Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық композитор (1916–2011)
American composer (1916–2011)
Милтон Байрон Бэббит (10 мамыр 1916 – 29 қаңтар 2011) – американдық композитор, музыка теориясының маманы, математик және педагог. Ол Пулитцер сыйлығының және Макартур стипендиясының иегері болды, оның сериалдық және электрондық музыкасымен танымал.
Milton Byron Babbitt (May 10, 1916 – January 29, 2011) was an American composer, music theorist, mathematician, and teacher. He was a Pulitzer Prize and MacArthur Fellowship recipient, recognized for his serial and electronic music.
Өмірбаян
Баббит Филадельфияда Альберт Э. Баббит пен Сара Потамкин отбасында дүниеге келген, олар еврейлер болған. Ол Джексон қаласында (Миссисипи штаты) өскен, төрт жасында скрипканы ойнауды бастады, бірақ көп ұзамай кларнет пен саксофонға ауысты. Жастық шағында джаз бен театр музыкасына қызығушылық танытқан, ол "қалаға келген әрбір оркестрде ойнады". Баббит 7 жасында танымал әндерді өздігінен аранжировкалаған, "мектептік қойылымдарға көптеген эстрадалық әндер жазды" және 13 жасында жергілікті ән жазу конкурсында жеңіске жетті. Джексон газеті Баббитті "дарынды бала" деп атап, "оның абсолютті тыңдау қабілеті бар екенін және отбасының дүкенге алуға тиіс тауарын есептеп шыға алатынын" жазды. Жасөспірім шағында ол джаз корнетиші Бикс Бейдербеккеге зор қызығушылық танытты. Баббиттің әкесі математик болған, ол 1931 жылы Пенсильвания университетіне түсіп, математиканы оқымақшы болды. Бірақ ол көп ұзамай Нью-Йорк университетіне ауысып, Филип Джеймс пен Марион Бауэрден музыка сабақтарын алды. Ол жерде Екінші Вена мектебінің композиторларының музыкасына қызығушылық танытып, он екі тондық музыка туралы мақалалар жазды, оның ішінде комбинаторика мен сериялық "уақыт нүктесі" техникасының алғашқы сипаттамасы бар еді. 1935 жылы Нью-Йорк университетінің өнер және ғылым колледжінен Phi Beta Kappa құрметімен бакалавр дәрежесін алғаннан кейін, ол Роджер Сешнстің жетекшілігімен жеке және кейін Принстон университетінде оқыды. 1938 жылы Принстонның музыка факультетіне қабылданды және 1942 жылы Принстонның алғашқы көркемсурет магистрі дәрежесін алды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Баббит өзінің уақытын Вашингтондағы математикалық зерттеулермен және Принстондағы математика факультетінің мүшесі ретінде (1943-1945 жж.) бөліп өткізді. 1948 жылы Баббит Принстонның музыка факультетіне оралды, ал 1973 жылы Джульярд мектебінің профессоры болды. Оның ең белгілі шәкірттерінің арасында музыка теоретиктері Дэвид Левин мен Джон Ран, композиторлар Брюс Адольф, Майкл Делайра, Кеннет Фукс, Лора Карпман, Пол Лански, Дональд Мартино, Джон Мелби, Кеннет Лэмпл, Тобиас Пикер және Дж. К. Рэндалл, театр композиторы Стивен Сондхайм, композиторлар мен пианистер Фредерик Ржевски мен Ричард Акер Триталл, сондай-ақ джаз гитарисі және композиторы Стэнли Джордан бар. 1958 жылы Баббит танымал "High Fidelity" журналында жарияланған мақаласы арқылы күтпеген даңққа ие болды. Оның мақаласының тақырыбы "Композитор маман ретінде" (кейін бірнеше рет жарияланды), бірақ ол былай деді: "Редактор менің білмеуіммен және, демек, менің келісімімсіз, менің тақырыбымды "әлдеқайда провокациялық" деп ауыстырды: 'Тыңдасаң кімге керек?', бұл тақырып мақаланың мағынасын емес, рухын бейнелемейді". 30 жылдан кейін ол былай деді: "Осы өте жаман тақырыптың нақты көзі көп рет, түрлі жолдармен, тіпті соңында кінәлі журналдың өзі арқылы ашылғанмен, мен әлі де 'Тыңдасаң кімге керек?' авторы ретінде таныламын, сіз тыңдағыңыз келмеуі мүмкін музыканың композиторы ретінде емес". Шамамен 1960 жылы Баббит электронды музыкаға қызығушылық танытты. RCA оны RCA Mark II синтезаторымен Колумбия-Принстон электронды музыка орталығында (1996 жылдан бастап Колумбия университетінің компьютерлік музыка орталығы ретінде белгілі) жұмыс істеуге кеңесші композитор ретінде шақырды. 1961 жылы ол Синтезаторға арналған композициясын жазды, бұл оның шығармашылығындағы екінші кезеңнің басталуын білдірді. Баббитті жаңа тембрлерді жасау қызықтырмады, ол синтезатордың көмегімен қол жеткізе алатын ырғақтық дәлдікке қызығушылық танытты, бұл дәлдік бұрын орындау кезінде мүмкін емес еді. 1960 және 1970 жылдары Баббит электронды музыка мен дәстүрлі музыкалық аспаптарға арналған музыка жазды, көбінесе екеуін біріктірді. Мысалы, Philomel (1964) сопрано мен магниттік таспада сақталған синтезделген сүйемелдеуге (композиция үшін жазылған және өңделген Бетания Бирдсли дауысын қоса алғанда) арналған. 1970 жылдардың соңында Баббит өзінің үшінші шығармашылық кезеңін бастады, электронды музыкадан, оның назарын алғаш рет көпшілік назарына алған жанрдан ығысты. Көптеген додекафоникалық музыка сияқты, Баббиттің композициялары әдетте атональды деп есептеледі, бірақ оның үшінші кезеңдегі музыкасында оның сериялық құрылымдарынан (барлық бөлімдер массиві мен супермассивтер) ноталар кейде тональды аккордтар, каденциялық фразалар, тональды дауыс жүргізу және басқа да тональды аллюзияларды жасау үшін реттелген және үйлестірілген, бұл олардың қос мағынаға ие болуына мүмкіндік береді (сериялық және тональды), көптеген оның композицияларының тақырыптары сияқты. Бұл "қос мағыналы" ноталар (биліктер) құбылысы оның тақырыптарының қос мағыналы контексінде "портмантоналитет" деп аталды. 1985 жылдан өмірінің соңына дейін Баббит BMI студенттік композиторлар сыйлығының төрағасы болды, жас классикалық композиторлар арасындағы халықаралық конкурс. Нью-Джерси штатының Принстон қаласында тұрған ол 2011 жылдың 29 қаңтарында 94 жасында қайтыс болды. Фильм режиссері Роберт Хилфертидің "Баббит: Сериялық композитордың портреті" фильмі Баббиттің ой-өрісін, өзінің өткені мен қазіргі жұмысына қатысты көзқарастарын, көбінесе 1991-1992 жылдарға дейінгі түсірілген материалдар арқылы көрсетеді. Фильм 2010 жылға дейін аяқталмады және толық өңделмеді, содан кейін Баббиттің қайтысымен байланысты NPR онлайн платформасында көрсетілді.
Babbitt was born in Philadelphia to Albert E. Babbitt and Sarah Potamkin, who were Jewish. He was raised in Jackson, Mississippi, and began studying the violin when he was four but soon switched to clarinet and saxophone. Early in his life he was attracted to jazz and theater music, and "played in every pit orchestra that came to town". Babbitt was making his own arrangements of popular songs by age 7, "wrote a lot of pop tunes for school productions", and won a local songwriting contest when he was 13. A Jackson newspaper called Babbitt a "whiz kid" and noted "that he had perfect pitch and could add up his family's grocery bills in his head. In his teens he became a great fan of jazz cornet player Bix Beiderbecke." Babbitt's father was a mathematician, and Babbitt intended to study mathematics when he entered the University of Pennsylvania in 1931. But he soon transferred to New York University, where he studied music with Philip James and Marion Bauer. There he became interested in the music of the composers of the Second Viennese School and wrote articles on twelve tone music, including the first description of combinatoriality and a serial "time point" technique. After receiving his Bachelor of Arts degree from New York University College of Arts & Science in 1935 with Phi Beta Kappa honors, he studied under Roger Sessions, first privately and then at Princeton University. He joined Princeton's music faculty in 1938 and received one of Princeton's first Master of Fine Arts degrees in 1942. During the Second World War, Babbitt divided his time between mathematical research in Washington, D. C., and Princeton, where he was a member of the mathematics faculty from 1943 to 1945. In 1948, Babbitt returned to Princeton's music faculty and in 1973 he joined the faculty of the Juilliard School. Among his more notable students are music theorists David Lewin and John Rahn, composers Bruce Adolphe, Michael Dellaira, Kenneth Fuchs, Laura Karpman, Paul Lansky, Donald Martino, John Melby, Kenneth Lampl, Tobias Picker, and J. K. Randall, the theater composer Stephen Sondheim, composers and pianists Frederic Rzewski and Richard Aaker Trythall, and the jazz guitarist and composer Stanley Jordan. In 1958, Babbitt achieved unsought notoriety through an article in the popular magazine High Fidelity. His title for the article was "The Composer as Specialist" (as it was later published several times) but, he said, "The editor, without my knowledge and—therefore—my consent or assent, replaced my title by the more 'provocative' one: 'Who Cares if You Listen? ', a title which reflects little of the letter and nothing of the spirit of the article". More than 30 years later, he said, "For all that the true source of that offensively vulgar title has been revealed many times, in many ways, even—eventually—by the offending journal itself, I still am far more likely to be known as the author of 'Who Cares if You Listen?' than as the composer of music to which you may or may not care to listen". Around 1960, Babbitt became interested in electronic music. RCA hired him as consultant composer to work with its RCA Mark II Synthesizer at the Columbia Princeton Electronic Music Center (known since 1996 as the Columbia University Computer Music Center). In 1961 he produced his Composition for Synthesizer, marking the beginning of a second period in his output. Babbitt was less interested in producing new timbres than in the rhythmic precision he could achieve with the synthesizer, a degree of precision previously unobtainable in performance. Through the 1960s and 1970s Babbitt wrote both electronic music and music for conventional musical instruments, often combining the two. Philomel (1964), for example, is for soprano and a synthesized accompaniment (including the recorded and manipulated voice of Bethany Beardslee, for whom the piece was composed) stored on magnetic tape. By the end of the 1970s Babbitt was beginning his third creative period by shifting his focus away from electronic music, the genre that first gained for him public notice. Like most dodecaphonic music, Babbitt's compositions are typically considered atonal, but it has also been shown that, especially in his third period music, notes from his serial structures (all partition arrays and superarrays) are sometimes arranged and coordinated to forge tonal chords, cadential phrases, simulated tonal voice leading, and other tonal allusions, allowing for double meaning (serial and tonal), like many of his composition titles. This phenomenon of "double meaning" of notes (pitches) in the context of his double meaning titles has been called portmantonality. From 1985 until his death Babbitt served as the Chairman of the BMI Student Composer Awards, the international competition for young classical composers. A resident of Princeton, New Jersey, he died there on January 29, 2011, at age 94. Filmmaker Robert Hilferty's Babbitt: Portrait of a Serial Composer broadly depicts Babbitt's thinking, attitudes about his past and then current work in footage largely from 1991–1992. The film was not completed and fully edited until 2010, and was presented on NPR online upon Babbitt's death.
Мақалалар
(1955). "12-тонды композицияның кейбір аспектілері". "Скор" және "И.М.А." журналы 12:53–61. (1958). "Егер тыңдасаңдар кімге қажет?". "High Fidelity" (ақпан). [Бэббит бұл мақаланы "Композитор – маман" деп атады. Бастапқы атау "High Fidelity" редакторының біліміне немесе рұқсатына алынбастан өзгертілді.] (1960). "12-тонды инварианттар композициялық детерминанттар ретінде", "Музыкалық тоқсандық" 46/2. (1961). "Жиынтық құрылым композициялық детерминант ретінде", "Музыка теориясы" журналы 5/1. (1965). "Музыкалық теорияның құрылымы және функциясы", Колледждік музыка симпозиумы 5. (1972). "Қазіргі заманғы музыка композициясы және музыка теориясы – қазіргі заманғы интеллектуалдық тарих ретінде", "Музыкологиядағы перспективалар: Нью-Йорк қалалық университетіндегі Ph.D. музыка бағдарламасының ашылу лекциялары", Барри С. Брук, Эдвард Даунс және Шерман Ван Солкема редакциялаған, 270–307. Нью-Йорк: W. W. Norton. Қайта басылған, Нью-Йорк: Pendragon Press, 1985. (1987). "Музыка туралы сөздер: Мэдисон лекциялары", Стивен Дембски және Джозеф Штраус редакциялаған. Мэдисон: Висконсин университетінің баспасы. (1992). "12-тонды жүйеде жиынтық құрылымның функциясы". PhD диссертациясы. Принстон: Принстон университеті. (2003). Милтон Бэббиттің жинақталған эсселері, Стивен Пелес, Стивен Дембски, Эндрю Мид, Джозеф Штраус редакциялаған. Принстон: Принстон университетінің баспасы.
(1955). "Some Aspects of Twelve Tone Composition". The Score and I. M. A. Magazine 12:53–61. (1958). "Who Cares if You Listen?". High Fidelity (February). [Babbitt called this article "The Composer as Specialist". The original title was changed without his knowledge or permission by an editor at High Fidelity.] (1960). "Twelve Tone Invariants as Compositional Determinants," The Musical Quarterly 46/2. (1961). "Set Structure as Compositional Determinant," Journal of Music Theory 5/1. (1965). "The Structure and Function of Musical Theory," College Music Symposium 5. (1972). "Contemporary Music Composition and Music Theory as Contemporary Intellectual History", Perspectives in Musicology: The Inaugural Lectures of the Ph. D. Program in Music at the City University of New York, edited by Barry S. Brook, Edward Downes, and Sherman Van Solkema, 270–307. New York: W. W. Norton. Reprinted, New York: Pendragon Press, 1985. (1987) Words About Music: The Madison Lectures, edited by Stephen Dembski and Joseph Straus. Madison: University of Wisconsin Press. (1992) "The Function of Set Structure in the Twelve Tone System." PhD Dissertation. Princeton: Princeton University. (2003). The Collected Essays of Milton Babbitt, edited by Stephen Peles, Stephen Dembski, Andrew Mead, Joseph Straus. Princeton: Princeton University Press.
Таңдалған дискографиясы
Кларнет квинтеті. Феникс ансамблі (Марк Либ, кларнет; Аарон Бойд, Кристи Хелберг және Алисия Эдельберг, скрипкалар; Сайрус Берухим, виола; Альберто Паринни және Брюс Ванг, виолончель). (Мортон Фельдман, Кларнет және струнный квартет; Милтон Бэббит, Кларнет пен струнный квартет үшін квинтет). Innova 746. Сент-Пол, Миннесота: Америка композиторлар форумы, 2009. Пианино мен оркестрге арналған концерт/The Head Of The Bed. Алан Файнберг, фортепиано; Америка композиторлар оркестрі, Чарльз Вуоринен, дирижер; Джудит Беттина, сопрано, Parnassus, Энтони Корф. New World Records 80346. Джульярд оркестрі. Винсент Персичетти: Түнгі билер (дирижері Джеймс ДеПрест); Милтон Бэббит: Relata I (дирижері Пол Зукофский); Дэвид Даймонд: Симфония №5 (дирижері Кристофер Кин). New World Records 80396–2. Нью-Йорк: Музыканың жазылған антологиясы, 1990. Джульярд аспаптар квартеті: Сешнс, Вулп, Бэббит. Роджер Сешнс, Струнный квартет №2 (1951); Стефан Вольпе, Струнный квартет (1969); Милтон Бэббит, Струнный квартет №4 (1970). Джульярд квартеті (Роберт Манн, Джоэл Смирнов, скрипкалар; Сэмюэл Родс, виола; Джоэл Кросник, виолончель). CRI CD 587. Нью-Йорк: Composers Recordings, Inc., 1990. Occasional Variations (Струнный квартеттер №2 және №6, Occasional Variations, Гитараға арналған композиция). Уильям Андерсон, гитара; Фред Шери квартеті, Composers String Quartet. Tzadik 7088. Нью-Йорк: Tzadik, 2003. Philomel (Philomel, Сопрано мен фортепианоға арналған Phonemena, Сопрано мен таспаға арналған Phonemena, Post Partitions, Reflections). Bethany Beardslee және Lynne Webber, сопрано; Jerry Kuderna және Robert Miller, фортепиано. New World Records 80466 2 / DIDX 022920. Нью-Йорк: Америка музыкасының жазылған антологиясы, 1995. Бұл CD-дегі материалдар 1977 және 1980 жылдары New World LP-ларында (NW 209 және NW 307) жарық көрген. Квартет №3 струнныйлар үшін. (Чарльз Вуориненмен бірге, Струнный квартет.) The Fine Arts Quartet. Turnabout TV S 34515. Секстеттер; Көбірек секстеттердің қуанышы. Rolf Schulte, скрипка; Alan Feinberg, фортепиано. New World Records NW 364–2. Нью-Йорк: Америка музыкасының жазылған антологиясы, 1988. Soli e Duettini (Around the Horn, Whirled Series, None but the Lonely Flute, Homily, Beaten Paths, Play it Again Sam, Soli e Duettini, Melismata). The Group for Contemporary Music. Naxos 8559259. Үш американдық струнный квартеті. Mel Powell, Струнный квартет (1982); Elliott Carter, Струнный квартет №4 (1986); Milton Babbitt, Квартет №5 (1982). Composers Quartet (Matthew Raimondi, Anahid Ajemian, скрипкалар; Maureen Gallagher, Karl Bargen, виолалар; Mark Shuman, виолончель). Music & Arts CD 606. Беркли: Music and Arts Program of America, Inc., 1990. An Elizabethan Sextette (An Elizabethan Sextette, Minute Waltz, Partitions, It Takes Twelve to Tango, Playing for Time, About Time, Groupwise, Vision And Prayer). Alan Feinberg, фортепиано; Bethany Beardslee, сопрано; The Group for Contemporary Music, Harvey Sollberger, дирижер. CRI CD 521. Нью-Йорк: Composers Recordings, Inc., 1988. CRI/New World NWCR521-де қайта шығарылған.
Clarinet Quintets. Phoenix Ensemble (Mark Lieb, clarinet; Aaron Boyd, Kristi Helberg, and Alicia Edelberg, violins; Cyrus Beroukhim, viola; Alberto Parinni and Bruce Wang, cellos). (Morton Feldman, Clarinet and String Quartet; Milton Babbitt, Quintet for Clarinet and String Quartet). Innova 746. St. Paul, Minnesota: American Composers Forum, 2009. Concerto for Piano And Orchestra/The Head Of The Bed. Alan Feinberg, piano; American Composers Orchestra, Charles Wuorinen, conductor; Judith Bettina, soprano, Parnassus, Anthony Korf. New World Records 80346. The Juilliard Orchestra. Vincent Persichetti: Night Dances (cond. James DePreist); Milton Babbitt: Relata I (cond. Paul Zukofsky); David Diamond: Symphony No. 5 (cond. Christopher Keene). New World Records 80396–2. New York: Recorded Anthology od Music, 1990. The Juilliard String Quartet: Sessions, Wolpe, Babbitt. Roger Sessions, String Quartet No. 2 (1951); Stefan Wolpe, String Quartet (1969); Milton Babbitt, String Quartet No. 4 (1970). The Juilliard Quartet (Robert Mann, Joel Smirnoff, violins; Samuel Rhodes, viola; Joel Krosnick, cello). CRI CD 587. New York: Composers Recordings, Inc., 1990. Occasional Variations (String Quartets no. 2 and No. 6, Occasional Variations, Composition for Guitar). William Anderson, guitar; Fred Sherry Quartet, Composers String Quartet. Tzadik 7088. New York: Tzadik, 2003. Philomel (Philomel, Phonemena for soprano and piano, Phonemena for soprano and tape, Post Partitions, Reflections). Bethany Beardslee and Lynne Webber, sopranos; Jerry Kuderna and Robert Miller, pianos. New World Records 80466 2 / DIDX 022920. New York: Recorded Anthology of American Music, 1995. The material on this CD was issued on New World LPs NW 209 and NW 307, in 1977 and 1980, respectively. Quartet No. 3 for Strings. (With Charles Wuorinen, Quartet for Strings.) The Fine Arts Quartet. Turnabout TV S 34515. Sextets; The Joy of More Sextets. Rolf Schulte, violin; Alan Feinberg, piano. New World Records NW 364–2. New York: Recorded Anthology of American Music, 1988. Soli e Duettini (Around the Horn, Whirled Series, None but the Lonely Flute, Homily, Beaten Paths, Play it Again Sam, Soli e Duettini, Melismata). The Group for Contemporary Music. Naxos 8559259. Three American String Quartets. Mel Powell, String Quartet (1982); Elliott Carter, Quartet for Strings No. 4 (1986); Milton Babbitt, Quartet No. 5 (1982). Composers Quartet (Matthew Raimondi, Anahid Ajemian, violins; Maureen Gallagher, Karl Bargen, violas; Mark Shuman, cello). Music & Arts CD 606. Berkeley: Music and Arts Program of America, Inc., 1990. An Elizabethan Sextette (An Elizabethan Sextette, Minute Waltz, Partitions, It Takes Twelve to Tango, Playing for Time, About Time, Groupwise, Vision And Prayer). Alan Feinberg, piano; Bethany Beardslee, soprano; The Group for Contemporary Music, Harvey Sollberger, conducting. CRI CD 521. New York: Composers Recordings, Inc., 1988. Reissued on CRI/New World NWCR521.