Кіріспе

Бұл тізімде Корея соғысынан кейін Қытайда қалуды ұйғарған 22 Біріккен Ұлттар Ұйымының сарбаздары мен әскери тұтқындары (бір британдық және 21 американдық) аталады. Сонымен қатар, Түнгі Кореяға кеткен сарбаздар да бар.

Өмірбаян

Тұтқындарды елге қайтару Біріккен Ұлттар Ұйымы мен Қытай мен Солтүстік Кореяның әскерлері арасындағы атысты тоқтату туралы ұзақ келіссөздердегі ең үлкен кедергілердің бірі болды. Соғыс қимылдаған топтар ақырында науқас және жарақаттанған тұтқындарды алмасу туралы келісімге келді, ол 1953 жылдың сәуір мен мамырында жүзеге асырылды. Сол жылдың маусым айында екі тарап репатриацияланғысы келмейтін тұтқындарды мәжбүрлеп әкетуге келісті (бұл ұзақ уақыт бойы келіссөздердегі түйткіл болды, қытайлықтар мен солтүстік корейліктер барлық тұтқындарды өз елдеріне қайтаруды қалайды). Өз елдеріне қайтуға ниет білдірмеген тұтқындарға жау аумағында қалуға рұқсат берместен бұрын, Панмунжом маңындағы бейтарап кешенде 90 күн қайта қарауға мүмкіндік беріледі. Сол сияқты, бір британдық және 23 американдық сарбаз (оның ішінде 327 Оңтүстік Корея азаматы) өз елдеріне қайтарудан бас тартты. Екіншісі, Клод Батчелор және Эдвард Диккенсон есімді сарбаздар 90 күндік мерзім аяқталғанға дейін өз ойын өзгертті. Екеуі де соттың алдында сотталып, түрмеге қамалды, Бачелор 41⁄2 жыл, ал Диккенсон 31⁄2 жыл жазасын тартты. Бұл 22 БҰҰ-ның әскерін қалдырды, олар өз еріктерімен тұтқындармен соңғы алмасудан кейін коммунистермен қалды. 21 америкалыққа құрметсіз түрде қызметтен босату жарияланды. Бұл олардың әскери соттарға қарсы иммунитетін қамтамасыз етудің күтпеген салдары болды, олар ақыры Құрама Штаттарға оралғанда (бұл көпшілігі ақырында жасады), өйткені олар енді белсенді әскери қызметте болған жоқ. Алайда олар әлі де қылмыстық жауапкершілікке тартылды, егер олар әскери тұтқындар болған кезде өздерінің әріптестеріне қарсы қылмыс жасаса немесе қылмыс жасаса. 1954 жылы 24 ақпанда таңғы сағат 4:00-де 21 американдық қоныс аударушыларды тасымалдайтын пойыз Ялу өзенінен Қытайға өтті. Қытайлықтар ерлердің бір бөлігін тіл және саясатты зерттеу үшін жөнелтті. Басқалары Шығыс Қытайдағы диірмендерге, фабрикаларға және фермаларға жіберілді. Кейіннен ол Мемфисте қытай мейрамханасын ашты. Кларенс Адамс 1999 жылы қайтыс болды және Мемфис қаласындағы Мемориал парк қорымында жерленген. Адамстың "Америкалық арман: коммунистік Қытайда он екі жыл өткізген афроамерикалық солдат пен әскери тұтқындардың өмірі" атты автобиографиясы 2007 жылы оның қызы Дела Адамс пен Льюис Х. Карлсонның өлімінен кейін жарық көрді. Адамс, Говард Гейл (сержант). Корсиканан, Техастан. Ол Цзинань қаласында қағаз фабрикасында жұмыс істеді. Белгоме, Альберт Констант (сержант). Бельгияда туып, жасөспірім кезінде АҚШ-қа көшіп келген. Ол Антверпенге қайтып оралғанға дейін Қытайда он жыл тұрып, Цзинань қаласындағы қағаз фабрикасында жұмыс істеді. Қытайда Белл Уильям Коварт пен Льюис Григгспен бірге колхозға жіберілді (төменде қараңыз). Белл өзін, Коварт пен Григгсті "мамалар тобы" деп сипаттап, оларды қытай тілін үйренбегендіктен фермаға жібергенін айтты. Олар 1955 жылдың шілдесінде бірге АҚШ-қа оралды, тұтқындалды, бірақ әскерилердің дезертирлерге қатысты билігі жоқ екендігі анықталғанда босатылды. Белл 2003 жылы қайтыс болды. Дуглас, Руфус (сержант) 1954 жылы Қытайға келгеннен кейін бірнеше ай өткен соң қайтыс болды. Оның қайтыс болғаны белгісіз, бірақ табиғи себептерден болған деп есептеледі. Бақытыңа орай, Эндрю. Түпнұсқасы бойынша Гринуп, Кентукки. Ол 1984 жылы қайтыс болды. Хокинс, Самуэль Дэвид (Pfc.). Оклахома қаласынан. Ол Қытайда орыс әйелге үйленді және 1957 жылдың ақпан айында, әйеліне АҚШ-қа келуіне рұқсат берілмес бұрын, Америка Құрама Штаттарына оралды. Ол үкіметке өзінің құрметті емес, құрметті емес деп өзгертуге өтініш берді. Ол отбасын құрды, және баспаға сұхбат берді, бірақ оның орналасқан жерін жарияламау шартымен. Салливан, Ларенс. 1958 жылы қайтып оралды және 2001 жылы қайтыс болды. Вебб, Гарольд (сержант). Флорида штатының Джексонвилл қаласынан. Уайт, Уильям (К. Қытайда тұрмысқа шығып, халықаралық құқық бойынша бакалавр дәрежесін алды. Ол 1965 жылы АҚШ-қа оралды.

Британдықтар

41 (Тәуелсіз) Корольдік теңіз әскерінің командасының шотландтық адамы Эндрю Кондрон отанына қайтарудан бас тартқан жалғыз британдық болды. Корей соғысы кезінде америкалық биологиялық соғыс туралы мәлімдемелер Кондронның Қытайда өмір сүру шешіміне әсер еткенін хабарлады; Алайда, оны білетіндер оның маоизм мен марксистік теорияға деген құрметіне сүйенгенін айтты. Кондрон өзінің қашып кетуі туралы былай деді: "Мен бұл ым қимыл жасадым, өйткені мен соғысқа қарсымын. Қытайда жүрген жылдарымда көп нәрсе үйрендім". Кондронның Қытайдағы өмір салты оның саяси және жеке себептерімен Қытайдағы режимнің негізгі социалистік құндылықтарына қарсы келді. Сыртқы істер министрлігі мен Пекиндегі Британдық елшілік Кондронның "ерекше көп мөлшерде" ішіп, қытайлық қыздармен дос болғанын, бұл кезде бұл табу болғандығын хабарлады. 1959 жылы Кондрон француз дипломаты Филип Бодеттің заңсыз қызы Жакелин Хсюнг Бодетпен қарым-қатынаста болды. Кондрон Қытайда ұлғайып келе жатқан ксенофобияға байланысты 1960 жылы Ұлыбританияға оралды және Корольдік теңіз жауынгерлерінен құрметпен босатылды. 1962 жылы Жакелин сол кездегі күйеуіне қосылу үшін Ұлыбританияға көшіп барды. 1963 жылы Кондрон "Британика энциклопедиясын" үйме-үй сатуға кірісті, ал Жакелин BBC World Service-те жұмыс істеді. Кондрон мен оның әйелі 1970 жылдары Кембридж университетінде оқыған Саймон есімді ұлға ие болды. Жакелин алкоголизмге байланысты Кондоннан ажырасып, кейін АҚШ-қа көшіп кетті. Оның ұлы Саймон Би-Би-Сиде жұмыс істеді, ал Кондрон Лондондағы пәтерінде 1996 жылы 68 жасында қайтыс болғанға дейін өмір сүрді.

Құжаттамалық фильмдер

Олар Қытайды таңдады (2005) - 52 минуттық деректі фильм, режиссері Шуй Бо Ванг. Самуэль Хокинс пен Кларенс Адамс пен Джеймс Венеристің отбасыларымен (екеуі де фильм түсірілген кезде қайтыс болған) сұхбаттар және Венерис пен Адамспен жүргізілген сұхбаттар. Сызықтан өту (корейше: 푸른 눈의 평양시민, "Солтүстік Кореядағы көк көзді Пхеньян азаматы") - 2006 жылы түсірілген Даниэль Гордон мен Николас Боннердің деректі фильмі.