Кіріспе

Даймё Отани Йошицугу (大谷 吉継) - Сеңгоку дәуірінен Азучи Момояма дәуіріне дейінгі жапон самурайы. Ол сондай-ақ сот атағы бойынша Әділет министрінің кіші көмекшісі немесе Гёбу шёю (刑部少輔) деп те белгілі болды. Ол 1558 жылы Отомо Сориннің немесе Роккаку Йошикатаның ұстанымы деп айтылған әкесіне дүниеге келді. Ол Тоётоми Хидэёшидің ізбасарларының бірі болды. Ол Тоётомидің Одавара жорығына және Корея жорығына қатысты.

Өмірбаян

Отани Йошицугу Жапонияда екі негізгі аспектісімен танымал: оның алапес және Ишида Мицунаримен достығы. Ол достықты бәрінен жоғары қоятын адам болған (бұл сияқты субъективті мәселені анықтау қиын болса да), және Ишида мен Отани бірге жұмыс істеп, олардың аңызға айналған достығын Кореядағы науқанда қалыптастырған болуы мүмкін. Тіпті, осы достық туралы анекдот та бар: бірде құпия шай тойда шақырылғандардың бәрі бір-біріне шай құяды. Отани Йошицугу бір сорпа ішкенде, оның бетінен қарын құйылды. Йошицугу мұны кеш байқады: тостаған айналып жүрді. Осыдан кейін ішкендердің бәрі үрейленіп қалды, бірақ Мицунари кезегі келгенде, ол тыныштай қалған шайды, сіркейді және бәрін ішті. Егер Йошицугу Йошифусаның тұсында туса, оның балалық есімі Кеиматсу (松 немесе 慶松) пайда болғандығы туралы танымал әңгіме бар. Баласы туылмай тұрып, Йосифуса балалы болу бақытына өкініп, ұл мұрагерге үміт білдірді. Бір күні әйелі Хачиман Дайбосецуға арналған жері бар ғибадатхананың алдында дұға етуге шешім қабылдады. Ол ұл балаға деген тілегін білдіргенде, ғибадатхананың алдында қарағай ағашы кесіліп, оның алдына құлады. Ол құлаған бұтақтардың бір бөлігін алып, сәттілік үшін жеді. Ол дүниеге келгенде, Йосифуса тұңғыш ұлын көріп қуанды. Құдайға ризашылық білдіріп, баласына осы өсімдіктің атын берді. Оның алғашқы заңды псевдонимі - Хайма (平馬), ол Хидэёсидің алғашқы қызметінде берілген. Ол осы есімді Харимадағы ат әскерін басқарғаны үшін немесе Мики қоршауындағы қызметі үшін алған. Бірнеше жылдан кейін ғибадатханалық баспалар оны Киносуке немесе Нориносуке (紀之介) деген лақаппен байланыстырады. Сондай-ақ, оның есімін Отани Гёбу (大谷刑部) деп өзгерткен деп айтылады. Гёбу Гендзи отбасына құрметпен байланысты немесе Йошицугудың жоғары дәрежесін құрметтеу үшін берілген. Йошицугу алапеспен ауырып қалған кезде, ол өте ақшыл болып көрінді, бұл оның "Ақ бет" (白頭) деген лақап атына әкелді. Аңыздар бойынша, бұл есім оның беті ақ маскамен жабылғандықтан пайда болған болуы мүмкін, бұл аурумен ауырған кездегі әдеттегі киім. Секигахара шайқасынан бұрын Йошицугу Мицунариді өз әрекеттерінің пайдасыз екендігіне сендіруге бірнеше рет тырысты. Алайда, досының сенімділігін көріп, Йошицугу бірнеше күн ойланып, оның ісіне қосылды. Сол кезде Йошицугудың денсаулығы нашарлап, көзі көрмей қалды. Ол тұрып, күресуден басқа ештеңе істей алмады. Ол майданға паланкинмен әкелінді. Йошицугу 600-ге жуық ер адаммен, Тода Шигемаса, Хирацука Тамехиро, Отани Йошикацу (оның ұлы) және Киношита Йорицугу басқаратын 4000-ға жуық адаммен бірге болды. Соғыс жүріп жатқанда, Мацуо тауындағы Йошицугуның үстінде орналасқан Кобаякава Хидеаки Ишида Мицунаридің қайта-қайта шақыруларына қарамастан қозғалмады. Йошицугу бірдеңеден күдіктеніп, әскерін флангілерінен мүмкін болатын шабуылға дайын болу үшін орналастырды. Оның сезімі дұрыс болды, өйткені Иэясу позициясының ынталандырушы атысынан кейін Кобаякава Хидеаки мен оның әскерлері таудан Йошицугу позициясы жағына қарай асықты. Бұл қозғалысқа дереу Аказа Наоясу, Огава Сукетада, Куцуки Мотоцуна және Вакизака Ясухару, барлығы 20 000-нан астам әскер кірді. Йошицугу әскерлері қарсы соғысып, тіпті Кобаякава әскерлерін таудың жартысына дейін кері қайтарып жіберді, бірақ ақырында олардың саны өз салдарын тартты. Осы оқиғалар болып жатқанда, көзі көрмей қалған Йошицугу өзінің қызметшісі Юаса Госукеден: "Ол жоғалып кетті ме?" - деп қайта-қайта сұрайды. Соңғысы "иә" деп жауап бергенде, Йошицугу оның басын кесуді өтінді. Кейін оны өз қызметшісі бас салады, ол да сепуку жасаған.

Йошицугу мен Мицунари

Отани Йошицугу Эдо дәуірінен бастап поэзия мен көркем әдебиетте Ишида Мицунаридің батыр және талантты досы ретінде романтизацияланды. Олар Тоётоми Хидэёсимен бірге жұмыс істеген кезден бері жақсы дос болған, әрқайсысы басқалардың шешімдері мен мінез-құлқын құрметтеген. Олардың арасындағы ерекше танымал оқиға 1587 жылы Осака қасабасындағы шай рәсімінде болды. Бір науқас Йошицугу дәстүр бойынша қатысушылар арасында өткізілетін шай ыдысынан ішіп, бірақ аузынан ішкеннен кейін ұятқа қалдырған. Ол осы рәсімді басқаларға да жеткізуге мәжбүр болды. Қатысушылар дәстүрлі түрде ішіп-жеуден бас тартып, оны құрметпен сызық бойымен жылжытты. Мицунариге келгенде, ол шайдың ішіндегі барлық затты бірден ішті де, оның өте дәмді екенін айтты. Досының бұл ісі Йошицугуға қатты әсер етті, ол Батыс әскері үшін күресуге бел буды. Сондай-ақ, екеуінің бір-бірімен жақын байланыстары болғандықтан, бір-бірімен романтикалық қарым-қатынаста болғаны туралы аңыз бар, кейде осы оқиғадан басталды деп айтылады. Чай рәсімінің оқиғасы сол уақытта өмір сүрген адамдармен (олардың арасында Камия Сотан мен Цуда Согю) жазылған болса да, олардың нақты достығы туралы болжамдар бар. Нақтырақ айтсақ, Йошицугуның өзі де күмәнге ұшырайды. Едо дәуіріндегі оқиғалар Йошицугуды жастайынан бері құрметті және талантты қызметшісі ретінде бағалайды, бірақ тарихи жазбаларда олардың талаптарын растайтын ештеңе жоқ. Оның әкесі Отани Йосифуса (Хидэёшидің қызметшісі) немесе Отани Морихару (Отомо отбасының вассалы) болған, өйткені екеуінің де тегі бірдей. Екеуі де белгілі емес, олардың аты-жөндері мен бірнеше жазбаларынан басқа олар туралы жазбалар аз. Ол Оми провинциясында дүниеге келген деп жиі айтылады; оның анасы Кодай Иннің қызметші әйелдерінің бірі болған және Йошицугу Хидэёшидің сүйіктісі болған. Алайда, егер оның әкесі Морихару болған деп сенсек, бұл оқиғаны толығымен бұзады, өйткені Йошицугу тек Хадэйошиге жиырмасыншы жылдардың аяғында Отомо отбасынан кеткеннен кейін қосылды. Отани тайпалары туралы әңгімелердің толықтай расталуы туралы аз мәлімет бар болғандықтан, Йошицугудың Тайкомен алғашқы кездесуі құпия болып табылады. Оның өмірінің белгісіз бөлігі жиырма немесе отыз жылдық бос уақытты тудырады, ол көбінесе әңгімелер мен аңыздармен толтырылады. Олардың арасында Мицунаримен қарым-қатынасы да күмән тудырады, өйткені аңыздар олардың жас кезінде Хидэёшидің қол астында болған кезінен бастап бір-бірін білетіндерін айтады. Оның жасы олардың қарым-қатынасы үшін жасалған әңгімелермен келіспейді, олардың жастары жақын болғандықтан, Романтизацияланды және Йошицугуға тағы да құпиялық қосылады. Бұл қарама-қайшылықтар соншалықты шатастырды, олармен достасу үшін сенушілердің аз бөлігімен радикалдық теория пайда болды. Бұл әңгіменің пікірінше, Йошицугу аурудан қайтыс болғаннан кейін бір жыл ішінде қайтыс болды және Секигахарадағы Йошицугу шын мәнінде ауыр сырқаттан ауырған Хидэёси болды. Бұл қызықты тұжырымдама болса да, Хидэёшидің қайсыбір жолмен тарихи түрде қабылданған өлім күнін сақтап қалғанын дәлелдеу керек және бұл пікірталасқа отын қосып береді. Қандай болған күнде де, екі адамның бір-бірін шынымен дос деп санағаны туралы болжамдар әлі күнге дейін жалғасуда. Оның әйелі болғаны белгісіз, бірақ оның үш ұл мен бір қызы болған. Екінші ұлы Секигахарада қаза тапқан, ал қалған екеуі Тоётоми отбасымен бірге Осака қамалында қаза тапқан немесе соғыстан кейін оқшау өмір сүрген. Йошицугуның қызы Чикурин Санада Юкимураның әйелі және оның екі мұрагері: Санада Дайсуке (Юкимаса) және Санада Дайхачи (Моринобу) анасы болды. Бір халық ертегісінде Йошицугудың Секигахарадан бұрын бір кәнизагы болған, ол оның өлімінен кейін қайғыдан есінен таныған.

Хидэёшидің басқаруындағы қызмет

Оның шығу тегі белгісіз. Хидэёшидің басқаруымен Йошицугу кошоға айналды, ол хатшылық істерді қолға алды, әсіресе өз өмірлерін жоғалту қаупімен қожайынды қорғау үшін адам қалқаны ретінде әрекет етті (осы себепті Кошо тек білімді және мінсіз мінез-құлықтарға ие болу керек емес, сонымен қатар әскери өнерде шебер болуы керек). Йошицугу Хидэёшидің қызметіне төменгі дәрежелі кошо ретінде кірген болуы мүмкін немесе 1570-ші жылдардың ортасында немесе соңында Мицунаридің йорикиі болған (жасөспірім шақтағы немесе жиырманың ортасында). Бірнеше әңгімелерде оның ақыл-ойы мен сүйкімділігі оған көптеген достар әкелгенін айтады, бірақ бұл талаптардың заңдылығы әлі де талқылануда. Хашиба отбасымен бірге болған алғашқы жетістіктері белгісіз, бірақ көптеген дереккөздер оның Хонодзидегі оқиғадан кейін Хидэёшидің жағына шыққан 700-ге жуық адамның арасында болғанын айтады. Ол Като Тораносуке, Фукусима Ичиматсу және басқа да кошолармен бірге Нагахама қасқын Схибата Кацуе немересі Шибата Кацутойодан тартып алды. Хидэёшидің осы кезде Йошицугуға "Маған бір миллион әскер беріңіз, мен оларды басқаруды көргім келеді" дегені романтикаға айналды. Шидзугатка шайқасы басталғаннан кейін Йошицугу Тойотоми қатарына кірді. Оның не істегені - егер де бірдеңе болса - аңыздар мен фольклор арасында шашырап жатыр. Бір деректе айтылғандай, ол Кацутойоны шайқас алдында берілуге көндіру үшін өзінің ақыл-ойын қолданған. Ал тағы бір аңызда ол өзінің керемет найзасымен көптеген іс-әрекеттерді атқарған, майдан шебіндегі батыл жауынгер ретінде суреттелген. Хитосуянаги Каки Хидэёшидің Йошицугу мен Мицунариге шайқас үшін зор мақтау айтқандығымен танымал. Алайда бұл мәлімдеме басқа тарихи мәтіндерде кездеспейді, сондықтан бұл цитата толығымен ойдан шығарылған болуы мүмкін. Йошицугуның қызметі туралы белгілі бір нәрсе - ол 1585 жылы Гёбу шою (адилет министрі) деп аталды. Ол кезде Йошицугу Хидэёшидің ішкі ортасындағы элитаның бірі ретінде қабылданды. "Уно Мондо Ники" дегенге сәйкес, Кенёге арналған хатшы жазбалары ретінде жазылған құжат бойынша, Йошицугу мен Мицунари 1585 жылдың қыркүйегінде Хидэёшиді Арима Онсенге ертіп барған және онымен бірге бассейнге шомылған ер адамдардың қатарында болған. Осы уақыт аралығында Йошицугу ауыр науқасқа шалдықты. Оның қандай да бір аурумен ауыруы мүмкін екендігі туралы әсіресе танымал аңыз бар. 1586 жылы Осакада тұрып жатқан кезінде тәртіпсіздіктер орын алды, оны Жошицугу жеке басынан кешіруге барды. Хидэёшидің қуанышына орай, ол 1000 адамды өлтірді, бірақ оның үстінен шашылған қан инфекцияға әкелді. "Уно Мондо Ники" және "Тамон Ин Ники" - монах Эйшунның күнделігі деп айтылған. Олар Йошицугуның қаладағы тірі жаратылыстардан қан алуды іздегенін айтады, бұл әдіс ауруларды емдейді деп саналады. Сондай-ақ, ол Шыдзугаттакеден бері ауырып жүрген, бірақ оның белгілері осы уақытқа дейін айқын болмады. Оның ауруы тарихи жазбаларда егжей-тегжейлі сипатталмаған, бірақ адамдар әдетте Едо дәуіріндегі аңыздарға байланысты алапеске шалдыққан деп санайды. Осыдан бастап Йошицугу тарихы екі негізгі дерекке бөлінген. Сайфуку джи Энкинсей, қазіргі уақытта оның шынайылығы үшін сын тұрғыдан талданып жатқан тарихи мәтін, Йошицугу 1587 жылы Ишида Мицунаримен Кюсю жорығына барған және оған 12,000 әскерді үлкен қиындықтарсыз басқаруға көмектескенін айтады. Жауап ретінде Йошицугуға 50 000 коку беріліп, Цуруга қамалының қожайыны болды. Жергілікті билікке келген соң, ол Тоётомидің уәзірлерінің аумағына 10 000 коку бөлді. 1590 жылы Мицунаримен бірге Одавара жорығына барды және Оши қасабасында болды, бірақ оның екі қақтығыстағы қызметі туралы мәліметтер нақты көрсетілмеген. Хидэёси Ки провинциясын тағы бір рет басып алуға бұйрық бергенде, Йошицугу Акита Санесуэдің жеңілісіне себепші болғандардың бірі болды. Ол сондай-ақ Мицунариді әр түрлі төңкерістер арқылы еріп, Фушими қалмағын бекініс ретінде құруға қатысқан және Корея науқанына (1592-1598) қатысты. Йошицугу Кореядан атақты батыр ретінде оралып, Осака қамалының ішінде Хидэёсидің қош келіншегін қабылдады. Ол Хидэёшимен бірге қонақасына шақырылды. Екі қыздың арасындағы мерекелік шара ұзаққа созылған кезде Йошицугудың мұрын шырыны оның шай ыдысына түсіп кетеді. Йошицугу Хидэёши оны байқағанша, ұялып кетуге жақындады. Ол өзінің тамағы құрғағанын айтып, Йошицугудан сол шайды оған да беруін сұрады. Хидэёшиге суды бергенде, ол оның құлдығының қолынан сұйықтық өте жақсы болатынын айтты ж�...

Секигахара шайқасы

Хидэёшидің өлімінен кейін Йошицугу Иэтада Никкиде Токугава Иэясумен одақтасуға ниетті болды. 1599 жылы Йошицугу өз адамдарын жинап, Токугава әскерлерімен Таруи қамалына дейін жүрді. Кейчо Кенмоншуға сәйкес Мицунари Савайама қасабасында болған және Йошицугуды өзінің патшалығына шақырған. Ауруынан соқыр болып, қақпаға кіргенде, Йошицугу өзін күтіп тұрған қарулы сарбаздарды көріп, қатты қорқып, Мицунариге үнсіз реніш білдірді. Мицунари оны өзінің қол астындағы Шима Кийокимен таныстырды. Кийоки Йошицугудың Батыс армиясы туралы көзқарасын өзгертті, бірақ Мицунари жеңе алмайды деп сенгендіктен, Иэясу қатарында қалуға тырысты. Алайда Мицунари Йошицугуды батыс әскеріне қосылуға көндіреді. Аңыз бойынша, Иэясу Йошицугудың талантын білген және оның қызметі үшін 12000 коку беруге дайын болған. Йошицугудың кенеттен өзгерген бағынысы оны қатты таңғалдырды. Йошицугуның ойының өзгеруіне себеп болған себептер әлі күнге дейін жұмбақ болып келеді. Ешкім шын мәнінде Йошицугуның не үшін солай істегенін білмейді, өйткені ол туралы аз мәлімет бар. Оның не үшін жасалғаны туралы көптеген әңгімелер бар, бірақ олар тарихи дәлелдердің жоқтығына байланысты нақты қолдау таба алмайды. Едо дәуірінде танымал сценарий қалыптасты, ол достықтан басталады. Бұл түсініктемеде Йошицугу тек Иэясуға қосылуды ойлады және Мицунари онымен қосылуға үш рет сұрады. Йошицугу бұл іске қол жеткізе алмайтынын білгенімен, досы үшін өздерінің байланыстарын тастай алмады және өз ұлдарымен бірге Батыс армиясына қосылды. Тағы бір оқиғада Санада Масаюкидің әйелі Батыс әскерінің тұтқынында ұсталғаны айтылған. Санада отбасына қызын үйлендіруге байланысты, ол қыздың қауіпсіздігі үшін оппозицияның қолына берілді. Басқа бір аңызда ол Укита Хидейемен келіспеушілікке ұшырап, Иэясудан аулақ болу үшін оған қосыла бастағаны айтылады. Мицунари бұл туралы естіп, екі тараптың арасында делдал болып, ақырында Йошицугуды қалуға көндірді. Қандай себеп болмасын, Йошицугу Тоётоми отбасы үшін соғысты. Ол Асаинавате қауіп-қатері туралы Маэда Тошинагаға қате ақпарат бергені туралы хабарланған, бұл қорғаныстағы Нива Нагасигемен шайқасқа әкелді (бұл да оған байланысты тағы бір жалғандық деп болжанады). Секигахара шайқасынан бұрын оның басқа әрекеттері анық белгісіз, бірақ ол Мицунариге өзінің негізгі базасын жанжалдың алдындағы түнде ауыстыруды ұсынды. Йошицугу 6500 адамнан тұратын әскерді басқарды, оған 600 сарбаз және үш бағынысты адам: Хитатсука Тамехиро 900 сарбаз, оның ұлы Отани Йошикацу шамамен 2500 адаммен және Киношита Йорицугу 1000 адаммен. Йошицугудың қолбасшылығындағы басқа да даймё: Тода Кацусиге 1500 сарбазымен. Секигахара Гунки Тайсейдің айтуынша, Йошицугу Кобаякава Хидеакидің сатқындық жоспарларын білген, бірақ оны тоқтатуға күші жетпеген. Ол өз әскерін Кобаякаваның қозғалысына көз жеткізу үшін қайта орналастырды, өйткені ол өзінің одақтастары болжалған сатқындықтан қатты зардап шекпеуін қалаған. Кобаякаваның 15 мыңдық әскері таудан батысқа қарай шабуылдағанда, Йошицугу әскері олардың алға жылжуына қалқан ретінде тұрды. Элитаның қабілетті армиясымен қаруланған Йошицугу бірінші шайқаста басымдыққа ие болды (Кобаякава әскерінің 370 өлімі немесе жарақаты болды, ал Отани 180-ге жуық шығынға ұшырады), алайда Кобаякава шабуыл жасаған кезде ол Тодо Такатораның қолбасшылығындағы шығыс күштермен күресіп жатқан еді. Тодо Такатораның әскері Йошицугудың флангіне шабуыл жасады. Иэтада Никки Кийокидің төртінші ұлы Шима Кийомасаның Йошицугу қатарында екенін және оның Такатараны бір соққымен өлтіруге тырысқанын жазған. Алайда Киёмасаны Такаги Хейзабуро есімді шығыс генералы ұрып-соғып өлтіреді. Киёмасаның тағдыры Отани фланктерінің жағдайына ұқсас болды, өйткені олардың қорғанысы басымдыққа байланысты барлық жағынан зақымдалды. Жоғалғаннан кейін, Йошицугу өз күшінен айырылып, өзін-өзі өлтірді. Оның аты Йошитака деп саналғандықтан, Секигахарада оның есімімен ескерткіш орнатылған. Оның соңғы сәттері туралы екі танымал мәлімет бар, бірақ олардың екеуінің де шынайылығы күмәнді деп саналады. Кейчо Ненджукиде Йошицугу өз күшімен қозғала алмады және өзінің қол астындағыларына паланкин арқылы бұйрық берді. Кобаякавамен шайқас жалғасып жатқанда, ол жақын маңдағы қызметшісі Юаса Госукеге шайқаста жеңілгенде хабарласуды тапсырды. Көптеген жағдайларда Жошицугу лагерінде жеңіліске ұшыраған дауыстар естілді, бірақ Госуке жағдайдың өзгеруі мүмкін екен...

Қабір

Қоса берілген оның қабірінің суреті сол жақтағы Госуке қабірін және Йошицугудан екі қадам артқа және тіпті өмірден кейінгі өмірде Йошицугуды күзетіп тұрғандығын көрсетеді. Йошицугудің қабірінің оң жағында Отани Йошитаканың қабірі орналасқан, мүмкін оның ұлы Йошикацудың басқа аты, ол Секигахара шайқасында соғысып, Иэясудың әскерлеріне жеңілгендіктен өзін-өзі өлтірген. (Фотодағы ескерткіш тастардағы жазу Юаса Госуке мен Отани Йошитаканың қабірін анықтайды. Орталықта орналасқан тас ескерткіште есімді табуға болмай, ол Йошицугу есімі деп есептеледі, өйткені ол алдыңғы және ортаңғы және Йошицугу мен басқа екеуінің арасындағы байланысты көрсетеді). Госукедің Йошицугудың басын анықталудан қорғаудың радикалды нұсқасы да белгілі; бұл нұсқада ол қожайынының қалдықтарына назар аудару үшін өзін-өзі бассыз қалдырады. Жошытсугу батыр болған-болмағанына қарамастан, оның самурайлық рухы мен өз міндеттеріне деген адалдығы үшін атақ-даңққа ие болды. Оның жойқын оқиғаға ұшыраған қайғылы ақыры Секигахараның көптеген танымал аңыздарының бірі болып табылады.

Танымал мәдениетте

*Йошицугу - стратегиялық видео ойындағы Батыс армиясының бірлігі. Йошицугу Джеймс Клавэллдің "Шогун" романындағы ойдан шығарылған Лорд Оношидің шабыты. Йошицугу Самурай жауынгерлері 4-те саяхайды қару ретінде пайдалана отырып, ойнауға болатын кейіпкерге айналады. Бұл инкарнация Секигахарадан бұрын Тодо Такатораның жақын досы ретінде бейнеленген. Көптеген басқа инкарнациялардан айырмашылығы, Йошицугу өз бетін және денесінің көп бөлігін жасыра алса да, өз бетімен жүре алады. Сенгоку жинағында Йошицугу - жаман сәттілікке ұшыраған қыз, кешке жалғыз өзі төрт жапырақты клейверді іздеп жүр. Йошицугу сондай-ақ Сеңоку Басара 3-де Батыс армиясының құпия стратегі ретінде пайда болады. Ол сонымен қатар Мотонаридің ұстанымы мен Мицунаридің ақыл-ойының да дауысы. Ойынның мақсаты - барлық басқа жауынгерлерді өзі сияқты азап шектіру. Йошицугу ойдан шығарылған Nioh ойынында Кобаякава Хидеакиге қарсы күштерді басқаратын генерал ретінде де бейнеленеді. Секигахара шайқасында ол көзінен басқа бетін жабатын ақ қалпақ артына жасырылған самурай ретінде бейнеленеді. Йошицугуның бұл нұсқасы соқыр емес және даишо (қос катана) қаруымен қаруланған. Кобаякаваның сатқындығынан кейін ол қарсыласы Келлидің сиқырын пайдаланып, жынға айналып, майдан шебінде шайқасады. Кейіннен ол негізгі кейіпкер Уильяммен бір-біріне қарсы шайқаста жеңіледі, бұл Ишиданың жеңілісіне әкелген факторлардың бірі.