Кіріспе

Телекоммуникация саласында асинхронды байланыс – деректерді беру, әдетте сыртқы сағат сигналын пайдаланбай, деректерді үздіксіз ағынмен емес, белгілі бір уақыт аралығымен жіберу. Коммуникациялық символдардан деректерді қалпына келтіруге қажетті уақыт осы символдардың ішінде кодталады. Асинхронды байланыстың ең маңызды ерекшелігі – деректердің үнемі бірдей интервалдармен берілмейтіні, соның нәтижесінде айнымалы бит жылдамдығы мүмкін болады, және жіберуші мен қабылдаушы сағат генераторларының әрқашан дәл синхронды болуы қажет емес. Асинхронды берілісте деректер бір уақытта бір байттан жіберіледі және әрбір байттың басында басталу және аяқталу биттері болады.

Физикалық қабат

Физикалық протокол қабатындағы асинхронды тізбекті байланыста дерек блоктары белгілі бір сөз ұзындығы бар код сөздер болып табылады, мысалы октеттер (байттар) немесе ASCII таңбалары, олар басталу биттерімен және тоқтату биттерімен шектелген. Код сөздерінің арасына өзгермелі ұзындықтағы кезең енгізілуі мүмкін. Биттік синхронизация сигналы қажет емес. Бұл кейде таңбаға бағытталған байланыс деп аталады. Мысалдарға MNP2 және V.2 стандартынан бұрынғы модемдер жатады.

Деректер байланысы қабаты және одан жоғары

Деректер байланысы қабатындағы немесе жоғары протоколдық қабаттардағы асинхронды байланыс статистикалық мультиплекстеу ретінде белгілі, мысалы, Асинхронды Трансфер Режимі (ATM). Мұндай жағдайда асинхронды түрде берілетін блоктар дерек пакеттері деп аталады, мысалы, ATM жасушалары. Оған керісінше, контурлық коммутацияланған байланыс тұрақты биттік жылдамдықпен қамтамасыз етеді, мысалы, ISDN және SONET/SDH. Пакеттер дерек фрейміне енгізілуі мүмкін, фреймнің басталуын көрсететін фреймді синхрондау биттерінің тізбегімен, ал кейде биттік синхрондау биттерінің тізбегімен де, әдетте 01010101, биттік өту уақытын анықтау үшін. Физикалық қабатта мұның синхронды сериялық байланыс екенін ескеру қажет. Синхронды сериялық байланысты пайдалана отырып берілуі мүмкін/беріліп жатқан пакеттік режимдегі деректер байланысы протоколдарының мысалдары – HDLC, Ethernet, PPP және USB протоколдары.

Қолданбалық қабат

Асинхронды байланыс қызметі немесе қосымшасы тұрақты бит жылдамдығын қажет етпейді. Мысалдарға файлдарды жіберу, электрондық пошта және Әлемдік желі жатады. Ал синхронды байланыс қызметінің керісінше мысалы – нақты уақыт режиміндегі медиа, мысалы IP телефониясы, IPTV және бейнеконференциялар.

Электрондық түрде жасалатын байланыс

Электрондық байланыс көбінесе асинхронды түрде жүзеге асады, яғни қатысушылар бір уақытта байланыспайды. Мысалға, электрондық пошта мен хабарландыру тақталарын келтіруге болады, онда қатысушылар хабарламаларды оқығаннан өзге уақытта жібереді немесе жариялайды. "Асинхронды байланыс" термині онлайн оқыту саласында жиі қолданыла бастады, онда оқытушылар мен студенттер ақпарат алмасуды көбінесе синхронды емес (яғни бір мезгілде емес), бетпе-бет немесе телефон арқылы сөйлескендей, жүзеге асырады.