Panna Dhai

Кіріспе

Синодиас сиропасы Пана Дай - Рана Санганың төртінші ұлы Удай Сингх II-нің 16-шы ғасырдағы сиропасы. Ол Кхичи руының раджпут ұрпағы еді. Хинди тілінде "панна" "земальд", ал "дхай" "мұмырқайың" дегенді білдіреді. 1535 жылы Рани Карнавати Жаухарды жасағаннан кейін Удай Сингх Паннаның қамқорлығына қалдырылды. Удайға оның ағасы Банвир шабуыл жасағанда, Панна Дай оны құтқару үшін өз ұлы Чанданның өмірін құрбан етті.

Өмірбаян

Пана Дай - Рана Санганың әйелі Рани Карнаватидің медбикесі. 1531 жылы Рана Санганың екінші ұлы Викрамадитья ағасы Рана Ратан Сингх II-ден кейін таққа отырды. Ол өсектегіш әрі менмен адам ретінде танымал болды. 1535 жылы Читторға Бахадур Шах шабуыл жасады, сондықтан Карнавати Читторды қорғауға ақсүйектер мен қарапайым сарбаздарды шақырды. Меварды тастап кетуге мәжбүр болғандар немесе наразылық білдіргендер қосылды. Өкінішке қарай, шайқаста жеңіліп, Читторды жау басып алды. Алайда Бахадур Шах кеткеннен кейін, раджпуттар қалмақты басып алды. Форт қайтадан раджпуттар қолына түскен соң, Викрамадития Бундиден қайтадан билік жүргізуге оралды. Жеңілгеннен кейін Викрамадитяның мінезі жақсармады, ол соттың құрметке ие басшысына физикалық қорлық жасады. Осы жағдайда, Бәнвир (Рана Санганың немере інісі) - Притхирадждің нержапптық емес кәнизагының ұлы - сарайға кірді. Банвир 1536 жылы Викрамадитті өлтірді. Банвирдің таққа деген талабының барлық кедергілерін жою үшін, Банвир Удай Сингхті өлтіруге тырысты, алайда Панна жағдай туралы хабардар болды және оған Бари кастасының әйелінің көмегімен Удай Сингхті Читтордан алып шықты, оны себетте алып жүрді, ал Панна өз ұлы Чанданды Удайдың орнына қойды. Көп ұзамай Банвир келіп, Удайды сұрады. Пана енді ұлының төсегін көрсетті де, оның өлтірілуін бақылады. Банвир соттың жиналысын ұйымдастырып, екі мұрагердің де қайтыс болғанын бастықтарға хабарлады. Содан кейін ол өзінің таққа билік етуге құқы бар екенін айтып, өзін Мевардың патшасы етіп тағайындады. Панна мен Удай Кумбальгархқа қашып кетеді, мұнда губернатор Махешвари Махажан, Аса Депура болды, ол Удайға қорғаныс беруге келісті. Удай Сингх сол кезде 15 жаста еді. Удай Сингхтің тірі екендігі туралы хабар Банвирге жеткенде, ол оны қалтагер деп атады, бірақ Удай Сингх шамамен 15 жаста болғандықтан және оның Бундиден келген аналық туыстары оны тани алғандықтан, Удай Сингхке көбірек қолдау көрсетіле бастады. 1540 жылы Удай мен Мевардан келген едәуір күш өзінің тағын қайтарып алу үшін Читторға аттанды. Банвир шабуылдан құтылу үшін әскер жіберді, бірақ жеңілді. Удай Сингх Сисодия әулетінің 12-ші раны болды. Сол жылы оның тұңғыш ұлы және мұрагері Махарана Пратап дүниеге келді.

Panna Dai was the nurse of Rani Karnavati, who was the wife of Rana Sanga. In 1531, Vikramaditya, the second son of Rana Sanga, succeeded the throne after his brother Rana Ratan Singh II. He was known for being insolent and arrogant. In 1535, Chittor was attacked by Bahadur Shah, causing Karnavati to call nobles and ordinary soldiers to defend Chittor. Those who were forced to leave Mewar or were disgruntled, joined. Unfortunately, the battle was lost, leaving Chittor sacked. However, Rajputs occupied the fort as soon as Bahadur Shah left. With the fort back in Rajput control, Vikramaditya came back from Bundi to rule again. After the defeat, Vikramaditya's temperament didn't improve, causing him to physically abuse a respected chieftain at the court. In this situation, Banvir (Rana Sanga's nephew), who was the son of a non Rajput concubine of Prithviraj, joined the court. Banvir was ambitious and in 1536, he assassinated Vikramaditya. To remove all obstacles of his claim to the throne, Banvir attempted to assassinate Udai Singh, however, Panna was alerted of the situation, and she was assisted by a woman of Bari caste, who smuggled out Udai Singh from Chittor, carrying him in a basket, while Panna placed her own son, Chandan, in Udai's place. Banvir came soon after, asking for Udai. Panna pointed at the bed, now occupied by her son, and watched as he was murdered. Banvir arranged a meeting of the court and informed the chiefs that both the heirs were deceased. He then claimed his right to the throne and appointed himself king of Mewar. Panna and Udai fled to Kumbhalgarh, where the governor was a Maheshwari Mahajan, Asa Depura, who agreed to grant Udai protection. Udai Singh was nearly 15 years of age then. When the rumours of Udai Singh being alive reached Banvir, he called him imposter, but since Udai Singh was around 15 years of age and his maternal relatives from Bundi could recognize him, Udai Singh started getting more and more support. In 1540, Udai and a considerable force from Mewar, marched into Chittor to reclaim his throne. Banvir sent out an army to repel the attack, but he was defeated. Udai Singh was crowned the 12th Rana of the Sisodia Dynasty. His eldest son and successor Maharana Pratap was born in the same year.

Мұра

2014 жылы сол кездегі Раджастанның бас министрі Васундхара Раже Шәһид Смарак пен Панна Дхай мұражайының және Говердан Сагар көлінде қайық пішінді мұражайдың ашылуын жасады. Мұражай Панна Дай мен оның Меварға жасаған құрбандығына арналған. Сондай-ақ, залда оның өмірі бейнеленген, онда келушілерге ол туралы 3D фильм көрсетіледі. Оның есімімен ұлттық награда, сондай-ақ Батыс Удайпурдағы медбикелік колледж аталды. Сачин Сен Гупта өзінің өмірбаяны туралы "Панна дай" атты кітап шығарды. Оның есімімен аталған тағы бір колледж бар, ол Пана Дхай Маа Субхарти медбикелік колледжі, ол Мирут қаласының шетінде орналасқан Свами Вивекананд Субхарти университетінің саялы кампусында орналасқан.