Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
BRAC-тің негізін қалаушы Сэр Фазл Хасан Абед (; 27 сәуір 1936 20 желтоқсан 2019) - әлемдегі ең ірі үкіметтік емес ұйымдардың бірі BRAC-тің негізін қалаушы.
Founder of BRAC
Sir Fazle Hasan Abed (; 27 April 1936 – 20 December 2019) was the founder of BRAC, one of the world's largest non governmental organizations.
Ерте өмір
Әбед 1936 жылы 27 сәуірде Баньячонг ауылында дүниеге келген. Ол Хасан отбасы деп аталатын бенгалдық мұсылман отбасынан шыққан. Әбеттің аналық атасы, Сайед Моаззем Уддин Хоссейн, британдық биліктің соңғы жылдарында Бенгалияның ауыл шаруашылығы және білім беру министрлері болып қызмет етті. Оның әкесінің ағасы - Сэр Сайед Шамсул Худа, Император заң шығарушы кеңесінің мүшесі. 1954 жылы Бангладештің Дакка колледжінде орта білім алғаннан кейін Әбед 18 жасында үйден шығып, Ұлыбританияның Глазго университетінде оқыды. Ол Шығыс Пәкістанда (қазіргі Бангладеш) кеме жасау саласында жұмыс аз екенін және кеме құрылысын жасау мансабы үйге оралуды қиындататынын түсінді. Осыны ескере отырып, Әбед Лондондағы Chartered Institute of Management Accountants институтына оқуға түсіп, 1962 жылы кәсіби білімін аяқтады. Әбед Шығыс Пәкістанға Shell Oil Company компаниясына қосылып, оның қаржы бөлімін басқарды. Шелл компаниясында болған уақытында Әбед үлкен конгломераттың ішкі жұмысына тап болды, бұл оған корпоративтік басқаруға түсінік берді, бұл оған кейінірек өмірде баға жетпес болды. Ол Shell компаниясында жұмыс істеген кезінде 1970 жылы елдің оңтүстік және оңтүстік-шығыс жағалау аймақтарында апатты циклон болып, 300 000 адам қаза тапты. Циклон Әбетке қатты әсер етті. Осындай апат алдында ол корпорация басшыларының өміріндегі жайлылық пен артықшылықтар өзін тартымды сезінбей қалды деді. Абед достарымен бірге апаттан халықтың төрттен үш бөлігін жоғалтқан Манпура аралында ең көп зардап шеккендерге көмек пен оңалтуды қамтамасыз ететін HELP ұйымын құрды. Көп ұзамай Бангладештің Пәкістаннан тәуелсіздік алу жолындағы күресі басталып, жағдай Әбедті елден кетуге мәжбүр етті. Ол Ұлыбританияда баспана тауып, Бангладеш іс-қимылын құрып, Еуропа үкіметтеріне өз елінің тәуелсіздігі үшін лоббилік әрекет жасады.
Abed was born on 27 April 1936 in the village of Baniachong, located in what is present day Habiganj District, Sylhet, Bangladesh. He belonged to a Bengali Muslim family of zamindars, known as the Hasan family, and was one of eight children of Siddiq Hasan and Syeda Sufia Khatun. Abed's maternal grandfather, Syed Moazzem Uddin Hossain, had served successively as ministers for agriculture and education for Bengal during the last years of British rule. His paternal great uncle was Sir Syed Shamsul Huda, a member of the Imperial Legislative Council. After passing intermediate from Dhaka College, Bangladesh, in 1954, Abed left home at the age of 18 to attend University of Glasgow, UK where, to break away from tradition and do something radically different, he studied naval architecture. He realized there was little work in shipbuilding in East Pakistan (present day Bangladesh) and a career in naval architecture would make returning home difficult. With that in mind, Abed joined the Chartered Institute of Management Accountants in London, completing his professional education in 1962. Abed returned to East Pakistan to join Shell Oil Company and quickly rose to head its finance division. His time at Shell exposed Abed to the inner workings of a large conglomerate providing him with insight into corporate management, which would become invaluable to him later in life. It was during his time at Shell that the devastating cyclone of 1970 hit the south and south eastern coastal regions of the country, killing 300,000 people. The cyclone had a profound effect on Abed. In the face of such devastation, he said the comforts and perks of a corporate executive's life ceased to attract him. With friends, Abed created HELP, an organisation that provided relief and rehabilitation to the worst affected in the island of Manpura, which had lost three quarters of its population in the disaster. Soon after, Bangladesh's own struggle for independence from Pakistan began and circumstances forced Abed to leave the country. He found refuge in the United Kingdom, where he set up Action Bangladesh to lobby the governments of Europe for his country's independence.
BRAC-тің құрылуы
1971 жылы желтоқсанда Бангладеш азаттық соғысы аяқталғаннан кейін Әбед Лондондағы пәтерін сатып, жаңа тәуелсіз Бангладешке оралды. Соғыс кезінде Үндістанға бас сауғалап келген жүздеген босқындар үйлеріне оралуға кірісті, ал оларды құтқару мен қалпына келтіру үшін шұғыл шаралар қажет болды. Әбділ өзінің пәтерін сатудан түскен ақшаға ауылдағы кедейлердің өмір сүру жағдайын жақсартуға бағытталған ұйым құруды шешті. Ол өз жұмысын бастау үшін Бангладештің солтүстік-шығысындағы Сулланың шалғай аймағын таңдады. Бұл жұмыс 1972 жылы BRAC деп аталатын үкіметтік емес ұйымға әкелді. BRAC өз іс-әрекеттерінің ауқымы мен алуан түрлілігі бойынша әлемдегі ең ірі даму ұйымдарының біріне айналды. Ұйым қазір Бангладештің барлық 64 ауданында білім беру, денсаулық сақтау, микроқаржы, дағды, адам құқықтары, ауыл шаруашылығы және кәсіпкерлік дамуы сияқты даму іс-шаралары арқылы жұмыс істейді. 2002 жылы BRAC халықаралық деңгейдегі даму шараларын Ауғанстанға жеткізді. Содан бері BRAC Азия мен Африканың 10 еліне кеңейіп, өзінің бірегей интеграциялық даму моделін географиялық және әлеуметтік-экономикалық тұрғыда әртүрлі елдерге сәтті бейімдеген. Қазіргі таңда ол әлемдегі ең ірі коммерциялық емес ұйым болып саналады.
When the Bangladesh Liberation War ended in December 1971, Abed sold his flat in London and returned to the newly independent Bangladesh. Hundreds of refugees who had sought shelter in India during the war had started to return home, and their relief and rehabilitation called for urgent efforts. Abed decided to use the funds he had generated from selling his flat to initiate an organisation to deal with the long term task of improving the living conditions of the rural poor. He selected the remote region of Sulla in northeastern Bangladesh to start his work, and this work led to the non governmental organisation known as BRAC in 1972. BRAC grew to become one of the largest development organisations in the world in terms of the scale and diversity of its interventions. The organization now operates in all 64 Bangladesh districts through development interventions ranging from education, healthcare, microfinance, skills, human rights, agriculture and enterprise development. In 2002, BRAC went international by taking its range of development interventions to Afghanistan. Since then, BRAC has expanded to 10 countries across Asia and Africa, successfully adapting its unique integrated development model across varying geographic and socioeconomic contexts. It is now considered the world's largest non profit organization – both by employees and people served.
Өлім
2019 жылдың қараша айының соңында тыныс алу қиындықтары мен физикалық әлсіздікке байланысты ауруханаға жатқызылған. Ол 2019 жылдың 20 желтоқсанында Астанадағы Аполлон ауруханасында (қазіргі Дахадағы Evercare ауруханасы) қайтыс болды. Ол мидағы қатерлі ісіктен емделіп жатыр екен. Ол 83 жасында қайтыс болды. Оның артында әйелі, бір қызы, бір ұлы және үш немересі қалды.
He was admitted to the hospital in late November 2019 on account of breathing problems and physical weakness. He died at the Apollo Hospital (now Evercare Hospital Dhaka) in the capital on Friday, 20 December 2019. He was undergoing treatment for a malignant brain tumor. At the time of his death, he was 83 years old. He is survived by a wife, a daughter, a son and three grandchildren.