Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Құрылымдық геологияда вергенция асимметриялық бүктелудің бұрылған компонентінің бағытын білдіреді. Қарапайым сөзбен айтқанда, вергенс айналудың жоғарғы компоненті бағытталған көлденең бағыт ретінде сипатталуы мүмкін. Геологқа үлкен бүгілген аумақтардың сипаттамаларын анықтауға көмектесу үшін вергенцияларды бүгілулерде байқауға және тіркеуге болады. Қиылыстың вергенциясы оның айналасындағы беттермен параллель орналасқан, сондықтан егер бұл айналадағы беттер табиғаты жағынан көлденең болмаса, онда қиылыстың вергенциясы еңкейеді. Қиылған кезде, бағыт, сондай-ақ контурдың қай шамада пайда болатыны, қоршау бетінің соққысы мен соққысынан және қоршау бетінің соққысынан есептеледі. Бұл есептеулер геологтарға үлкен аумақтардың жалпы элементтерін анықтау үшін өте пайдалы болуы мүмкін. Қиылыстың мүшелері жоғары қарай жиналғанда, ол антиформа деп аталады. Керісінше, бүгілудің мүшелері төмен қарай жиналғанда, бүгілу синформа деп аталады. Бұл терминдермен (антиформа және синформа) шатастырмау үшін, антиклин және синклин терминдері бүктелудің стратиграфиялық маңызын сипаттауда қолданылады. Бұл сөз тіркестерін бір-бірімен бірігіп, бүгілудің пішіні мен бағытының геометриялық аспектілерін сипаттау үшін қолдануға болады. Бұл процесс, әсіресе, Жаңа Зеландиядағы Отаго шисталарында пайдалы. Бұл жерде аймақта ірі көлемде бүктеудің бар екендігіне дәлел болып, соғыс аймақтарын картаға түсіру болып табылады. Қарапайым деформациялы аймақтарда вергенс тіпті негізгі бүгілулердің шаршы аймақтарын, сондай-ақ қию сезімін табу үшін құрал ретінде қолданылуы мүмкін. Вергенцияны үлкен аймақтарды карталау құралы ретінде пайдалану, бірнеше деформация болған күрделі аймақтарда сақтықпен қолданылуы керек. Осыған қарамастан, вергенция күрделі аумақтарды сипаттауда қолданылуы мүмкін. Мысалы, ірі бүгілу аймақтарында кездесетін кішігірім бүгілудің өзгеруі, ірі бүгілу осьінің қай кезде кесілгенін көрсетуге көмектеседі. Жалпы алғанда, вергенция геологтарға үлкен көлемдегі аумақтар мен құрылымдардың құрамдас бөліктерін анықтау үшін өте пайдалы құрал болып табылады.
In structural geology, vergence refers to the direction of the overturned component of an asymmetric fold. In simpler terms, vergence can be described as the horizontal direction in which the upper component of rotation is directed. Vergence can be observed and recorded in folds to help a geologist determine characteristics of larger fold areas. The vergence of a fold lies parallel to the surrounding surfaces of a fold, so if these surrounding surfaces are not horizontal in nature, the vergence of the fold will be inclined. For a fold, the direction, as well as the extent to which vergence occurs, can be calculated from the strike and dip of the axial surfaces, along with that of the enveloping surfaces. These calculations can be very useful for geologists in determining the overall elements of larger areas. When the limbs of a fold converge upward, the fold is referred to as an antiform. Conversely, when the limbs of a fold converge downward, the fold is known as a synform. Not to be confused with these terms (antiform and synform), the terms anticline and syncline are used in description of the stratigraphic significance of the fold. These phrases can be used in conjunction with one another to describe the geometric aspects of the shape and direction of the fold. This process is especially useful in some instances, such as in the Otago Schists in New Zealand. Here, the only evidence of existence of large scale folding in the area, is through the mapping of vergence zones. In areas of simple deformation, vergence can even be used as a tool to locate hinge zones of major folds, as well as the sense of shear. Using vergence as a tool to map out larger zones, should be used with caution in more complex areas where there have been multiple deformations. Despite this, vergence can be used in the description of more complex areas. As an example, changes in minor fold vergence, which occur across major fold areas, can help indicate when a major fold axis has been crossed. Overall, vergence provides a very useful tool to geologists in determining the components of larger scale areas and structures.