Кіріспе
Филиппин тума халқының қолданатын таяқ қаруы Филиппиндіктер қару немесе құрал ретінде қолданатын найза үшін филиппиндік сөз - сибат. Бұл термин тагалог және кинарэй тілдерінде қолданылады. Сондай-ақ, бұл бангкау, сумблинг немесе палупад Висаяс және Минданао аралдарында; және буджак (сонымен қатар буджак немесе будиак деп те жазылады) батыс Минданаодағы мұсылман филиппиндіктер мен Сулу архипелагында . Сибат әдетте ратан, бамбук, бахи немесе басқа қатты ағаштан жасалады, оның ұшы өткір немесе басы металдан жасалады. Бұл бастар бір, екі немесе тікенді болуы мүмкін. Стильдер функциясы мен шығу тегіне қарай әр түрлі болады. Мысалы, балық аулауға арналған сибат, шошқа сияқты жабайы аң аулауға арналған сибатпен бірдей болмауы мүмкін. Kalis Ilustrisimo мұрағатшысы Ромео Макапагалдың айтуынша, Капаманганда ол тандос немесе тандус деп аталады және 3 немесе одан да көп ұшы бар балық аулау арпуны тагалог және Капаманган тілдерінде салапанг болып табылады. Филиппиндік жекпе-жек өнерлерін зерттеуші және автор Селестино Макахордың айтуынша, Себудегі Висай бангкауының қысқа нұсқасы сапанг, ұзындығы шамамен және итермелеуші қару, ал будиак немесе боджак - Моро қаруы, ол бангкаумен бірдей ұзындықта, бірақ ауыр. Сибат / бангкау Сан-Мигель Эскрима, Қазіргі Арнис, Комбатан, Инаян Эскрима және Пекити Тирсия Кали сияқты Арнис жүйелерінде кеңінен қолданылады.
Sibat is the Filipino word for spear, used as a weapon or tool by natives of the Philippines. The term is used in Tagalog and Kinaray a. It also called bangkaw, sumbling or palupad in the islands of Visayas and Mindanao; and budjak (also spelled bodjak or budiak) among Muslim Filipinos in western Mindanao and the Sulu Archipelago. Sibat are typically made with rattan, bamboo, bahi or other hardwood, either with a sharpened tip or a head made from metal. These heads may either be single edged, double edged or barbed. Styles vary according to function and origin. For example, a sibat designed for fishing may not be the same as those used for hunting wild game such as boar. According to Kalis Ilustrisimo archivist Romeo Macapagal, in Kapampangan, it is known as tandos or tandus and a fishing harpoon with 3 or more prongs is a salapang in both Tagalog and Kapampangan. According to Filipino martial arts researcher & author Celestino Macachor, a shorter version of the Visayan bangkaw in Cebu is the sapang, around in length and a thrusting weapon, and a budiak or bodjak is a Moro weapon that is about the same length as the bangkaw, but heavier. The sibat/bangkaw is widely used in Arnis systems such as San Miguel Eskrima, Modern Arnis, Kombatan, Inayan Eskrima and Pekiti Tirsia Kali.
Техникалар
Сибат қолмен қолға немесе алыстан лақтыруға болады. Қарудың бұлтты бөліктері жақын аралықтан зақымдау үшін пайдаланылуы мүмкін. Бұл шабуылдар бір-бірімен бірігіп қолданылуы мүмкін; оқпанды жау қаруын бұғаттау үшін қолдануға болады, содан кейін оны тамаққа немесе асқазанға соғумен жалғастыруға болады. Илоканодағы кабароандық ұрыс өнерінде ұлы шебер Рамиро Эсталлилла үйренгендей, бір уақытта 2 найзаны қолдануға болады, екінші найза ортасында тұтқамен ұсталып, қалқан ретінде қолданылады. Бір найза лақтырылғаннан кейін, жаттықтырушы оның семсерін тарта алады және екі қолды семсер мен найзамен қолданады. Лусондағы Игорот пен Аэта халқының да оқшауланатын басы бар найзалары бар. Аэталар сауда-саттық үшін христиан қалаларына кіргенде (осы кезде білік әлі де таяқ қару ретінде қолданылуы мүмкін) бастарды алып тастайды, ал Игороттар ажыратылатын бастарды пышақ ретінде пайдалана алады. Дәстүр бойынша филиппиндік найзалар "вертолет" айналу қозғалысымен қолданылмайды. FMA инструкторы және журналист Даниэль Форонданың айтуынша, мұндай айналу әдістері тығыз қарағай ағаштарында қолданылмайды, ал Игорот найзасымен негізгі пайдалану мылтық штыкпен жаттығумен көбірек ұқсас.