Кіріспе
11/12 ғасырларда Таранто және Антиохия князі; Бірінші крест жорығындағы әскери қолбасшы
Антиохиялық Богемонд I (шамамен 10545 немесе 7 наурыз 1111), сондай-ақ Тарантолық Богемонд немесе Гаутвильдік Богемонд деп те аталады, 1089 жылдан 1111 жылға дейін Таранто князі, ал 1098 жылдан 1111 жылға дейін Антиохия князі болды. Ол Бірінші крест жорығының жетекшісі болды және шығысқа жасалған жорықта норманды әскер тобын басқарды. Әкесінің бұрынғы жорықтары арқылы Византия империясы туралы жақсы білгендіктен, ол крест жорығының ең тәжірибелі әскери қолбасшысы болды.
Балалық шағы мен жастық шағы
Богемонт Апулия және Калабрия графы Роберт Гискард пен оның бірінші әйелі, Буональберголық Альбераданың ұлы болды. Ол 1050 және 1058 жылдар аралығында, тарихшы Джон Джулиус Норвичтің мәліметінше, 1054 жылы дүниеге келген. Ол, мүмкін, Калабриядағы Сан-Марко-Аргентанодағы әкесінің қамалында туғандықтан Марк деп суға батырылған.
Бірінші крест жорығы
1097 жылы Богемонт пен оның ағасы Роджер I Сицилияның Амалфи қаласына шабуыл жасады, ол герцог Роджерге қарсы көтерілді, сол кезде крестшілер тобы Италия арқылы Константинопольға қарай жол тарта бастады. Богемондтың Бірінші крест жорығына қатысуының діни себептері болуы мүмкін. Сонымен қатар, ол Бірінші крест жорығынан Таяу Шығыста билікке ие болу мүмкіндігін көріп отырған болуы ғажап емес. Лили Богемонттың "әкесінің екінші некесі оны Норман Италиясындағы болашақ перспективалардан айырды" деп түсіндіреді. Богемонт батыр ретінде танымал болғанымен, Италиядағы оның иелігі шағын болды. Джеффри Малатерра Богемонттың Византия жерлерін тонау және жаулап алу ниетімен Крестке қабылдағанын ашық айтады. Богемонттың діни ынтасына күдік туғызатын тағы бір себеп – оның құдіретті крест жорығының басшысы Готфрид Буйонға жіберген елшілігі, ол одан Константинопольді тонау үшін күш біріктіруін сұраған. Готфрид оның ұсынысын қабылдамаса да, Константинопольді алу Богемонттың ойынан ешқашан алыстамады, бұл оның Византия империясын басып алудағы кейінгі әрекеттерінен көрінеді. Ол 500 салт атты және 2500–3500 жаяу әскері бар, сондай-ақ, оның жүрегіндегі немере інісі Танкредтің 2000 сарбазынан тұратын норман әскерін жинады. Норман әскерінің мықты жауынгерлік күш ретінде танылуына олардың Шығыстағы соғыс тәжірибесі себеп болды. Көптеген нормандықтар Византия империясының жалдамалы әскерлері ретінде жұмыс істеген. Богемонд сияқты басқалары Роберт Гискардпен бірге он бес жыл бұрын шығыста византиялықтармен және мұсылмандық топтармен күресу тәжірибесіне ие болған. Богемонт Адриатика теңізінен Константинопольға 1082–1084 жылдары Византия империясына шабуыл жасаған кезде бағытталған жолмен келді. Ол Константинопольға бара жатқанда византиялық ауылдарды тонаудан сақтап, Алексийге қатысты дұрыс көзқарасты сақтауға мұқият болды. 1097 жылдың сәуір айында Константинопольға келген кезде ол император Алексийге құрмет көрсету антын берді, оны ол барлық крест жорығының басшыларынан талап етті. Богемонт пен Алексийдің Византия империясының шығыс жерлерін Богемонт басқаруына қатысты қандай келіссөздер жүргізгені белгісіз, Алексий крестоносцы қайтарып алуына үміттенген. Алексийдің Богемонтқа сол кезде лауазым беруге жеткілікті сенімді болуының себебі болмады, бірақ Богемонттың жартылай бауыры Гай сияқты, адалдығын дәлелдеу арқылы лауазымға ие болуға мүмкіндігі бар екенін білдірді. Богемонттың оңтайлы жағдайға жетудің ең жақсы мүмкіндігі Алексийге адал болу еді, ол крестшілер Константинопольдің айналасында орналасқан кезде дәлелдеуге тырысты. Грек тілін жақсы білетін Богемонт Алексий мен крест жорығының басшылары арасында байланыс көпірі болды. Богемонт басқа крест жорығының басшыларын Алексийге құрмет көрсету антын беруге көндіріп, өзінің адалдығын дәлелдеуге тырысты. Константинопольден Антиохияға дейін Богемонт Бірінші крест жорығының басшыларының бірі болды. Богемонттың тиімді стратегияшы және көшбасшы ретінде танылуы оның Балқандағы соғыс тәжірибесімен байланысты, ол әкесінің әскерін император Алексийге қарсы (1082–1085) басқарған. Бұл жерде Богемонт византиялық және мұсылмандық түрлі стратегиялармен танысты, соның ішінде Никеяны қоршауда түрік күштерінің қолданған қоршау стратегиясы да бар. Атты садақшылар крестшілерді қоршап алады, олар жақын қаруды қолданып қарсылық көрсете алмайды. Богемонттың Шығыс стратегиясымен таныстығы оған Антиохия арқылы крестоносцы жеңістеріне әкелетін тез бейімделуге мүмкіндік берді. Императордың қызы Анна Комнина өзінің "Алексиадасында" оның суретін қалдырған. Ол онымен алғаш рет он төрт жасында кездесті және оған қызықты болды, басқа ешқандай кресттік ханзаданың осындай портреті жоқ. Богемонт туралы ол былай деп жазды: "Содан кейін адам, қысқаша айтқанда, римдіктер жерінде бұрын-соңды көрінбеген, ол варварлар немесе гректер болса да (көзге ғажап көрінді, және оның беделі қорқынышты болды). Барбарийдің сыртқы түрін нақтырақ сипаттап берейін: ол өте биік, ең биік адамнан шамамен бір шынтақ жоғары, бел мен белін тар, иығы кең, кеудесі терең, қолы күшті. Оның бүкіл дене құрылымы өте жұқа да, етпен ауыр да емес еді, бірақ ол өте жақсы мөлшерде болды және, бірін айта аламыз, Поликлеттің канонына сәйкес салынған. Оның бүкіл денесі өте ақ түсті, ал бетіндегі ақ қызылмен қанықты. Оның шашы сарғыш болды, бірақ басқа варварлар сияқты белін төмен аспайды, өйткені адам шашын тым бос емес еді, бірақ құлағына дейін қысқа кесілген. Оның сақалы қызғылт болды, немесе басқа түс айта алмаймын, өйткені қырыққыш одан өте жақын өткен және тақтадан тегіс қалдырған. Оның көзі көк түсті болды және жоғары рух пен қадір-қасиетті көрсетеді; оның мұрыны мен есін тесіктері еркін ауа тыныс алады; оның кеудесі мұрынына сәйкес келеді және мұрыны арқылы кеудесінің ені берілген. Себебі мұрыны арқылы табиғат жүрегінен шыққан жоғары рухқа еркін өтуге мүмкіндік берген. Осы адамға ерекше тартымдылық тән еді, бірақ оны қорқынышты аура біраз бұзған. Ол денесі мен санасы жағынан батылдық пен құштарлық оның ішінде көтерілді және екеуі де соғысқа бейімделді. Оның ақылы көп қырлы және ашкөз болды және кез келген қиын жағдайда шығу жолын табуға қабілетті. Әңгімелесу кезінде ол жақсы білімді болды және берген жауаптары жоққа шығаруға келмейтін болды. Мұндай дене мен мінез-құлыққа ие болған бұл адам тек қана байлық және сөз өнері және табиғаттың басқа да сыйларымен императордан төмен болды. Богемонт Антиохия қоршауында өзінің жеке мақсаттарын пайдалану мүмкіндігін көрді. Оның жүрегіндегі немере інісі Танкред Гераклея Кибистра қаласынан бас армияны тастап, Киликияда бекініс құруға тырысқанда, бұл әрекет Богемонттың шығыс княздығын құруға дайындық болған болуы мүмкін. Богемонт Антиохия алдында бірінші болып орналасты (1097 жылдың қазаны). Антиохияны қоршау кезінде ол жабдықтау жинау, Алеппоның Ридванның қалаға шығыстан көмектесу әрекетін тоқтату және Антиохия портындағы Сент-Симон портында тұрған генуэз флотымен қоршаушыларды байланыстыруда маңызды рөл атқарды. Оның табысты әрекеттерінің арқасында Богемонт Антиохия қоршауының нақты басшысы ретінде қарастырылды, одан кейін ауруға шалдыққандықтан қоршаудан кеткен сайланған басшы Стивен де Блуадан гөрі. Богемонт қала қабырғасының командирлерінің бірі Фирузбен Антиохия қоршауын аяқтау туралы келісімге келді. Алайда, ол 1098 жылдың мамыр айында Кербоғаның көмекші әскері жақындап келе жатқанын білгенге дейін қоршауды аяқтауға ұмтылмады. Содан кейін ол басқа крест жорығының басшыларына Антиохияны алған адам қала басқарушысы болуы керек екенін ұсынды, өйткені Алексийдің өкілі Тетигус 1098 жылдың ақпанында кетіп қалған. Фируз Богемонттың әскерін Антиохия қабырғаларына көтерді, нормандық әскерлерге қалаға енуге және оны басып алуға мүмкіндік берді. Алайда, крестоносцының қиындықтары осымен аяқталған жоқ, өйткені Кербоға Антиохияны қоршауды бастады. Раймонд Агилер Богемонт Кербоганы жеңу үшін қолданған шайқас жоспарының жасаушысы және басшысы ретінде танылды. Тамақ пен жабдықтар өте аз болғандықтан Богемонт қаладан шығып, Кербоғаның әскеріне шабуыл жасауды бастады, нәтижесінде крестоносцы жеңіске жетті. Богемонт Антиохияны өзіне қаратуды қалады, бірақ оған қарсы кедергілер болды. Крест жорығының көрнекті басшысы Раймонд Тулузский Богемонтқа Антиохияны беруге қарсы болды. Раймонд Богемонт пен басқа басшылар Алексийге берген анттарын бұзуға барып отырғанын мәлімдеді, ол барлық бағындырылған жерлерді Византия империясына беруге міндеттенді. Богемонт Алексий Антиохияға көмектесуге келмегендіктен, ант енді күшін жойғанын айтты. Богемонт Антиохия князі ретінде орналасты және латын крестоносцы немесе византиялық әскер одан оны алуға келген жоқ. Раймонд Тулузский Богемонтқа Антиохияны Януада беруге келісім берді...
Now the man was such as, to put it briefly, had never before been seen in the land of the Romans, be he either of the barbarians or of the Greeks (for he was a marvel for the eyes to behold, and his reputation was terrifying). Let me describe the barbarian's appearance more particularly – he was so tall in stature that he overtopped the tallest by nearly one cubit, narrow in the waist and loins, with broad shoulders and a deep chest and powerful arms. And in the whole build of the body he was neither too slender nor overweighted with flesh, but perfectly proportioned and, one might say, built in conformity with the canon of Polycletus His skin all over his body was very white, and in his face the white was tempered with red. His hair was yellowish, but did not hang down to his waist like that of the other barbarians; for the man was not inordinately vain of his hair, but had it cut short to the ears. Whether his beard was reddish, or any other colour I cannot say, for the razor had passed over it very closely and left a surface smoother than chalk His blue eyes indicated both a high spirit and dignity; and his nose and nostrils breathed in the air freely; his chest corresponded to his nostrils and by his nostrils the breadth of his chest. For by his nostrils nature had given free passage for the high spirit which bubbled up from his heart. A certain charm hung about this man but was partly marred by a general air of the horrible He was so made in mind and body that both courage and passion reared their crests within him and both inclined to war. His wit was manifold and crafty and able to find a way of escape in every emergency. In conversation he was well informed, and the answers he gave were quite irrefutable. This man who was of such a size and such a character was inferior to the Emperor alone in fortune and eloquence and in other gifts of nature. Bohemond saw the opportunity to use the crusade for his own ends at the siege of Antioch. When his nephew Tancred left the main army at Heraclea Cybistra and attempted to establish a footing in Cilicia, the movement may have been already intended as a preparation for Bohemond's eastern principality. Bohemond was the first to take up a position before Antioch (October 1097). In the subsequent siege of Antioch, he played a key role in gathering supplies, stopping the attempt of Ridwan of Aleppo to relieve the city from the east, and connecting the besiegers on the west with the Genoese fleet which lay in the port of St. Simeon. Due to his successful efforts Bohemond was seen as the actual leader of the siege of Antioch, rather than the elected leader Stephen of Blois, who would soon leave the siege, claiming illness. Bohemond was able to make a deal with Firouz, one of the commanders of the city wall to end the siege of Antioch. However, he did not press to end the siege until May 1098 when learning of the approach of Kerbogha with a relief army. He then proposed to the other crusade leaders that the one to take Antioch should be put in charge of the city, as Alexios' representative Tetigus had left in February 1098. Firouz led Bohemond's force up the walls of Antioch, allowing the Norman troops to infiltrate and ultimately capture the city. The Crusaders' troubles were not over, however, as Kerbogha started his own siege on Antioch. Bohemond was credited as the general and creator of the battle plan used to defeat Kerbogha by Raymond of Aguilers. Running very low on food and supplies Bohemond took the initiative by leaving the city and attacking Kerbogha's forces, leading to a victory for the crusaders. Bohemond then wanted to take control of Antioch for himself, but there were some problems he had to face first. Raymond of Toulouse, a prominent crusade leader, did not want to hand Antioch over to Bohemond. Raymond claimed that Bohemond and other leaders would be breaking their oath to Alexios, which was to give any conquered lands to the Byzantine Empire. Bohemond argued that because Alexios had failed to come to the crusaders' aid at Antioch that the oath was no longer valid. Bohemond set himself up as the Prince of Antioch, and no Latin crusader or Byzantine force came to take it from him. Raymond of Toulouse decided to give up Antioch to Bohemond in January 1099, as the other crusaders moved south to the capture of Jerusalem. Afraid to weaken his forces at Antioch, but not wishing to avoid the chance to extend his domain northwards, in August 1100 Bohemond marched north with only 300 knights and a small force of foot soldiers. Failing to send scouting parties, they were ambushed by the Turks and completely encircled at the Battle of Melitene. Bohemond managed to send one soldier to seek help from Baldwin of Edessa but was captured. He was laden with chains and imprisoned in Neo Caesarea (modern Niksar) until 1103. Emperor Alexios was incensed that Bohemond had broken his oath made in Constantinople and kept Antioch for himself. When he heard of Bohemond's capture, he offered to redeem the Norman commander for 260,000 dinars, if Gümüshtigin would hand the prisoner over to Byzantium. When Kilij Arslan I, the Seljuk overlord of Gümüshtigin, heard of the proposed payment, he threatened to attack unless given half the ransom. Bohemond proposed instead a ransom of 130,000 dinars paid just to Gümüshtigin. The bargain was concluded, and Gümüshtigin and Bohemond exchanged oaths of friendship. Ransomed by Baldwin of Edessa, he returned in triumph to Antioch in August 1103. Instrumental in the release of Bohemond was according to Matthew of Edessa the Armenian Kogh Vasil, who organised the collection of ransom, contributing substantially himself and apparently even adopting Bohemond as son afterwards. His nephew Tancred had taken his uncle's place for three years. During that time, he had attacked the Byzantines, and had added Tarsus, Adana and Massissa in Cilicia to his uncle's territory; he was now deprived of his lordship by Bohemond's return. During the summer of 1103, the northern Franks attacked Ridwan of Aleppo to gain supplies and compelled him to pay tribute. Meanwhile, Raymond of Toulouse had established himself in Tripoli with the aid of Alexios, and was able to check the expansion of Antioch to the south. Early in 1104, Baldwin and Bohemond passed Aleppo to move eastward and attack Harran. Whilst leading the campaign against Harran, Bohemond was defeated at Balak, near Raqqa on the Euphrates (see Battle of Harran). The defeat was decisive, making the great eastern principality which Bohemond had contemplated impossible. It was followed by a Greek attack on Cilicia and, despairing of his own resources, Bohemond returned to Europe for reinforcements in late 1104. Bohemond took a route similar to the one that was successful for his father in Illyria and Greece. Alexios, aided by the Venetians, proved to be much stronger than when he faced Bohemond and Robert Guiscard in 1082–1084. Alexios was used to Norman battle tactics and their strength, and decided on a war of attrition rather than face them head on. During the Norman siege of Dyrrhachium of 1107–1108, Alexios blockaded the Norman camp until Bohemond was forced to negotiate. Bohemond had to submit to a humiliating peace, all his ambitions destroyed. Under the Treaty of Deabolis in 1108, he became the vassal of Alexios with the title of sebastos, consented to receive Alexios' pay, and promised to cede disputed territories and to admit a Greek patriarch into Antioch. Henceforth, Bohemond was a broken man. He died six months later without returning to Antioch. With one last jab at Alexios, by not returning to Antioch the Treaty of Deabolis became null and void as it only applied to Bohemond himself. Antioch was left in Norman hands with Bohemond's nephew Tancred. Bohemond was buried at Canosa in Apulia, in 1111. Bohemond also appears in the historical novel Silver Leopard by F. Van Wyck Mason (1955), the short story "The Track of Bohemond" in the collection The Road of Azrael by Robert E. Howard (1979) and in the fantastical novel Pilgermann by Russell Hoban (1983). The historical fiction novel Wine of Satan (1949) written by Laverne Gay gives an embellished accounting of the life of Bohemond. The Crusades series by David Donachie (writing as Jack Ludlow) casts Bohemond as the main protagonist. In Age of Empires II: Lords of the West, there are two campaigns relating to Bohemond for his victory against Alexia Kommenus and his defending against Kerbogha's siege of Antioch.