Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Парагвайда футбол ең танымал спорт түрі болып табылады. Парагвай құрамасы сегіз рет әлем чемпионатында ойнап, екі рет Америка кубогының жеңімпазы атанды. Olimpia Asunción - бұл елдің ең табысты клубы, ол отандық және халықаралық жарыстарда ойнайды. Парагвай футбол лигалары төрт дивизионға бөлінеді. 2020 жылы Парагвайдың жоғары деңгейі IFFHS бойынша әлемде 8-орында тұрды.
Football is by far the most popular sport in Paraguay. Paraguay's national team has played at eight FIFA World Cup competitions and has won two Copa América tournaments. Olimpia Asunción is the country's most successful club in domestic and international competitions. Paraguay's football leagues are divided into four divisions. In 2020, Paraguay's top tier was ranked 8th in the world by the IFFHS.
Тарих
Футбол Парагвайға XIX ғасырдың аяғында келді. Мұның қалай болғаны туралы әртүрлі нұсқалар бар. Ең көп тараған есеп Уильям Пэйтс. Бұл жазбада негізгі дереккөз құжаттарының көп бөлігі бар (газет мақалалары). Бұл нұсқада футболды Парагвайға алғаш рет 1888 жылы Нидерландыдан Асунсьонға (Парагвай астанасы) көшіп келген голландиялық Уильям Паатс енгізді. Буэнос-Айреске сапар кезінде Паатс футбол сатып алып, оны Парагвай тұрғындарына таныс емес спорт түрін үйрету үшін Асунсьонға алып келді. Бастапқыда футболға тек "элита" (жоғары тап) қатысатын, бірақ ол көп ұзамай өте танымал болып, бүкіл ел бойынша барлық әлеуметтік таптағы адамдарға тез таралды. Тағы бір нұсқа Парагвайдағы футболдың пайда болуын 1886 жылы Боржа маңындағы аймақтағы жағдайға әкеледі. Мигель Анхель Бестард өзінің "Парагвай: Футболдың бір ғасыры" атты аутентикалық еңбегінде ағылшын теміржолшылары жергілікті парагвайлықтарға қарсы ойындарды қалай ұйымдастырғаны туралы әңгімелейді. Англия командасы Ұлыбританиядағы Ливерпуль клубына айқын құрмет ретінде "Эвертон" деп аталды. 1900 жылы Асунсьонның орталығында орналасқан Армас алаңында шағын турнирлер өткізілді. Турнирлердің үлкен табысына және ойындарға көп адам қатысқанына байланысты Паац 1902 жылы алғашқы Парагвай футбол клубын құруға шешім қабылдады, оны Olimpia Football Club деп атады (кейіннен Club Olimpia деп қайта аталды). 1906 жылы Парагвайдағы футбол клубтарының саны өсті және Парагвай футбол ассоциациясы (Парагвайдағы футболдың басқарушы органы) құрылды. 1910 жылы Парагвай өзінің алғашқы ұлттық құрамасын Аргентинаның Корриентес командасына қарсы ойнауға құрды, бірақ Аргентинаның ұлттық құрамасы Парана өзенінен суға қарай қайықпен көтеріліп, Парагвай ойнайтын алғашқы ресми халықаралық ойындарға Ассунсьонға бару үшін 1919 жылға дейін күтуге тура келді. Парагвай футбол ассоциациясы 1921 жылы КОНМЕБОЛ-ға, ал 1925 жылы ФИФА-ға қосылды. Футбол сол кезден бері өте өсті, және бүкіл Парагвайда bla лигасына қатысатын 1600 команда бар. Бұл командалардың әрқайсысы төменгі дивизиондардың әртүрлі деңгейлерін тазалап, бірінші дивизионға жолдама алуға тырысады. Парагвай футболының өсуі мен дамуы клубтық деңгейде және Парагвай ұлттық футбол құрамасының жетістіктерінен көрінеді. Ұлттық құрама сегіз рет ФИФА әлем чемпионатына қатысып, екі рет Копа Америка турнирінде жеңіске жетті және 2004 жылы Олимпиада ойындарында күміс медальға ие болды. Осы жетістіктер Парагвайды Оңтүстік Америкадағы Аргентина, Бразилия және Уругвайдан кейінгі төртінші ең табысты футболшы ел ретінде қалыптастырды. Клубтық деңгейде Олимпиа Асунсьон жалпы сегіз халықаралық турнирде, оның ішінде үш Копа Либертадорес пен бір Континентаралық кубок жеңіп алды. Парагвай тарихындағы ең маңызды және табысты футболшылар арасында Арсенио Эрико, Аурелио Гонсалес, Ромерито және Хосе Луис Чилаверт бар. 2016 жылы Роке Санта Круз ел тарихындағы ең үздік ойыншылардың бірі болып танылды.
Football arrived to Paraguay in the late 1800s. There are differing versions as to how this happened. The most commonly held account is that of William Paats. This account has much primary source documentation (newspaper articles) As this version goes, football was first introduced in Paraguay by Dutchman William Paats, who moved from the Netherlands to Asunción (the capital of Paraguay) in 1888. During a trip to Buenos Aires Paats bought a football and brought it back to Asunción in order to teach the sport, which was unknown among Paraguayans. At first, football was only practiced by the "elite" (upper class) but it soon became very popular and spread quickly throughout the whole country to people of all social classes. Another version brings the genesis of football in Paraguay a bit further back, to 1886 and in the area around Borja. Miguel Angel Bestard, in his authoritative volume "Paraguay: One Century of Football" recounts a story about how English railroad workers organized games against the local Paraguayans. The English team was named "Everton", as a clear homage to the club from Liverpool, England, in the United Kingdom. In 1900, small tournaments were held at the Plaza de Armas, a plaza located in downtown Asunción. Because of the huge success of the tournaments and the large attendances for the games, Paats decided to found the first Paraguayan football club, which he named Olimpia Football Club (later renamed Club Olimpia) in 1902. By 1906 the number of football clubs in Paraguay had increased and the Paraguayan Football Association (governing body of football in Paraguay) was founded. In 1910, Paraguay formed its first national squad to play against the squad from Corrientes, Argentina, but it would have to wait till 1919 for the Argentine national team to take a boat upriver on the Parana River and visit Asuncion for the first official international games Paraguay would ever play. The Paraguayan Football Association joined CONMEBOL in 1921, and FIFA in 1925. Football has grown enormously since then, and there are over 1600 teams spread throughout Paraguay participating in bla leagues. Each of those teams try to make their way to the first division by clearing the different levels of lower divisions. The growth and evolution of Paraguayan football can be seen in the achievements made in the club level and by the Paraguay national football team. The national team has participated in eight FIFA World Cups, won two Copa América tournaments, and earned a silver medal at the Olympic Games in 2004. All these accomplishments established Paraguay as the fourth most successful football nation in South America behind Argentina, Brazil and Uruguay. At the club level, Olimpia Asunción has won a total of eight international tournaments, including three Copa Libertadores and one Intercontinental Cup. Among the most important and successful football players in Paraguayan history are Arsenio Erico, Aurelio González, Romerito and José Luis Chilavert. In 2016, Roque Santa Cruz was regarded as one of the best players in the nation's history.
Ұлттық құрама
Албирожа деген лақап атпен аталатын Парагвайдың ерлер құрамасы Парагвай футбол қауымдастығы (Asociación Paraguaya de Fútbol) бақылауында. Команда сегіз рет ФИФА әлем чемпионатына қатысып, 2010 жылы ширек финалға жеткен. Парагвай екі рет Америка Кубогының чемпионы атанып, 1953 және 1979 жылдары чемпион атанды. Олардың ең жоғары ФИФА әлем рейтингісі 8-ші (2001 жылдың наурызы) және ең төменгісі 103-ші (1995 жылдың мамыры). Парагвай 1996 жылы ФИФА рейтингінде жоғарылау үшін "Жылдың үздік қозғалысы" номинациясында екінші орынға ие болды. Команданың ең табысты кезеңі аргентиналық Герардо Мартиноның жаттықтырушылығында болды. Ол 2007 жылы Оңтүстік Американың Жыл жаттықтырушысы атанды және Парагвайды тарихта алғаш рет (2010 жылы) ФИФА әлем чемпионатының ширек финалына, сондай-ақ 2011 жылғы Америка кубогының финалына жеткізді. Парагвайдың ФИФА әлем чемпионатындағы бүкіл тарихында тек Карлос Гамара мен Хосе Луис Чилаверт қана 1998 жылғы жарыста All Star командасының құрамына таңдалды. Пауло да Силва команда үшін 148 матчпен ең көп кездесу өткізді, ал Роке Санта Круз 32 голмен барлық уақыттағы гол қақпашысы. Парагвайдың әйелдер құрамасы, сондай-ақ Альбиррожа деп аталады, сәл сәттілікке ие, ешқашан бірде-бір FIFA әйелдер әлем чемпионатына қатысқан емес, бірақ соңғы уақытта оның табысы өсті. 2022 жылғы Америка Кубогының әйелдер чемпионатында Парагвай 2006 жылдан кейін екінші рет жартылай финалға жетті, дегенмен бұл Парагвайдың 2023 жылғы FIFA әйелдер әлем чемпионатына қатысу мүмкіндігі бар немесе кем дегенде плей-офф кезеңіне өтуі мүмкін дегенді білдіреді.
Paraguay's men's national team, nicknamed the Albirroja, is controlled by the Paraguayan Football Association (Asociación Paraguaya de Fútbol). The team has qualified for eight FIFA World Cup competitions, with their best performance coming in 2010 when they reached the quarter finals. Paraguay has been crowned champions of the Copa América on two occasions (in 1953 and 1979). Their highest FIFA World Rankings was 8th (March 2001) and their lowest was 103 (May 1995). Paraguay was awarded second place with Best Move of the Year in 1996 for their rise in the FIFA Rankings. The team's most successful period was under the coaching of Argentine Gerardo Martino, who was awarded with the South American Coach of the Year in 2007 and took Paraguay to the quarter finals stage of the FIFA World Cup competition for the first time in history (in 2010) and also to the final of the 2011 Copa América, where Paraguay finished as runners up. In Paraguay's entire history at the FIFA World Cup, only Carlos Gamarra and José Luis Chilavert have both been selected as part of the All Star Team, being for the 1998 edition. Paulo da Silva holds the most appearances for the team with 148 matches and Roque Santa Cruz is the all time leading goal scorer with 32 goals. The women's team of Paraguay, also known as Albirroja, has lesser success, having never qualified for a single FIFA Women's World Cup, but has seen its recent rise in fortune. In the 2022 Copa América Femenina, Paraguay reached the semi finals for only the second time after 2006, though this means Paraguay is now certain to have a potential spot for the upcoming 2023 FIFA Women's World Cup or at least going to the playoff stage.
Әйелдер футболы
Парагвай әйелдер футбол чемпионаты - Парагвайдағы әйелдер футболының ең жоғары деңгейдегі лигалық жарысы. Жеңімпаз Оңтүстік Америка Чемпиондар Лигасының Copa Libertadores de Fútbol Femenino чемпионатына қатысады. Жарысты Парагвай футбол федерациясы ұйымдастырады.
The Paraguayan women's football championship is the top level league competition for women's football in Paraguay. The winner qualifies for the Copa Libertadores de Fútbol Femenino, the South American Champions League. The competition is organised by the Paraguayan Football Association.
Суперклассико
Парагвайлық дерби немесе суперклассико - Олимпиа Асунсьон клубы мен Серро Портеньо клубы арасында.
The Paraguayan derby or superclásico is between Club Olimpia Asunción and Club Cerro Porteño.