Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Айова және Миссури штаттарында ағыс Нодавей өзені - Айованың оңтүстік-батысында және Миссуридің солтүстік-батысында орналасқан 106-километрлік өзен.
Stream in the American states of Iowa and Missouri
The Nodaway River is a 65.7 mile (106 km) river in southwest Iowa and northwest Missouri.
Этимология
Өзеннің атауы (Nodawa ретінде) алғаш рет 1804 жылы 8 шілдеде өзен сағасында қоныстанған Льюис пен Кларктың журналында кездеседі, бірақ олар атаудың шығу тегін ұсынбайды. Бұл атау "су үстіне секіру" дегенді білдіретін Ото Миссурия термині. Термин бүгін толық Nyi At'ąwe (nyi (су) + a (on) + t'ąwe (ұшу)) деп жазылатын және әдеттегі тілде Nyat'ąwe немесе Nat'ąwe деп қысқартылатын.
The river's name (as "Nodawa") first appears in the journal of Lewis and Clark, who camped at the mouth of the river on July 8, 1804, but who provide no derivation of the name. The name is an Otoe Missouria term meaning "jump over water". The term would be spelled today in full as Nyi At'ąwe (nyi (water) + a (on) + t'ąwe (jump)) and would be contracted in regular speech as Nyat'ąwe or Nat'ąwe.
Тарих
Льюис пен Кларк 1804 жылы 8 шілдеде Миссуридің Холт және Эндрю округтерінің шекарасында орналасқан Миссуридің Нодавей аралында өзен сағасында қоныстанды және өзенді байқады. Льюис пен Кларк бұл жерді қатты ұнатып, оны 1810-12 жылдардағы Астор экспедициясының қысқы штабы үшін ұсынды, ол Вайомингтегі Оңтүстік өткелді ашқан, онда Орегон жолы, Калифорния жолы, Мормон жолындағы жүздеген қоныстанушылар өтуі керек еді. Өзенде тек жағалаудағы балық аулау және қайықтармен жүзуге болады, бірақ бу кемелері оның аузында жүреді. Өзен 1836 жылғы Плат сатып алудан кейін ақ қоныстанушылар үшін негізгі жол болды, оның ішінде Амос Грэм және Исаак Хоган болды. Нодавей округі өз атын өзеннен алған, бұл сатып алудағы ең үлкен округ және Миссури штатында төртінші болып табылады.
Lewis and Clark camped at the river's mouth on Nodaway Island on July 8, 1804, by Nodaway, Missouri, on the border of Holt County, Missouri and Andrew County, Missouri and took note of the river. Lewis and Clark liked the spot enough that they recommended it for the winter headquarters of Astor Expedition of 1810–12 that discovered the South Pass in Wyoming through which hundreds of settlers on the Oregon Trail, California Trail, Mormon Trail were to pass. The river is navigable only by shallow fishing and row boats although steam ships navigated just inside its mouth. The river was the primary route for white settlers including Amos Graham and Isaac Hogan following the Platte Purchase of 1836 which opened northwest Missouri for settlement. Nodaway County, which derives its name from the river, was by far the biggest county in the purchase and the fourth largest in the state of Missouri.
Сипаттама
Нодавей өзені алабындағы негізгі қоныстар - Семимильский өзен, Батыс Нодавей өзені, Шығыс Нодавей өзені, Орта Нодавей өзені, Клир өзені, Милл өзені, Элкхорн өзені және Арапахоу өзені. Өзендегі ең үлкен қала - Айова штатының Кларинда қаласы. Нодавей өзені Шамбоу, Айова қаласының маңында Шығыс және Батыс Нодавей өзендерінің қосылуынан басталады. Батыс Нодавей өзені Массенаның солтүстік-шығысында Касс округінің шығысында, Айова штатында басталады және Виллиска мен Клариндадан оңтүстік-оңтүстік-батысқа қарай 73,8 миль (119 км) бойымен шығыс Нодавеймен жалғасады. Шығыс Нодавей өзені Ориенттің батысында Адаир округіне басталып, Прескотт, Корнинг, Брукс және Нодавейден оңтүстік-батысқа қарай 72,8 миль (117 км) ағып, Батыс Нодавейге құяды. Орта Нодавей өзені Кейсидің оңтүстігіндегі Адаир округіне басталып, Гринфилд, Фонтанелл және Карбонды артта қалдырып, оңтүстік-батысқа қарай 97 км ағып, Батыс Нодавейдің Шығыс Нодавеймен қиылысынан 20,2 миль (33 км) жоғары Виллиска, Айовадан төменгі Батыс Нодавейге қосылады. Шығыс және Батыс Нодавей Иованың Миссури шекарасынан солтүстікке қарай 6 шақырым жерде Нодавей өзенін құрайды, ал өзен Миссуридің Клермонт қаласына жақын жерде Миссуриге кіреді. Нодавей жүйесіндегі биіктіктер теңіз деңгейінен 427 м-ден Орта Нодавейдің бастауында 950 футқа дейін (290 м) негізгі сабақтың басында, Миссуридің Эндрю округіне қарасты Миссури өзенінің Нодавейде 800 футқа дейін (244 м). Нодавей өзені - бассейнінің ауданы 1820 шаршы миль (4 714 км2) алтыншы реттік өзен. Платт өзені бассейні шығыста, Гранд өзені мен Де-Мойн өзені бассейні солтүстік-шығыста, соңғысы Миссури өзені мен Миссисипи өзені бассейні арасындағы шекараны айқындайды. Батысы Таркио өзені бассейнімен, солтүстік-батысы Нишнаботна өзені бассейнімен шектеледі. Нодавей өзені бассейні кең көлемді су тасқынына ұшырайды және Миссури өзенінің сағасына жақын орналасқан су тасқынының 20% -ына ықпал етеді. Миссури штатының Грэм қаласында оның қалыпты ағыны секундына 28 м3 құрайды. Бірақ 1993 жылғы Ұлы су тасқыны кезінде өзеннің ағысы Грэхам қаласында 2220 м3/с болды.
Major tributaries in the Nodaway River basin are Seven Mile Creek, West Nodaway River, East Nodaway River, Middle Nodaway River, Clear Creek, Mill Creek, Elkhorn Creek, and Arapahoe Creek. The biggest town on the river is Clarinda, Iowa. The Nodaway begins near Shambaugh, Iowa at the confluence of the East and West Nodaway rivers. The West Nodaway River rises northeast of Massena in eastern Cass County, Iowa, and flows 73.8 mile (119 km) south southwest past Villisca and Clarinda to its junction with the East Nodaway. The East Nodaway River rises just west of Orient in Adair County and flows 72.8 mile (117 km) southwest past Prescott, Corning, Brooks, and Nodaway to its confluence with the West Nodaway. The Middle Nodaway River rises in Adair County south of Casey and flows 60.5 mile (97 km) southwest past Greenfield, Fontanelle, and Carbon to join the West Nodaway just below Villisca, Iowa, 20.2 mile (33 km) above the West Nodaway's juncture with the East Nodaway. The East and West Nodaway join to form the Nodaway River four miles (6 km) north of the Iowa Missouri border, and the river enters Missouri near Clearmont, Missouri. Elevations in the Nodaway system range from just under 1400 feet (427 m) above sea level at the source of the Middle Nodaway, to 950 feet (290 m) at the beginning of the main stem, to 800 feet (244 m) at its mouth on the Missouri River in Nodaway, Missouri in Andrew County, Missouri. The Nodaway River is a sixth order river with a basin area of 1820 square miles (4,714 km2). The Platte River basin is to the east and the Grand River and Des Moines River basins to the northeast, with the latter defining the boundary between the Missouri River and Mississippi River basins. The west side is bound by the Tarkio River basin and in the northwest by the Nishnabotna River basin. The Nodaway River basin is prone to extensive flooding and can contribute as much as 20% of the flood crest of the Missouri River near its mouth. At Graham, Missouri its normal flow is 1,011 cubic feet per second (28.6 m³/s). But during the Great Flood of 1993 the river was flowing 78,300 ft³/s (2220 m³/s) at Graham.