Кіріспе

Германиядағы Саксониядағы қала Фрейтал - Германияның Саксониядағы Sächsische Schweiz Osterzgebirge ауданындағы қала. Қала шағын өзенде орналасқан, Вайссерци, Дрезденнің оңтүстік-батысында орналасқан.

География

Фрейтал Дрезденнің оңтүстік-батысында Долен алабында орналасқан, оның арқылы Вайссеритц оңтүстік-батыстан солтүстік-шығысқа қарай ағады. Виндберг төбесі - қаланың жергілікті тауы және аңғардың төбесінен жоғары көтерілген танымал жер. Қаланың ең төменгі бөлігі - бұл Вейцерциц Дрезден қаласының аумағына кіретін жер (теңіз деңгейінен жоғары). Қызыл Вайссерц пен Жабайы Вайссерц өзендері Фрейталдың Хайнсберг ауданында қосылады. Фрейтал аймағындағы біріктірілген Вайссерцтің басқа салалары - Вейдерциц, Пойсенбах және Vorholzbach, Burgker Bach, Birkigter Bach, Somsdorfer Bach және Weißiger Bach сияқты кіші, негізінен каналданған өзендер. Табиғи көлдер жоқ; шлак үйіндісі мен Заукерродтың сақталу бассейні жанындағы қалдықтар тоғаны 20-ғасырда салынған. Геологиялық тұрғыдан алғанда, Долен бассейні - көміртек кезеңінің соңында пайда болған Ротлигендер депрессиясы. Ол Эльба аңғары аймағы мен Оре таулары гнейсі массиві арасында орналасқан.

Көршілес муниципалитеттер

Солтүстік-шығысында Фрейтал штаттың астанасы Дрезденмен шектеседі. Sächsische Schweiz Osterzgebirge-дегі көршілес муниципалитеттер шығыстан және сағат жүрісімен: Банневиц, Рабнау, Хокендорф, Таррандт және Вильсдруфф.

Бұрынғы муниципалитеттердің тарихы

Қаланың жазылған тарихы 1206 жылғы белгілі Дрезден құжатымен (Dresdner Urkunde) басталады, онда дворяндар Потсхаппель, Долен және Вургвицтің есімдерімен аталған. Бұл құжаттарда бірінші рет айтылуы таза кездейсоқтық, өйткені Потшапель мен Вургвиц бірнеше ғасыр бойы, мүмкін 9-шы ғасырдан бері болған. 1309 жылға дейін Потсхаппель иелері туралы ешқандай сөз жоқ, бірақ Долен иелері 1228 жылы Арнольд "де Зукерраде" (Заукерродтың алғашқы аталуы) пайда болған кезде айтылады. Потшаппельдіктер Сюрсеннің иелері болған болуы мүмкін, олардың кейбіреулері Жоғарғы Лузатияға көшіп кеткен көрінеді. Бұл Дохна бурграфтарының вассалдарынан шыққан, Рабенау мен Диппольдисвальде аймақтарында отарларын отарлау мен кеңейтуге белсене қатысқан адамдар болуы мүмкін. Вургвиц иелері, олардың тарихы оңай анықталады, бір мезгілде Мейссен епискобының тапсырысы бойынша жерді отарлап отырды және кем дегенде Порстендорфтың Бруноның астында жақын одақтастар болды. Дрезден құжатына сәйкес, Вургвицтің атымен аталған басқа да ақсүйектер 15 ғасырға дейін кездеседі. Фрейтальдың көптеген аудандары алғаш рет 14 немесе тіпті 15 ғасырда аталып өтті. Қазіргі Фрейтальдың ерте заманауи тарихы қазіргі Фрейталь аумағының бөлігі болып табылатын Долен алабындағы көмір өндіру тарихымен тығыз байланысты. Тау-кен өндірісі алғаш рет 1549 жылы аталып өткен. Герцогтың қызметкері Ханс Бинер Морицке Саксония герцогы көмір өндіруге рұқсат берді. Бұрын көмірдің пайда болғаны туралы айтылған, бірақ оны тек бірнеше фермер ғана өздерінің қажеттіліктері үшін отын жинауға арналған жер астынан қазып ала алды. 1571 жылы көмір алғаш рет Бургкте, ал үш жылдан кейін Потсхаппелде қазылып алынды. Көмірдің жоғарғы қабаттары толғанда, шахталар пайдаланылмай қалды. 1743 жылы жер иелеріне өздерінің жерінде көмір қазуға құқық беретін көмір мандаты қабылданды. XVIII ғасырдың ортасына қарай 30-ға жуық шағын бизнес құрылды, бірақ олардың шағын көлемі мен жеткіліксіз тәжірибесі бәсекеге төтеп беруде нашар болды. Бұл жағдай индустрияландырудың басталуымен өзгерді. Саксония патшалығы өз үлесін алғысы келді. 1799 жылы Леопольд Эрбстольн кеніші сатып алынды, содан кейін 1806 жылы Заукеррод пен Доленнің иеліктері, сонымен бірге Потшаппель көмір кен орындарындағы барлық тау-кен құқығы сатып алынды. 1822 жылға қарай Вайссеритстен батысқа қарай барлық компаниялар қосылды. Көптеген шағын кәсіпорындардан қазір "Заукеродтің корольдік саксон көмір компаниясы" (KöniglichSächsisches Steinkohlenwerk Zauckerode) атты бір ғана ірі кәсіпорын құрылды. 1819 жылы Карл Фридрих Август Кребс (кейінгі Барон Бургк) Бургк қаласындағы елімнің жаңа иесі болған кезде, Weißeritz-тің екінші жағында бизнестер бірікті. Ол бес шахтаны мұра етіп, жақын маңдағы көмір кен орындарын сатып алды. Кейін ол "Бургке көмір және темір зауытының барондығын" (Freiherrlich von Burgker Steinkohlen und Eisenhüttenwerke) құрды. Меншікті орталықтандыру кезінде технология мен оған байланысты салалар тез дамыды. Бұл өрлеу экономикалық жағынан соншалықты маңызды болды, сондықтан Плауэн (Плауеншер Грунд) ауданындағы көмір өндіру бірнеше онжылдықтар бойы Германиядағы ең жақсылардың қатарында болды. 1810 жылы "сулы джиггер" (nasse Siebsetzer) және 1820 жылы алғашқы бу қозғалтқыштары сияқты көптеген техникалық жаңалықтар болды. 1823 жылы Бургк қаласында көмір кокстай басталды және 1828 жылдан бастап алғашқы газ өндірілді. Нәтижесінде Бургк әлемдегі газбен жарық беретін алғашқы ауыл болды. 1842 жылы алғашқы саксондық балқыту пештері пайдалануға берілді. Ол Бургк темір зауытының аумағында орналасқан. Ондағы судың көп мөлшерін алу үшін суды басқару құрылыстарын салу керек болды, мысалы, Tiefe Weißeritz Stolln (18001838) және Tiefe Elbstolln (18171836). 1869 жылы 2 тамызда Бургк көмір шахтасындағы Сеген Готс Шафт және Нойхоффнунгшахт шахталарында өрт жарылысы болды, онда 276 шахташы қаза тапты. Бұл апатты еске алу үшін Виндберг маңындағы Сеген Готс Шафт деген жерде ескерткіш орнатылған.

Фрейталь қоры

1921 жылы 1 қазанда Деубен, Долен және Потшаппель ауылдары бірігіп Фрайтал қаласын құрады. Мұндай бірігу туралы алғашқы талқылаулар 19 ғасырдың соңында болды. Жаңа қалаға атау берілмегендіктен, ең жақсы атау үшін байқау ұйымдастырылды. Ұсыныстар "Deupodö Stadt" (Deuben, Potschappel және Döhlen) немесе "Dreistadt" дегенді қамтиды. Ақырында, қала кеңесшісі Герман Хенкердің жаңа қаланы "Фрейтал" ("еркін аңғар") деп атау ұсынысы қабылданды. 1924 жылы Фрейтал, ол осы уақытқа дейін Дрезден Альтштадт ауданының (Amtshauptmannschaft) құрамына кірген, Дрезден Крейшауптманштадт құрамында дербес қала болды. Императорлық дәуірден бастап қала Веймар дәуірінде әлеуметтік демократияның ошағына айналды. Веймар республикасында Фрайтал Саксониядағы жалғыз социалистік мэр болған қала болды, өйткені коммунистер Саксонияның қалған бөлігінде сияқты күшті түрде өкілдік етпеді. Фрейталдың алғашқы мэрі доктор Карл Веддеркопф болды. Оның өкілеттігі 1921 жылдан 1927 жылға дейін созылды. Оның орнына 1933 жылға дейін осы лауазымға ие болған социал-демократ Густав Климпель келді. Он қала тұрғынының шамамен біреуі - SPD мүшесі, ол көптеген клубтар мен демалыс орындарын басқарып, Фрейталды "әлеуметтік аралға" айналдырды. 1933 жылдан 1945 жылға дейін Фрейталда және оның маңындағы аймақта көптеген қарсылық топтары болды. Нацистік дәуірдің соңында СДПК-да 3000-ға жуық адам болды, бірақ СДПК мен КПД-ның СЭД-ға бірігуінен кейін жаңа партия алғашқы сайлауда айқын көпшілікке қол жеткізді. Алайда СЭД-тің билігі сол ерте бастамалардың естелігін өшірді. 1990 жылы СДПК дауыс берудің 10%-ын ғана алды. Сонымен қатар, сол социалистік жұмысшы клубтары қалыптастырған бос уақытты өткізудің ешқайсысы да қалмады.

Фрейталдағы экстремистік оңшылдар

2015 жылы бірнеше апта бойы Фрейталдағы босқындар үйіне қарсылық білдіру үшін реакциялық азаматтар неофашистермен бірге жиналды. 2018 жылы федералды прокурор "Gruppe Freital" деп аталатын экстремистік оңшыл террорлық топтың сегіз мүшесін бірнеше қылмыстар үшін, соның ішінде адам өлтіруге әрекеттену және террорлық қылмыстар үшін түрмеге қамады. Прокурорлар топ мүшелері өздерінің жауларына, саяси қарсыластарына және босқындарға шабуыл жасау арқылы "қорқыныш климатын" жасауға тырысқанын айтты.