіреберіс құм қаптарымен қоршалған еді, тексалықтар оларды атып тастады. Алайда, Мексиканың 18 фунттық пулеметінің оғы баррикаданы қиратып, Мексика сарбаздары алғашқы мылтық атысынан кейін кірді. Дикинсонның командасы апсидадан Мексика сарбаздарына оқ атумен болды, бірақ оларды қайта зарядтауға уақыт болмады. Дикинсон, Грегорио Эспарза, Бонхам және қалған техастар мылтық алып, өлтіру алдында штыкпен атып өлтірді. Техас тұрғыны, қару-жарақ шебері Роберт Эванс оқ-дәрілердің Мексика қолына түсуін болдырмауды тапсырған. Ол жараланып, оқ-дәрі қоймасына қарай жығылып барады, бірақ оқ-дәріге бірнеше сантиметр қашықтықтағы отшашуымен мылтық ошағынан қаза тапты. Солдаттар сакраторияға жақындаған кезде қорғаушы Энтони Вольфтің ұлдарының бірі иығына жамылғы тарту үшін тұрды және өлтірілді. Сюзанна мен басқа әйелдердің артына жасырынған жігітті төрт мексикалық солдат олардың көз алдында өлтірді. 1835 жылы желтоқсанда Мексика армиясынан қашып кеткен тағы бір техас, Бригидо Герреро, сакризияда баспана іздеді және техас әскерлерінің тұтқыны екеніне сендіргеннен кейін аман қалды. Осылайша Сюзаннаның денесі жарылып, ол сәл жараланды. 7 наурызда Санта-Анна аман қалғандардың әрқайсысымен жеке-жеке сұхбат жүргізді. Сюзаннаға қатты таңғалған ол, Анджелинаны асырап алып, оны Мексика қаласында оқытуға ұсыныс жасады. Сюзанна бас тартты; ұсынысты Аломодан аман қалған Хуана Наварро Алсбериге ұқсас жастағы ұлы үшін ұсынбады. Санта Анна Техас қаласының тірі қалған азаматтарына Сан-Антониодағы үйлеріне оралуға рұқсат етуді бұйырды. Сюзанна мен Джоға, техас құлына, мексикалық полковник Хуан Алмонтедің аспазы болып қызмет еткен бұрынғы американдық құл Бенмен бірге ағылшын қоныстарына баруына рұқсат берілді. Жо мен Сюзаннаның мақсаты тексалықтардың қалған әскеріне оның әскері жеңілмейтінін ескерту болды. Сюзанна мен Джо шайқастың егжей-тегжейін және Санта-Анна әскерінің күшін айтып бергеннен кейін, Хьюстон барлық азаматтарға эвакуация жасауға кеңес берді, содан кейін әскерге кері шегінуге бұйрық берді. Бұл Техас халқының көп бөлігі, оның ішінде уақытша үкіме�...

Аламнан кейін

Сауатсыз болған Сузанна Аламуда болған оқиғалар туралы жазба қалдырмады, бірақ бірнеше ұқсас ауызша есептер берді. Ол көп ұзамай Джон Уильямс есімді адаммен 1837 жылы 27 қарашада қайтадан тұрмысқа шықты, бірақ олар қатыгездік себептерімен бірден ажырасты. Ол үшінші рет 1838 жылы 20 желтоқсанда Фрэнсис П. Херринг есімді адаммен үйленді, бірақ ол 1843 жылы алкоголизмнен қайтыс болды. Ол төртінші рет 1847 жылы 7 желтоқсанда Питер Беллз деген кісіге тұрмысқа шықты, бірақ олар 1857 жылы ажырасып кетті, деп айтылады. 1857 жылы 9 желтоқсанда ол бесінші және соңғы рет Джозеф В. Ханниг деген адаммен, шкаф жасаушымен, өмірінің қалған уақытында бірге болды.

Фильмде және басқа да ақпарат құралдарында

Сузаннаны Джоан О'Брайен 1960 жылы Джон Уэйннің "Аламо" атты көркем фильмінде ойнады. Ол соңғы сахнада Анжелинаны қамалдан шығып, күн батуға қарай аттанған күйі көрінеді. Санта-Аннаның қасынан өтіп бара жатып, ол онымен өте әсерлі көзқарастар алмасады. Фильмде драматизацияланған басқа маңызды оқиғаларға оның штыкпен ұсталған шатырда тұтқындалуы және Санта-Анна ретінде қалуды таңдауы басқа әйелдерге шайқастан бұрын фортты тастауға мүмкіндік береді. Кэтлин Йорк Сусаннаның рөлін 1987 жылы түсірілген "Аламо: 13 күн даңққа" фильмінде ойнады. Ұрыс аяқталғаннан кейін полковник Блэк (Дэвид Огден Стайерс) әйелдер мен балалар жасырынған бөлмеге кіреді және Санта Анна онымен кездесуді қалайтынын айтады. Ол бас тартқаннан кейін, ол оған өзінің шақыруын қабылдауы керектігін, оның балалары мен жолдастарының өмірі соған байланысты екенін айтады. 2004 жылғы "Аламо" нұсқасында Лора Клифтон Сусанна Дикинсонның рөлін ойнады. Ол фильмде кішігірім рөл ойнайды. Алайда, соңғы шайқас сахнасында ол Альмаронның өліміне куә болған көрінеді, ол сәл бұрын оны өз атымен шақырады. Ол әр сахнада Анжелинаны ұстап тұрғанын көрсетеді. 2015 жылы Дикинсонды Аликсандра фон Реннер Texas Rising атты History Channel мини-сериалда ойнады.