Кіріспе
Батыстық шұңқырлы жылан (Heterodon nasicus) - Colubridae тұқымдасына жататын жылан түрі. Бұл түр Солтүстік Америкада таралған. Номинотипік түрлерді қоса алғанда, жарамды деп танылған үш түр түркіні бар.
The western hognose snake (Heterodon nasicus) is a species of snake in the family Colubridae. The species is endemic to North America. There are three subspecies that are recognized as being valid, including the nominotypical subspecies.
Этимология
Насикус деген атау латынша nasus ("мұрын") сөзінен алынған, бұл жыланның жоғары қарай бұралған мұрнынан шыққан. Глойди - американдық герпетолог Говард К. Глойдтің құрметіне берілген атау. Мексикалық шошқаның кіші түрі (немесе ерекшелігі) kennerlyi американдық натуралист Калеб Бервелл Роуэн Кеннерлидің құрметіне берілген. Тіпті, тістегендері медициналық тұрғыдан маңызды болса да, бұл түр улы болып саналмайды.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Батыстық шұңқырлы жылан Канаданың оңтүстігінде, АҚШ-тың бүкіл жерінде Мексиканың солтүстігінде кездеседі. Ол көбінесе құмды немесе шагылды топырақты аймақтарда, соның ішінде далалар, өзен су басқан алқаптар, бұталар мен шөптесіндер, жартылай шөлдер және кейбір жартылай ауыл шаруашылығы аймақтарында кездеседі. Кейде оның басы жалпақ болып, ал кейбіреулері ауаны жұтып, қуысы көтеріледі. Бұл жасөспірім еркектерде жиі кездеседі.
Диета
Табиғи жағдайда батыс шошқақалы жылан негізінен қосмекенділер, мысалы, үлкен және орташа көлемді ағаш бақалары, сондай-ақ кіші және орта көлемді жабайылар мен кіші кемірушілермен қоректенеді. Сонымен қатар, H. nasicus жануарларының да жыртқыштарды жегенін айтады. Нағыз құртқа ұқсамайтын Гетеродон жыртқыштардан алынған уларды ыдырау үшін артқы тістерін құрбанға қарай итеріп, жыртқыштардан алынған уларды ыдыратады. Қаңтар айынан наурыздың ортасына дейін екі-үш жарым ай бойы тамақ жемейтін тұтқында тұрған шошқа жыландары көп болған. Себебі, қыста құрт-құрттың инстинкті жер астында тынығады.
Көбею
Ересектер батыс шұңқырлы жыландармен ақпан және наурыз айларында жұптасып жатқан көрінеді. Бұл түр жұмыртқа түсетін, әйелдер маусымнан тамызға дейін 423 ұзын, жұқа қабыршақты жұмыртқа салады. Жұмыртқаның ұрықтануына шамамен 60 күн кетеді. Әрбір ұрықтанған ұзындығы толық және жыныстық жетілуіне шамамен екі жылдан кейін жетеді (бұл негізінен жасына емес, көлеміне байланысты).
Кіші түрлер
Төменгі түрлер: n. gloydiEdgren, 1952Gloyd's hog nosed snakeАҚШ: Канзастың оңтүстік-шығысы мен Миссуридің оңтүстік-шығысы, Оклахоманың шығысы және Техастың барлық бөлігі, Панхендел, Транс-Пекос және оңтүстік Рио-Гранде аңғарынан басқа. H. n. kennerlyiKennicott, 1860Мексиканың шошқа мұрынды жыландарыМексиканың Тамаулипас пен Сан-Луис-Потосидің орталығында, солтүстік пен батыста Сиерра-Мадре-Окседенталь бойымен, АҚШ-қа оңтүстік Рио-Гранде аңғарының шетінде, Транс-Пекос, Оңтүстік-Батыс Нью-Мексико және Оңтүстік-Шығыс Аризонаға кіреді. H. n. nasicusБайрд және Жирард, 1852Алаңдықтардағы шошқа мұрынды жыланТехас пен оған іргелес Жаңа Мексика, солтүстікке қарай батыс Оклахома мен Канзастан оңтүстік-батыс Манитобаға және Канаданың оңтүстік-шығыс Саскачеванға дейін. Сондай-ақ, Миннесотаның далалық аймақтарында және Иллинойс штатының далалық реликтерінде кездеседі.
Қорғау
Кейбір жергілікті құлдыраулар туралы хабарланғанымен, H. nasicus түрі кең таралған, жалпы саны көп (> 100 000), және оны әртүрлі қорғау бағдарламалары тиімді қорғайды. Сондықтан ол қазіргі уақытта IUCN-нің ең төменгі қауіп санатына жатқызылады. Шығыс шұңқырлы жылан (Heterodon platirhinos) кейбір аймақтарда қауіп төндіретін түр ретінде саналады, сондықтан ол сол мемлекеттердің заңдарымен қорғалады.