Кіріспе

Неферупта немесе Птахнеферу (Птахтың сұлулығы) - Мысыр патшасы Аменемхат III-нің (б.з.б. Оның әпкесі - перғауын Собекнеферу (Собек сұлулығы).

Өмірбаян

Неферупта - аты қаптамаға жазылған алғашқы патша әйелдерінің бірі. Ол ешқашан "патшаның әйелі" деген атаққа ие болмағанмен, ерекше мәртебеге ие болған болуы керек; мүмкін, ол болашақ билеуші ретінде қарастырылған. Оның атаулары: элита мүшесі, үлкен рақым, үлкен мақтау және оның сүйікті король қызы. Ол Хаварадағы әкесі қабірінде жерленген. Алайда ол сол жерде емес, Хаварадағы шағын пирамидада жерленген. Оның қабірін 1956 жылы Нагиб Фараг пен Закы Искандер басқарған мысырлық команда тапқан. Бұл қабір оның әкесі пирамидасынан 2 шақырым қашықтықта орналасқан. Граниттан жасалған саркофагқа қысқаша құрбандық формуласы жазылған. Саркофаг ішінде екі ағаш сандықтың шіріп қалған қалдықтары табылды. Оның сыртын алтын пластинамен безендірілген. Осыған ұқсас жазу 300 жылдай өткен соң өмір сүрген Хатешпсут патшайымның саркофагында да табылған. Оның қабірі Лахунда табылған папируста аталады. Ол Мединет Мади ғибадатханасында әкесімен бірге бейнеленген. Оған тиесілі заттарға қара граниттен жасалған сфинкс пен Элефантинада табылған мүсіннің сынығы жатады. 2017 жылы Cahiers Caribéens dEgyptologie 22 (2017) журналында "Неферуптаның екі жерлеуі және патша әйелдері үшін басқа да екінші жерлеулер" деп аталатын маңызды мақаласында неміс египтологы Вольфрам Гражетцки Неферупта ханшайымына екі бөлек жерлеу берілді деп атап өтті. Гражетцки Неферуптаның ертегі жерленуі бұрын 19 ғасырдан бастап белгілі болған деп жазды: " "Патша қызы" Неферуптаның жерленуі [ол] Хаварадағы Аменемхат III патшаның пирамидасында анықталды, онда Неферуптаның есімімен жасалған заттар табылды. Бұл бұйымдар - оған арналған алабастрдан жасалған құрбандық үстелі және оның есімі жазылған сегіз қаз табақтың сынықтары. Бұл суреттерде оның жалғыз атағы "патша қызы" және оның есімі карточкасыз жазылған. Гражетцкидің айтуынша, Нефеуфтаның "екі қабірі болған шығар: біреуі әкесі салған пирамидада, екіншісі Аменемхат III-нің пирамидасынан екі шақырымдай қашықтықта" болған. Бұл Неферуптаның 1956 жылы оның әкесі пирамидасынан 2 шақырым қашықтықта табылған қабірінің толықтай қалпына келтірілуінің себебін түсіндіреді: "онда жеке әшекейлерді қоса алғанда, көптеген заттарды кездестірді. Неферупта бұл қабірде бірнеше түрлі атақтармен кездеседі. Үлкен құрбандық үстелінде ол жай ғана "патша қызы" деп аталады. Оның саркофагында ол "элитаның мүшесі, hetes сceptre-дің ұлысы, құрметтің ұлысы, оның денесі сүйікті патшаның қызы" (iryt pat, wrt Hts, wrt Hzwt, zAt niswt nt Xt. МРТ-ның f) Оның есімі карточкада жазылған. Ортадағы табытында тек алтын фольганың шағын фрагменттерінде сақталған, оның жалғыз атағы "патшаның қызы" . Бұл жерде оның есімі карточкада жазылмаған. Ақырында, оның есімі үш күміс ыдыста кездеседі, онда ол "элитаның мүшесі, патшаның қызы" және "тегінің патша қызы" деп аталады, ал мұнда оның есімі картюш ішінде жазылған. Бұл ыдыстардағы құрбандық формуласында патша Аменемхат III-нің таққа отырған аты Нимаатр пайда болады.