Кіріспе

Солтүстік-шығыс Үндістанда Миджу Мишми, сондай-ақ Каман немесе Камман деп аталады, Тибет пен Аруначал Прадештегі Мишми халқының үш тайпасының бірі. Бұл тайпаның мүшелері Анжау және Лохит аудандарында орналасқан. Миджу тайпалары өздерін Бiрманың Качин елiнен келдiмiз деп есептейдi. Олар Тибето-Бурманның Мидзу тармағының тілдерінде сөйлейді.

Шығу тегі

Бұл тайпаның шығу тегі белгісіз, өйткені олардың жазба жазбалары жоқ және олар ескі ұрпақтардан қалған әңгімелерге сүйенеді. Ертедегі Үндістан тарихшыларының бірнеше пікірлері бар, бірақ олардың берген фактілерінің ешқайсысы сенімді емес.

Киім және әшекейлер

Ерлер белдерінің арасында тар мата киіп, аяқ арасына көтеріп, алдымен кестеленген қаптамамен ілінеді. Оның үстінен жамбасқа дейін жететін жеңсіз пальто киіледі, оның төменгі жартысы кестеленген. Шапан мен белдік матасы Индонезияның кәдімгі тоқымашысынан тоқылған. Британдық Үндістанның күміс монеталары мен Юньнань күміс монеталары алқалар үшін қолданылады, ал құмыра сақиналары кейде тізеден төмен киіледі. Шаш ұзын болып, жиі кішкентай пуггариге байланады. Әйелдер аяқ-қолдың аяғына дейін жететін, шетінен қызыл түсті білектер салынған ұзын қара көйлек киеді. Бұл киімнің ең әдемісі - оның қысқа, сәнді, белі ашық. Көбінесе қара шальмен иықтарды жауып жүреді. Соңғы жылдары шал мен юбканың әшекейлері мен үлгілері әлдеқайда күрделі және күрделі болды. Олардың маңдайларына ұсақ күміс пластиналар, құлақтарына үлкен тығындар тағылады, ал бай қыздар мойындарында күміс түтікшелер киеді.

Дін

Камандар анимизмді ұстанады. Күн, ай, тау, өзен сияқты табиғаттың барлық нысандары құдай ретінде қастерленеді. Олар: Амик (күн), Матай (жаратқыш), Буру (өзендермен бірге тұратын құдай), Шюто (тау құдайы), Темик (су бұлақтарының құдайы), Кангам және т.б. Бұлардан басқа да көптеген жауыз және игі құдайлар бар, олар әр түрлі аурулар мен проблемалардың қорғаушылары немесе себептері деп есептеледі. Осы құдайлардың барлығына отбасы мен қауымды қиындықтардан сақтап қалу үшін уақыт-уақытпен дұға етіледі. Тамалдау тақасы жыл сайын ақпан айының екінші аптасында ауыл мен қауымның игілігі үшін құдайлар үйірмесіне арналып өткізіледі. "Така"дан басқа да көптеген діни рәсімдер бар. "Түлү" - өлген адамның рухын "Камуламға" немесе өлгендердің өңіріне жіберу, "Апунг" - құдайлар мен отбасының өлген рухтарын татуластыру. "Танх, Тхунг және Чангранг" отбасылық қоғамның немесе бас діни қызметкердің (Камбринг) қалауы бойынша жүргізіледі. Мишми дінінің кейбір сыртқы көріністері тибет ықпалын көрсетеді, бірақ бұл буддизмге мүлдем ұқсамайды. Оған жазық жерлердегі индуизмнің де әсері тимеген. Бұл тайпаның есімдері аталған құдайлары бар, олар штаттың көптеген тайпаларында сирек кездеседі. Кейбір құдайлар жалпы, ал көбісі ерлер мен әйелдерге қатысты. Діни рәсімдерді діни қызметкерлер (Камбринг) жүргізеді, ал мишмилер олардың нұсқауларына сәйкес татуластыру құрбандықтарын ұсынуға көп уақыт пен қаражат жұмсайды. Шын мәнінде малдың барлығы құрбандыққа ғана пайдаланылады.

Экономика

Бұл ру ежелден-ақ жақсы саудагер болған. Бұл тайпаның Тибетпен және Чутия патшалығымен сауда байланысы бар екендігі туралы тарихи деректер бар. Мұнда қылыштар, қола табақтар, құлаққаптар, білезіктер, гонгтар және осыған ұқсас қытай және тибет жазулары бар көптеген заттар бар. Бұл бұйымдар өте құнды, оларды әр үйде асыл заттары ретінде жинап, көптеген рәсімдер, некелер мен сауда-саттыққа пайдаланады. Соңғы уақытта тайпаның негізгі экономикалық қызметі - дәрілік шөптер мен басқа да орман өнімдері сияқты ағаш және орман ресурстары, елайчи мен имбирь сияқты ақшалай дақылдар, апельсин, ананас және басқа да жемістер сияқты бау-бақша дақылдары. Элайчи, имбирь және апельсин өнімі ерекше түрде өсіріледі және тайпаның экономикасының негізгі бөлігін құрайды. Экономикаға басқа да маңызды үлесін тигізгендер - мемлекеттік қызметтер мен мемлекеттік келісімшарттар. Ағаш пайдалану 1990-шы жылдары үлкен кедергіге ұшырады, ол кезде Үндістанның Жоғарғы соты штаттағы шамадан тыс орманды жоюға байланысты ағаштарды кесуге тыйым салды. Опиум - тайпаның экономикасына тағы бір маңызды үлес қосатын өнім. Үкімет тарапынан тыйым салынғанмен, дәрі-дәрмектің өндірісі тоқтамай келеді, өйткені адамдар оны пайдаланудың этикалық мәселелерін таппай отыр. Шын мәнінде, бұл көбінесе шараптан жақсы деп саналады. Мал шаруашылығы - тайпаның тағы бір негізгі табысы. Митун (бизонның бір түрі) - кәләш, ет және басқа да сауда мақсаттарында қолданылатын өте бағалы жануар. Басқа малға тауық, ешкі, сиыр жатады. Бұл тайпаның адамдары аса бай болмаса да, олар кедей де емес. 200-300 жыл бұрын егіннің жетіспеушілігіне байланысты ашаршылық болған, бірақ соңғы уақытта рудың экономикасы жеткілікті түрде нығая түсті. Бұл адамдардың өмір салтында немесе үкімет жазбаларында көрінбесе де, адамдардың дүние-мүлкі мен жеке табысына мұқият қарау бұл мәселені дәлелдейді. Әр отбасының өз қолында жеткілікті қаражаты бар. Алғашында ол "Біздің халық - біздің халқымыз" деп аталды. Ерлер экономиканың кез келген агрессивті ісіне қатыспайды, бұл тайпадағы әйелдер кез келген экономикалық іс-әрекетте басым рөл атқарады. Соңғы 20-30 жылда рудағы байлардың саны едәуір өсті, себебі олар сырт әлеммен қарым-қатынаста болды. Ауыл шаруашылығы мен бау-бақша өнімдері мемлекеттің сыртындағы ашық нарыққа жеткізілуі мүмкін, бұл тайпалардың байлығына үлкен үлес қосты.