Кіріспе
Вьетнамдық әмірші (1675-1725) Нгуен Фук Чу (1675, 1 маусым 1725 жыл) - 1691 жылдан 1725 жылға дейін оңтүстік Вьетнамды (Джанг Тронг) басқарған Нгуен әміршілерінің бірі. Билікте болған кезінде оған Чампа көтерілісі мен камбоджалықтарға қарсы алғашқы ірі соғыспен күресуге тура келді. Нгуен Фук Чу Нгуен Фук Транның үлкен ұлы болды. Ол 15 жасында әкесі ерте қайтыс болғаннан кейін таққа отырды. Ол өзіне Тонг Куан Конг (Тонг герцогы) деген атақ алды. Билік етуінің басында Пандуранганың (қазіргі Пхан Ранг, Нинх Тхуин) Чампа билеушісі По Сот Нгуенге қарсы көтеріліс бастады. Көтеріліс бастапқыда сәтсіз болды, ал Нгуен армиясы көтерілісті басудан кейін Пандурангада оба ауруы тарады. Үш жылдан кейін Чам аристократы Окнах Дат генерал А Банның (біршама құпия тұлға) көмегін алды. 1695 жылы олар Нгуен әскерін бірге жеңді. Жаңа Чам патшасы По Сактайрэй Да Патих (По Соттың інісі) Нгуен Фук Чумен келісім жасады. Нәтижесінде Пандурангадағы Чам билеушілері келесі 135 жыл бойы Тран Вунг (жергілікті иелер) ретінде танылды, бірақ олар бұл аймақта тұратын вьетнамдықтарға билік жүргізбеді. 1714 жылы Нгуен Фук Чу Камбоджаға армия жіберіп, Преа Срей Томеаға қарсы таққа ие болған Кёо Фаны қолдады (Анкордан кейінгі кезең туралы мақаланы да қараңыз). Сиам әскері де соғысқа араласты, сиамдықтар преа-срей-томеяға қарсы вьетнамдықтарға қарсы шықты (бұл Аюттхая корольдері кезінде болды). Вьетнамдықтар сиамдықтарға қарсы бірнеше шайқаста жеңіске жетті (оның ішінде Бантай Мейс шайқасы), бірақ тағдырдың өзгеруі соғыстың екі жағында да әскери жеңіліс емес, келіссөздермен аяқталуына әкелді.
Nguyễn Phúc Chu (, 1675 – 1 June 1725) was one of the Nguyễn lords who ruled southern Vietnam (Đàng Trong) from 1691 to 1725. During his time in power, he had to deal with a Champa rebellion and the first major war against the Cambodians. Nguyễn Phúc Chu was the eldest son of Nguyễn Phúc Trăn. He gained the throne on his father's early death, at just 15 years old. He took for himself the title Tong Quan Cong (Duke of Tong). Early in his reign the Champa ruler of Panduranga (in present day Phan Rang, Ninh Thuận), Po Sot, began a rebellion against the Nguyễn. The revolt was at first unsuccessful and after the Nguyễn army put down the revolt there was an outbreak of plague in Panduranga. Three years later, a Cham aristocrat, Oknha Dat, obtained the help of General A Ban (a somewhat mysterious figure). Together they defeated a Nguyễn military force in 1695. The new Cham king, Po Saktiray Da Patih (younger brother of Po Sot), made a treaty with Nguyễn Phúc Chu. The result was the Cham rulers in Panduranga were recognised as Trấn Vương (local lords) for the next 135 years, though they had no authority over Vietnamese living in the area. In 1714, Nguyễn Phúc Chu sent an army into Cambodia to support Keo Fa who claimed the throne against Prea Srey Thomea (see also the article on the Post Angkor Period). The army of Siam also got involved in the war, the Siamese sided with the Prea Srey Thomea against the Vietnamese (this was during the time of the Ayutthaya Kings of Siam). The Vietnamese won several battles against the Siamese (including the battle of Banteay Meas) but shifting fortunes led to the war ending with negotiations rather than military defeat on either side.
Соңғы жылдар
1720 жылы Нгуен Фук Чу билігінің соңына таман, Шампаның соңғы жерлерін ресми түрде өз бақылауына алды. Бұл оның 25 жыл бұрын қол қойған Чаммен жасалған бейбіт келісімді бұзғаны белгісіз. 1725 жылы 1 маусымда Нгуен Фук Чу қайтыс болды және оның орнын екінші ұлы Нгуен Фук Тру басады.