Кіріспе

Американдық мүсінші Салли Джеймс Фарнхэм 1869 жылы 26 қарашада Огденсбургте, Нью-Йоркте, танымал жергілікті отбасында дүниеге келген.

Ерте өмір

1869 жылы 26 қарашада Огденсбургте дүниеге келген Сара Салли Уэллс Джеймс әскери және саяси қайраткерлердің айналасында бай отбасында өсті. Оның әкесінің атасы Амазия Бейли Джеймс 1877 жылдан 1881 жылға дейін конгрессмен болды, ал әкесі полковник Эдвард С. Джеймс Азамат соғысының ардагері және Нью-Йорктегі белгілі сот адвокаты болды. Джеймс 10 жаста болғанда, оның анасы қайтыс болды. Көп ұзамай ол әкесінің қасында әлемді аралап жүрді, ол оны сол кездегі жас әйелдерге жат болатын түрлі іс-әрекеттерге, мысалы, аң аулауға және атпен жүруге талпындырды. Бұл іспен таныс болған ол кейінірек мүсіншілік мансабында пайдалы болды.

Білім және ықпал

Оның өнер білімін бала кезінде Еуропа музейлеріне отбасымен бірге саяхаттаған кезде көркем өнерге тап болған. Олардың саяхаттары кезінде ол Франция, Норвегия, Шотландия сияқты елдердің батыс мәдениеттерімен, сондай-ақ Жапониядағы шығыс дәстүрлерімен танысады. Бұл кезде ол өзінің көркем шығармашылығын балалық суреттер мен қағаз кескіндерінің силуэттерінен басқа жерде таппаған. Ол мұны түсінбесе де, мәдениетке деген қызығушылығы оны болашақта дамытатын көркемдік сезімге бейім етті. Ол кейіннен былай деп еске алды: "Осы күндері әр ұлттың ұлы істерін зерттеуге, түсінуге мүмкіндік болды. Шын мәнінде, бұл менің шынайы оқуым еді. Сол кезде мен мүсіншілікті меңгердім, бірақ мен мұны білмедім". Кейінірек ол бұл тәжірибені былайша сипаттады: "Бұл менің бұрын құпия өмір сүрген кезімде мүсінші болғаным сияқты, оның естелігі менің саусақтарым мен бас бармақтарыма сіңіп бара жатыр. 1910 жылы оған Вашингтон қаласындағы Панамерикан одағы ғимаратының фризі жасалуы тапсырылды. Бұл жұмыс, "Ақпарат табушылардың фризі" деп аталды, оған Венесуэла үкіметінен ат спорты маманы Саймон Боливарды (1921) өлтіру жөніндегі комиссияны жеңуге ықпал етті. Бастапқыда екі данада құйылған, оның бір данасы Нью-Йорктегі Америка даңғылының басында тұр. 1916 жылы Салли екі жыл бұрын ажырасып кеткеніне қарамастан, бұл жоғары бағаланған тапсырманы жеңу үшін жиырма басқа мүсіншілермен бәсекелесті. Ол кезде бұл әйел жасаған ең үлкен ескерткіш және әйел суретші жасаған жалғыз еркек ескерткіші болды. Ол бес жыл бойы жұмыс істеді және оған Боливар орденін (Венесуэла үкіметі берген ең жоғары азаматтық құрмет) берді. Келесі онжылдықта Фарнхэм көптеген қоғамдық ескерткіштер мен мемориалдарды, сондай-ақ АҚШ президенті Уоррен Г. Хардинг, Герберт Гувер, Теодор Рузвельт және маршал Фердинанд Фох (Бірінші дүниежүзілік соғыстағы одақтас державалардың қолбасшысы) сияқты ықпалды тұлғалардың сыншылардан танымал портреттерін шығарды. Оның портреттік шығармалары көп ұзамай өте танымал болды және тақырыптың мәнін визуалды түрде еркектік және оңтайлы түрде түсіретін жоғары дамыған натуралистік стильмен анықталды. Фарнхэм сонымен қатар скрипкашы Жаша Хайфетц пен үнсіз кино жұлдызы Мэри Пикфорд сияқты елеулі тұлғалардың бюстерін мүсіндеді және жетпістен асқан шағында да мүсін жасауды жалғастырды. Оның келесі маңызды ескерткіші "Сендер қалай болсаң солай!" (1927) атты романында оның оптимистік рухын беймәлім нәрсеге қарсы тұрып, бой көтерген сарбаз бейнесімен бейнелейді. 1929 жылы ол R. H. Macy and Co. (McMein and Fontanne компаниясымен бірге) әйелдер үшін аяқ киім желісін жасау туралы келісімшартқа қол қойды. Барлық ескерткіштердің ішінде Фарнхэм Pay Day (1930) -ді өзінің ең жақсы жұмысы деп санады. Ат үстінде лассоларын ұрып, топырақты тепкілеп жүрген төрт ковбойдың мүсіні оның ұстазы, батыс тақырыптарының белгілі мүсіншісі Фредерик Ремингтонның құрметіне жасалды. Композицияның энергиясы оның мүсіндердегі ең жақсы қасиеттерін қамтиды және тағы бір рет оның өмірін өткізген оптимизмді көрсетеді. Ол әсіресе күш-қуатқа, сезімге, эмоционалдық көрініске толы мүсіндерге қызығатын. Ол басқаларды осыған сендіре алса, ол - ұлы суретші. Салли Фарнхэм Нью-Йоркте 1943 жылы 28 сәуірде қайтыс болды. Ол Нью-Йорк штатының Грейт-Нек қаласындағы Барлық Сент епископ шіркеуінің зиратында жерленген. Оның қабір тасына "Күлкілі жүрек күні бойы жүреді" деген жазуы бар.