Кіріспе

Сантхоме - Үндістанның Ченнаи (бұрын Мадрас) қаласындағы Майлапурдағы елді мекен.

Тарих

Сантоме немесе Сан-Том деген сөз Сент-Томас деген атаудан алынған. Дәстүр бойынша ол 72 жылы қаладағы Сент-Томас тауында шейіт болып, Майлапур қаласында жерленді. Кейіннен оның қабіріне шіркеу салынды, ол бүгінде Сан-Томе базиликасы деп аталады. Базилика - елшінің қабірінің үстінде салынған деп есептелетін үш шіркеудің бірі. (Басқа ғибадатханалар: Римдегі (Италия) Киелі Петір базиликасы; Испаниядағы Сантьяго-де-Компостеладағы Ұлы Жақып шіркеуі.)

Сент-Томас қабірі

Елші Тома Каликутта қонып, Кералада Иса туралы уағыз айтқаннан кейін, ол Ченнаиге келіп, Иса туралы уағыз айтты және 72 жылы Сент-Томас тауында өлтірілді және Мялапурда (қазіргі Сантхоме) жерленген болуы мүмкін. Тарихқа сүйенсек, біздің заманымыздың 72 жылы елші Томастың қабірінің үстінде оның шәкірттері кішкентай және қарапайым құрылым ( шіркеу) тұрғызған. 1521 жылы мазарды португал миссионерлері қайта қалпына келтіріп, оның үстінен шіркеу салды. Қасиетті Томастың қабірі қайта қалпына келтірілгеннен кейін, Апостолдың мойыны алғаш рет шіркеуде көрсетілді. Елшінің денесі Сантхоме мен Майлапурдағы үлкен шерумен қалаға әкетіліп, 1523 жылы шіркеу ашылғаннан кейін Сантхоме шіркеуінің орталығына қайтадан жерленді. 1545 жылы шіркеуге Франциск Ксавьерей келді және 11 айдай сонда болды. Ол жиі қабірде дұға етіп, негізгі шіркеуде Евхаристиялық месса өткізді. 1729 жылы қабір алғаш рет көпшілікке ашылды.

Сантхоме шіркеуі

1500 жылы португалдық зерттеушілер Майлапурға келіп, Сент-Томас қабірінің кішкентай тасталған құрылысын көріп, сол жерде шіркеу салуды шешті. 1522 жылы португал королі Иоанн III-нің бұйрығымен шіркеудің құрылысы басталды және 1523 жылы ашылды. Олар Майлапурдың шығыс жағалауын Сантхоме деп атады. 1893 жылы британдықтар шіркеуді собор мәртебесімен қайта тұрғызуды шешті және 1896 жылы ашылды. Кейіннен шіркеу Базилика және Үндістанның ұлттық ғибадатханасы болды. "Халықаралық ғибадатхана" деп те аталады. Бұл әлемдегі өте маңызды шіркеу және Ченнаидегі ең көп қаралатын жер. Қазір ол "Қасиетті Тома кафедральді базиликасының ұлттық ғибадатханасы" немесе "Ақтөбе шіркеуі" деп аталады. Қасиетті Томастың даңқы мен қадір-қасиеті осы Кафедральдық базилика шіркеуінде көрсетілген.

Сент-Томэ шайқасы

Бірінші Карнатик соғысы кезінде француздар британдықтардан Сент-Джордж қамарын басып алғаннан кейін Карнатиктің науабы Анваруддин Мұхаммед Хан қала оған иелік етуші ретінде тапсырылады деп күтті. Анваруддин өзінің ұлы Махфуз ханның қол астындағы 10 000 адамнан тұратын әскерін жіберіп, Дуплекстің қамалын күшпен басып алып, оны оңтүстікке қарай жылжытуға мәжбүр етті. Хан Сантхомды басып алып, 22 қазанда Адьяр өзенінің солтүстік жағалауында француздардың Пондичерриден күшейтулерін болдырмау үшін соғыс желісін құрды. Алайда, Қаңның әскерлері қабырғаларға жақындағанда, гарнизонның артиллериясы оларды зейнетке шығуға мәжбүр етті. Француз генерал-губернаторы Жозеф Франсуа Дюплек Пондичерриден хан әскерін Адьяр өзенінде қарсы алған көмекші күш жіберді. Француздардың 300-ге жуық әскері болса да, олар Адьяр шайқасында Навабтың әскерін қалаға итермелеген батыл шабуыл жасады. Француздар оларды қуып шығып, Аркотқа қарай шегінуге мәжбүр етті. Осылайша француздар жергілікті билеушіге жалбарынудан бас тартты.

Енді Santhome

Сантхомда жоғары оқу орындары бар. Сондықтан ол Мадрас Майлапур архиепископтығының әкімшілік астанасы болды. Олардың ішінде Розарилік мектеп, Сент-Бедес А. И. Сек. Мектеп, Сантхоме жоғары орта мектебі, Сент-Рафель мектебі және Доминик Савио орта мектебі. Мектеп. Мадрас Майлапур архиепископтарының ресми резиденциясы Сантхомеде базиликаға жақын орналасқан. Ресей мен Испанияның консулдықтары да осы аймақта орналасқан. Сантхоме биік жолы әйгілі Марина жағалауының маяк жағынан басталып, Адьярға қарай Сент-Томас базиликасының алдында өтеді.