Жаңа мапуның тарихы

Лутиг (Лотига, Тепити және Урадхи деп те аталады, сондай-ақ Урадхи тілдерімен байланысты тілдерді қараңыз) - австралиялық аборигендер тілі. Лутигтің дәстүрлі тілдік аймағына Кукширдің жергілікті мемлекеттік шекараларындағы ландшафты кіреді: Шығыс Кейп-Йорк, Дуси өзені, Солтүстік жарты арал, Жаңа Мапун, Инжину және Коуал сағасы. Урадхи (осылай-ақ, Анггамуди, Анкамути, Атампая, Бавтжати және Лотига) - Батыс Кейп Йорк түбегіндегі австралиялық абориген тілдері. Дәстүрлі тіл аймағына Мапун мен Дюйфкен нүктесінің солтүстігі мен Порт-Масгрейвтің солтүстігіндегі (Ангкамути елі) жағалау белдеуінің шығысы жатады, онда Дюси өзенінің сағасы, Дульханти өзенінің төменгі ағысы және Скардон өзенінің жоғарғы ағысы орналасқан. Британдықтардың қоныстануымен жергілікті халықтардың жер аударылуынан кейін, ол Солтүстік жарты арал аймағында, соның ішінде Жаңа Мапун, Инжину және Коуал Крик қауымдастықтарында да айтылды.

Еуропалық байланыс

Жаңа Мапун Бамагаға жақын орналасқан және бастапқыда жасырын аңғар деп аталды. Бұл жер жергілікті тұрғындарда "Ағаш көмірін жағу" немесе "Мандингу" деп те аталды. Үкімет Нью-Мапунды Мапун миссиясының тұрғындарын орналастыру үшін құрды, олардың кейбіреулері 1963 жылдың шілдесінде Мапун миссиясының (Ескі Мапун) жабылуынан кейін сол жерге көшіру ұсынысын қабылдады. Оның тұрғындары арасында Тжунгунджи, жерлері уақыт өте келе Мапун аборигендерінің қорығына қосылған басқа жергілікті тіл топтарының ұрпақтары, Карпентария шығанағы аймағынан миссионерлік қызметке күштеп әкетілген адамдар және миссионерлік қызметке әкелінген Оңтүстік теңіз аралдарының ұрпақтары бар. Мапун тұрғындары Мапунды жабу туралы кеңес алған жоқ және олардың көпшілігі тұрғындарды басқа пресвитериандық миссияларға көшіру немесе "қорғау актілерінен босатуға дайын адамдарды басқа жерлердегі австралиялық өмір салтына сіңіру" бастапқы жоспарына қатты наразылық білдірді. Шіркеу әкімшілігі 1955 жылы Мапун Вейпа аймағында боксит кен орындары табылғаннан кейін қаржыландырудың төмендігі мен белгісіздіктің салдарынан туындаған тұрақты қысымды сезінгеннен кейін, 1960 жылға дейін үкіметтің жабылу саясатына берілмеді. Алайда ресми деректер бұған қайшы келеді. 1963 жылы 14 қарашада Түпкiлiк iстер директоры Патрик Киллоран Бейсенбi аралы полициясына 23 адамды Мапуннан Бамага көшiрудi және "қорықта бос қалған шатырларды бұзуды бастауды" тапсырды. Келесі күні түнде Квинсленд штатының екі полиция қызметкері бірнеше Сайбай аралы полиция қызметкерлерімен бірге М.В. Гелам кемесімен Мапунға келді. Полиция оқиға туралы есеп ешқашан табылған жоқ; алайда ауызша есептер мен көшіру жазбалары барлық тұрғындардың көшірілгенін және Мапундағы кейбір ғимараттар мен үйлер осы уақытта өртелгенін растайды. Пресвитериан шіркеуінің жазбалары Мапун қаласындағы қалған 70 тұрғынды 1964 жылдың қаңтар мен мамыр аралығында МВ Гелам кемесімен Вейпа мен Нью-Мапунға тасымалданғанын көрсетеді.

Білім

Жаңа Мапун қаласында мектептер жоқ. Ең жақын мемлекеттік бастауыш және орта мектептер - Солтүстік жартылай арал аймағы мемлекеттік колледжінің кіші және аға кампустары, екеуі де оңтүстік-шығыста Бамагада орналасқан.

Ыңғайлылықтар

Солтүстік жарты арал аймақтық кеңесі Нью-Мапун қаласындағы Браун көшесінде кітапхана (Жаңа Мапун жергілікті білім орталығы) жүргізеді. Жаңа Мапуунның жергілікті білім орталығы 2002 жылдың 16 тамызында ашылды. Бұл Солтүстік жарты арал аймағында құрылған алғашқы IKC және Квинслендте құрылған төртінші IKC болды. ИКК әкімшісі Паулин Лифу ИКК-де 20 жылдық тарихының басым бөлігінде болды және ИКК желісінде ең ұзақ қызмет еткен қызметкер. Лифу ханым жергілікті тарих жинағын әзірлеуде алдыңғы қатарда болды, оған Солтүстік жарты аралдың бес қауымдастығының материалдары кіреді: Бамага, Инжину, Нью-Мапун, Сеисия және Умагико. Жаңа Мапунда жалпы дүкен, "Өнер және қолөнер" және "Арбау және tackle" дүкендері бар.

Атауы

Бұл Уикипедия мақаласында аборигендер мен Торрес бұғазы аралдарының қауымдастық тарихынан материал бар: New Mapoon. The State of Queensland CC BY 4.0 лицензиясымен жариялады, 2017 жылдың 3 шілдесінде қол жеткізілді.