Кіріспе

А kitenge немесе chitenge (көп. vitenge суахили; Тонга тілінде zitenge) - Шығыс Африка, Батыс Африка және Орталық Африкадағы саронға ұқсас мата, көбінесе әйелдер киеді және кеуде немесе белге оралады, бас киім ретінде немесе нәресте шапан ретінде басынан. Киендер түрлі-түсті матадан жасалады. Кения мен Танзанияның жағалауындағы дүкендерде көбінесе суахили тілінде айтылған сөздерді табаққа жазып қояды. Кейбір адамдар мәтіндер жоқ деп есептейтін китенгелерге қарағанда мәтіндер бар деп есептейтін кангалармен шатасуы мүмкін. Китенгелер кенга мен кикоиге ұқсас, бірақ қалың матадан жасалған және тек қана ұзын жағында жиектері бар. Кения, Уганда, Танзания, Судан, Нигерия, Камерун, Гана, Сенегал, Либерия, Руанда, Бурунди және Конго Демократиялық Республикасы - бұл китенге киілетін Африка елдерінің бірі. Малавиде бұл киім читенье деп аталады, ал Намибия мен Замбияның кейбір жерлерінде читенге деп аталады. Кейде оларды ерлер ыстық күндері белдерінің айналасына киеді. Малавиде ерлер китенге кимейтін, бірақ президент мемлекеттік қызметкерлерді жұма күндері китенге киіп Малави өнімдерін сатып алуға шақырды. Китенге - арзан, бейресми киім, ол әр түрлі түстермен, үлгілермен, тіпті саяси ұрандармен безендіріледі. Киізге басып шығару Индонезиядан шыққан дәстүрлі батик техникасының өнеркәсіптік нұсқасымен жасалады. Бұл - балауыздан жасалған суреттер, ал матаның бет жағында да дәл осындай жарқын және егжей-тегжейлі суреттер бар. Қазіргі кезде балауыздан жасалған принтерлер коммерциялық түрде жасалады және олардың бет жағында бояулар аз бөлінеді. Көптеген дизайндардың мәні бар. Дін мен саяси құрылымдардың үлкен әртүрлілігі, сондай-ақ дәстүрлі тайпалық үлгілер кездеседі. Киім, блузка, шалбар үшін де мата ретінде қолданылады.

Қолданылуы

Асханалық орынды түрлі жағдайларда және түрлі мақсаттарда қолдануға болады. Китенгелер әр түрлі жағдайларда хабар жеткізу үшін қолданылады. Төмендегі тізімде маталардың қолданылуы көрсетілген. Малавиде әйелдер үшін жерлеу рәсіміне китеньки кию әдеттегі нәрсе. Олар ананың арқасында нәрестені ұстап тұру үшін пайдаланылады. Олар сәбиді алдыңғы жағында ұстап тұруы мүмкін, әсіресе емшек сүтімен қоректенген кезде. Ашханалық киімдер жас қыздарға сыйлық ретінде беріледі. Кейде оларды бір-біріне байлап, асханада әшекейлеу үшін пайдаланады. Әйелдер жағажайға бара жатқанда, китенге көбінесе киімін суға түсуге немесе суық ауадан қорғану үшін киеді. Батиктің сәндік бұйымдары ретінде киенге қоршау немесе басқаша қабырғаға іліп қоюға болады. Китенеге Африканың жастары арасында қалалық поп-мәдениеттің сәндік көрінісі ретінде де өте танымал болды. Киендер капуста, шалбар және қалта сияқты киім бұйымдарына қосылады.