Кіріспе

Генерал-майор Джеймс Стюарт (2 ақпан 1793 жылы қайтыс болды) - 18 ғасырда Үндістандағы түрлі қақтығыстарда қызмет еткен британдық армия офицері. Оның Шығыс Үндістан компаниясындағы қызметі Мадрас губернаторы Лорд Пигомен қақтығысымен ерекшеленді; Стюарттың 1776 жылы соңғысын тұтқындауы оның бас қолбасшы ретінде тоқтатылуына әкелді және ол 1780 жылға дейін ақталмаған. Кейіннен ол Екінші англо-Майсур соғысында шайқасты, бірақ 1782 жылы лорд Маккартни оны қолбасшылықтан шеттетті, бұл екі адамның арасындағы жекпе-жекті туғызды. Стюарт заңгер және саясаткер Эндрю Стюарттың кіші інісі болды.

Ертегі қызмет

Стюарт 1755 жылы 1 қарашада 56-шы жаяу полк капитаны болып тағайындалды. Ол алғаш рет 1758 жылы Лорд Амхерсттің қол астында Луисбургті (қазіргі Жаңа Шотландия) қоршауда белсенді қызмет көрсетті. Сол жылдың 9 мамырында ол майор дәрежесіне көтерілді және 1761 жылы полковник Морган полкімен бірге Белль аралын қысқартуда болды. Экспедиция барысында ол генерал-квартирмейстер болып қызмет етті, нәтижесінде подполковник дәрежесін алды. Белль-Айлдан ол Батыс Үндістанға барып, 1762 жылы ақпанда қолға түскен Мартиникаға қарсы экспедицияда қызмет етті. Мартиниканы жаулап алғаннан кейін оның полкіне Гаванаға қарсы экспедицияға қосылуға бұйрық берілді, онда ол Морро қамалының шабуылда өзін ерекше ұстады, оны басып алу экспедицияның табысын анықтады.

Пигомен қақтығыс

1775 жылы ол полковник дәрежесімен Коромадель жағалауында екінші командир ретінде Шығыс Үндістан компаниясының қызметіне кіруге рұқсат алды. Ол Мадрас президенттік кеңесінің губернаторы Лорд Пиготпен арасында үлкен келіспеушіліктер бар екенін анықтады. 1776 жылы 23 тамызда ол Мадраста губернаторды кеңес мүшелерінің көпшілігінің бұйрығы бойынша тұтқындады. Англияға жеткен бұл жаңалық бойынша Стюартты директорлар Мадрас армиясының бас қолбасшысы лауазымынан босатты, оған ол 1776 жылы желтоқсанда сэр Роберт Флетчердің өліміне байланысты бригадир генерал дәрежесінде ие болды. Ол бірнеше рет сот жүргізуді талап еткенмен, Англиядан келген бұйрықтарға қарамастан, 1780 жылдың желтоқсанына дейін әскери сотты алуға қол жеткізе алмады, ол құрметпен ақталды және директорлардың бұйрығымен оның жұмысынан босатылған сәттен бастап жалақысының артылуын алды.

Англо-Майсур соғысы

1781 жылы 11 қаңтарда губернатор мен кеңестің бұйрығымен Мадрастағы бас қолбасшылыққа қайта тағайындалды. 1781 жылы Мадрасқа оралып, 1 шілдеде Сэр Эйр Кутпен Порто-Ново шайқасына қатысады. 27 тамыздағы Полилюр шайқасында оның аяғын пуляның оғы алып кетеді. 19 қазанда генерал-майор дәрежесіне көтерілді, ал сэр Эйр Кут Бенгалияға оралғаннан кейін ол Мадрастағы күштерге қолбасшылық етті. Алайда губернатор лорд Маккартни оған Эйр Кутпен тең әрекет еркіндігін бермейді. 7 желтоқсанда Хайдер Али қайтыс болғаннан кейін, ол оны Майсур армиясына шабуыл жасауға шақырады. Стюарт өзінің әскерлері дайын емес екенін мәлімдеді және екі ай бойы белсенді қозғалыс жасамады.

Жұмыстан босату және үйге оралу

Куддалорды қоршап алған кезде Мадрас үкіметі оны қолбасшылықтан шеттетті. Ол Мадраста қатаң режимде ұсталып, Англияға қайта оралды. 1786 жылы 8 маусымда ол жарақатынан кейін қолдауы жоқ тұра алмаса да, Хайд-паркте Лорд Маккартнимен жекпе-жек өткізіп, оны ауыр жарақаттады. 1792 жылы 8 ақпанда 31-ші пехотаның полковнигі болып тағайындалды. 1793 жылы 2 ақпанда қайтыс болды. Оның портреті Джордж Ромнидің суретімен, Ходжестің гравюрасымен жасалған. Ол Марчмонттың 3-ші графы Хью Хьюм Кэмпбеллдің қызы леди Маргарет Хьюмге үйленді, бірақ балалары болмады.