Кіріспе

Нидерландтың біріккен әскери күштері Нидерланд қарулы күштері (Nederlandse krijgsmacht) – Нидерланд Корольдігінің әскери қызметтері. Қарулы күштердің негізін төрт түрлі әскери қызмет түрі құрайды: Корольдік Нидерланд теңіз флоты (Koninklijke Marine), Корольдік Нидерланд армиясы (Koninklijke Landmacht), Корольдік Нидерланд әуе күштері (Koninklijke Luchtmacht) және Корольдік Нидерланд жандармериясы (Koninklijke Marechaussee). Әскери қызмет түрлеріне әр түрлі бірлескен қолдау ұйымдары көмек көрсетеді. Бұған қоса, Нидерландтың Кариб теңізіндегі Аруба (AruMil) және Кюрасао (CurMil) аралдарында жергілікті шақырылған әскерлер бар. Олар Корольдік Нидерланд теңіз флоты мен Нидерланд теңіз жаяу әскерлерінің басшылығымен жұмыс істейді. Қарулы күштер ұйымдық тұрғыдан Қорғаныс министрлігінің құрамына кіреді. Қарулы күштердің болуы, оған билік ету және міндеттері Нидерланд конституциясында белгіленген. Үкімет, яғни Премьер-министр басқаратын министрлер кабинетінің мүшелері мен Король қарулы күштердің жоғары бастығы болып табылады. Әскери қызметшілер Нидерланд Короліне адалдық серт берсе де, монарх бас қолбасшы лауазымын немесе басқа да ресми шенді атқара алмайды. Нидерланд қарулы күштерінің әскери шендері НАТО-ға мүше басқа мемлекеттердің шендерімен үйлеседі және Корольдік жарлықпен бекітілген. Нидерланд әскери қызметінің жоғары шенді офицері – Қорғаныс бастығы, ол төрт жұлдызды офицер (НАТО OF 9) болып табылады. 1995 жылы Мюнстерде орналасқан корпус арқылы неміс әскерімен алғашқы ынтымақтастық және келесі онжылдықтарда байланыстың күшеюінен кейін, Нидерланд Корольдік армиясының үш жауынгерлік бригадасы 2023 жылдың наурызынан бастап неміс дивизияларының құрамына толыққандай енді.

Ұйым

Қарулы күштердің болуы, оған билік ету және міндеттері Нидерланд конституциясында белгіленген. Премьер-министр және король басқаратын министрлер кабинетінің мүшелерінен тұратын Үкімет қарулы күштердің басшысы ретінде әрекет етеді. Қызметкерлер Нидерланд короліне адалдық серт берсе де, монарх бас қолбасшы лауазымын атқара алмайды. Сондықтан, іс жүзінде маңызды шешімдер Министрлер кабинетімен қабылдалады, ал Қорғаныс министрі Министрлік алдындағы саяси жауапкершілікті мойнына алады. Қорғаныс министрлігі – қорғаныс саясатын қалыптастыруға және іске асыруға жауапты мемлекеттік министрлік. Министрлік министрден, мемлекеттік хатшыдан, Орталық штабтан, Нидерланд қарулы күштерінен және екі тәуелсіз қолдау ұйымынан құралады. Министрліктің Орталық штабы (Bestuursstaf) саясатты іске асыруға, министр мен мемлекеттік хатшыға кеңес беруге және Қорғаныс ұйымын бақылауға жауапты бірнеше басқарманы қамтиды. Орталық штабқа қорғаныс ұйымының жоғары лауазымды мемлекеттік қызметкері – Бас хатшы басшылық етеді. Бұдан бөлек, Орталық штабқа Қорғаныс штабы кіреді, ол Қорғаныс бастығының басқаруындағы ең жоғары әскери орган болып табылады. Қорғаныс бастығы – Нидерланд қарулы күштерінің әскери жетекшісі және Қорғаныс министрінің ең жоғары әскери кеңесшісі. Қорғаныс бастығы Қарулы күштерге, Нидерландтың арнайы операциялар күштеріне (NLD SOCOM) және Қорғаныс кибер күштеріне басшылық жасайды. Әскери барлау және қауіпсіздік қызметі мен Бас инспектор кеңсесі сияқты бірнеше арнайы атқарушы ұйымдар да Орталық штаб құрамына кіреді.

Санаттары

Голландия әскері НАТО әскерлерінің құрамында болғандықтан, НАТО әскерлерінің құрылымын қабылдайды. Сондай-ақ, ол НАТО стандартындағы шендік жүйені пайдаланады.

Нидерланды Корольдік Әскери-теңіз флоты

Нидерланд Корольдік Әскери-теңіз күштері (Koninklijke Marine) – 24 тапсырылған кемеден және әртүрлі типтегі қосымша қолдау кемелерінен тұратын заманауи әскери-теңіз күштері. Әскери-теңіз күштеріне Корольдік Нидерланд Әскери-теңіз күштерінің командирі (Commandant Zeestrijdkrachten) басшылық етеді, ол вице-адмирал немесе теңіз жауынгерлерінің генерал-лейтенанты шені бар офицер, және тікелей Қорғаныс министріне есеп береді. Корольдік Нидерланд Әскери-теңіз күштерінің командирі лауазымын атқарудан басқа, Commandant Zeestrijdkrachten адмирал Бенэлюкс лауазымын да иеленеді. Осы ретте, Commandant Zeestrijdkrachten Нидерланд Корольдік Әскери-теңіз күштерінің және Бельгия Әскери-теңіз күштерінің операциялық бөлімшелеріне басшылық етеді. Әскери-теңіз күштерінің су үстіндегі флоты фрегаттардан, десанттық кемелерден, патрульдік кемелерден, минаға қарсы кемелерден және бірнеше қосымша кемелерден тұрады. Нидерланд Корольдік Әскери-теңіз күштерінің барлық ірі су үстіндегі кемелері Нидерландтың Damen Schelde Naval Shipbuilding кеме жасаушылығында салынады. Бұл жоғары технологиялық De Zeven Provinciën классындағы әуе шабуылына қарсы фрегаттарды да қамтиды. Thales Nederland голланд флоты үшін әртүрлі жоғары сапалы сенсорлар мен радарларды шығарады. Нидерланд Корольдік Әскери-теңіз күштерінің Су асты кемелер қызметі (Onderzeedienst) 1906 жылы құрылды және барлық голланд су асты кемелерінің жұмысын ұйымдастыруға жауапты. 2021 жылғы мәліметтер бойынша, Onderzeedienst төрт Walrus класты су асты кемесі және HNLMS Mercuur су асты кемесіне қызмет көрсететін кемеге ие. Голланд су асты кемелері НАТО-да маңызды рөл атқарады, өйткені олардың шағын өлшемдері мен экспедициялық мүмкіндіктері үлкен су асты кемелеріне кіргізілмейтін суларда жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Қорғаныс министрлігі 2014 жылдың қараша айында жаңару бағдарламасын бастады, жаңа кемелердің 2020 жылдардың соңында пайдалануға берілуі жоспарлануда.

Нидерланды теңіз әскерлері

Нидерланд теңіз жаяу әскерлері – Әскери-теңіз күштерінің теңіз жәйеу әскерлері болып табылады. Корпус екі батальондық теңіз жауынгерлік тобынан, түрлі қолдау бөлімшелерінен және Нидерландтың теңіздік арнайы операциялар күштерінен құралған. Теңіз жаяу әскерлері амфибиялық, арктикалық және таулы соғыстармен қатар арнайы операцияларда да маманданған. Корпус Әскери-теңіз күштерінің екі амфибиялық көліктік кемесінің бірінен жұмыс істей алатын десанттық кемелер паркін пайдаланады.

Нидерланды Корольдік әскері

Корольдік Нидерланд армиясы (Koninklijke Landmacht) тұрақты әскер қызметкерлері мен Ұлттық резерв корпусынан құралады. Армияға Нидерланд Корольдік Армиясының Бас қолбасшысы (Commandant Landstrijdkrachten) басшылық етеді, оның штабы Утрехттегі Кромхутказернеде орналасқан. Армияның негізгі жауынгерлік құрамы үш жауынгерлік бригададан тұрады: 11-ші Әуе шабуылы бригадасы, 13-ші Жеңіл бригада және 43-ші Механикаландырылған бригада. Бригада деңгейіндегі Оперативтік қолдау командесі Жерде жауынгерлік қолдау және жауынгерлік-логистикалық қолдау бөлімшелеріне ие, ал Армияның арнайы операциялар күштері Командос корпусының құрамында. Барлық армия бөлімдері мен олардың құрамы қару түрлері, әскер түрлері және полктердің дәстүрлі ұйымдық құрылымына бөлінеді. Армияның жаяу әскер полктері бірнеше ерекше міндеттерді атқарады, оларға әуе шабуылы, брондалған жаяу әскер, жеңіл жаяу әскер және арнайы операциялар кіреді. Сонымен қатар, армия атты әскер, артиллерия, инженерлік және медициналық полктерді де ұстайды.

Нидерландының Корольдік Әуе күштері

Корольдік Нидерланд Әуе күштері (Koninklijke Luchtmacht) – Нидерланд Қарулы Күштерінің әскери авиация тармағы. Оған Корольдік Нидерланд Әуе күштерінің Бас қолбасшысы (Commandant Luchtstrijdkrachten) жетекшілік етеді. Әуе күштері бірнеше әуе базаларын пайдалану және күтумен қатар, қанатты және айналмалы қанатты ұшақтардың алуан түрлі паркін пайдаланады. Сонымен қатар, Әуе күштерінің қызметкерлері түрлі әуе қорғаныс жүйелерін пайдалану арқылы Бірлескен жердегі әуе қорғанысы басқаруына көмектеседі, ал басқа бөлімдер күштерді қорғауға бағытталған. Әуе күштері F 16 Fighting Falcon және F 35 Lightning II сияқты заманауи истребительдерді, жанармай құюшы ұшақтарды, көліктік ұшақтарды, тікұшақтарды, ұшқышсыз әуе кемелерін және түрлі оқу ұшақтарын пайдаланады.

Нидерланды Корольдік Marechaussee

Корольдік Нидерландының жандармериясы (Koninklijke Marechaussee) – әскери және азаматтық полиция функцияларын атқаратын жандармерия күштері. Әскери полиция міндеттерінен өзге, жандармерияның кең ауқымды міндеттері мен жауапкершіліктері бар. Оларға ұлттық шекаралар мен әуежайларды күзету, заңсыз көші-қонмен және халықаралық қылмыспен күресу, сондай-ақ корольдік сарайларды қорғау кіреді. Жандармерия 1998 жылы жеке Қарулы Күштердің бірі ретінде құрылды; оған дейін ол Армия құрамындағы бір бөлім ретінде ұйымдастырылған еді. Корольдік Нидерланды жандармериясы Қорғаныс министрлігінің басқаруында болса да, бұл бөлім көбінесе Әділет және қауіпсіздік министрлігі мен Ішкі істер және Корольдік қатынастар министрліктері жүктеген міндеттерді орындайды. Бұған қоса, жандармерияның бірнеше бригадасы тұрақты түрде Нидерландтың Кариб аймағында дислокацияланған.

ISAF-қа қосқан үлесі

Operation Enduring Freedom операциясының шеңберінде Нидерланды Ауғанстандағы жердегі операцияларды қолдау үшін Еуропалық қатысушы әуе күштеріне (EPAF) біріктірілген ұшақтарды орналастырды. Сонымен қатар, голланд фрегаттары Таяу Шығыс және Үнді мұхитының суларын бақылауға тағайындалды. 2001 және 2003 жылдар аралығында Ауғанстанға күшейтілген армия ротасы ел астанасы Кабул және оның төңірегінде қоғамдық тәртіпті сақтау және қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін жіберілді. Бұдан өзге, Ауғанстан Ұлттық Армиясына және жергілікті қауіпсіздік күштеріне әскери көмек көрсетілді. Әскерлер НАТО-ның Халықаралық қауіпсіздікке көмек көрсету күштері (ISAF) миссиясының басшылығымен орналастырылды. Нидерланды 2006 жылы Ауғанстанның оңтүстігінде жаңа қауіпсіздік операциясының аясында қосымша әскерлер мен тікұшақтарды жіберді. 2006 жылдың ортасында голландтың Корп Командалық әскерлерінің арнайы күштері, орналасу жұмыс тобының бір бөлігі ретінде, Тарин Коутка сәтті жеткізіліп, онда база салуға тиіс инженерлердің санының артуына жағдай жасады. 2006 жылдың тамызына дейін Нидерланды Ауғанстанның оңтүстігіндегі Урузган провинциясына 1400 әскерін орналастырды: 1200-і Камп Холландқа, 200-і Камп Адрианға (Дех Равод). PzH 2000 өзі жүретін артиллериялық құралдары алғаш рет жауынгерлік тапсырмада қолданылды. 2008 жылдың 18 сәуірінде, бас қолбасшылықтың екінші күні, Қорғаныс министрінің (Нидерланды) ұлы, генерал Питер ван Уммның ұлы, лейтенант Деннис ван Умм жол жиегіндегі жарылыстан қаза тапқан екі әскери қызметшінің бірі болды. 2008 жылдың 1 қыркүйегіне қарай Нидерланды Ауғанстанда арнайы күштерін есептемегенде, барлығы 1770 әскерге ие болды. 2002 және 2021 жылдар аралығында голланд әскери қызметкерлері Кабул, Бағлан, Кандагар, Урузган, Кундуз және Балх провинцияларында тұрақтылықты орнату және қауіпсіздік жүйесін, армия мен полицияны нығайту мақсатында жұмыс істеді. Барлығы 25 голланд әскери қызметшісі операция кезінде қаза тапты.

"Қайратты қолдау миссиясы"

2015 жылдан 2021 жылға дейін Мазар-э-Шариф қаласына НАТО-ның "Қайратты қолдау миссиясының" аясында Командотроп корпусының, NLMARSOF-тың және бірнеше әдеттегі қолдау бөлімшелерінің шамамен 160 голланд әскері жөнелтілді. Голланд әскерлері неміс Kommando Spezialkräfte қызметкерлерімен бірлесіп, неміс-голландиялық басқарылатын Арнайы операциялар кеңесші тобының (SOAT) құрамында жұмыс істеді. SOAT ауған полициясының тактикалық бөлімшесі, Ауған аумақтық күштерінің 888-ші бөлімі (ATF 888) операцияларына кеңес және көмек көрсетті. 2019 жылы SOAT-қа Ауғанстанның барлық аумағында жұмыс істеуге рұқсат берілді. Операциялар 2021 жылы Ауғанстаннан АҚШ және одақтас әскерлерінің толықтай шығарылуымен аяқталды.

Ирактағы көпұлтты күш

2003 жылы Корольдік Нидерланд Әуе күштерінің тікұшақтарымен қолдау көрсетілген 1345 әскери және теңіз жаяу әскерінің қызметкерлерінен тұратын контингент, Ирактағы көпұлтты күштер құрамында Мұтанна провинциясына жауаптылықпен, Ас-Самава (Оңтүстік Ирак) маңындағы Смитти лагеріне орналастырылды. 2004 жылдың 1 маусымында Нидерланд үкіметі олардың 2005 жылға дейін қалу мерзімін ұзартты. Нидерланд екі сарбазын жеке шабуылдар нәтижесінде қанағат етті.

ИМИЛ-ге қарсы интервенция

2014 жылдың 24 қыркүйегінде Нидерланд үкіметі ИСИЛ-ге қарсы әскери науқанға қатысатынын жариялады және ИСИЛ-ді бомбалау үшін Иракқа алты F-16 истребителін жіберді. Олардың осы соғысқа қатысу себептері: ИСИЛ-дің Ирак пен Сириядағы табысқа жетуі, "көріп жатқан ең зор зорлық-зомбылықты" көрсетіп, "халық топтарына қарсы қорқынышты қылмыстар жасауы" "аталған аймаққа тікелей қауіп төндірді"; ИСИЛ-дің Ирак пен Сириядағы табысқа жетуі "Еуропа шекараларындағы тұрақсыздыққа" себеп болып, "біздің [Нидерландтың] қауіпсіздігімізге" қауіп келтірді. 2015 жылдың тамызында RTL Nieuws сұраған деректер Нидерландтың коалициядағы ең белсенді елдердің бірі екенін көрсетті, ол АҚШ пен Ұлыбританиядан кейін үшінші орында тұрды. 2016 жылдың қаңтарында Нидерланд ИСИЛ-ге қарсы бомбалауларын Сирия аумағына дейін кеңейтті. 2016 жылдың шілдесінің соңына дейін Нидерланд әуе күштерінің тобы 2100-ден астам миссия орындады және 1800-нен астам әуе шабуылы жасады. 2018 жылдың желтоқсанында Нидерландтың үлесі аяқталған кезде, Нидерланд Корольдік әуе күштері 3000-нан астам миссия орындап, шамамен 2100 әуе шабуылы жасады. 2015 жылдан бастап 2018 жылдың көктеміне дейін KCT және NLMARSOF арнайы операциялар күштері Бельгияның арнайы күштер тобымен (SFG) бірлесіп, кеңес беру және көмек көрсету (A&A) топтарын Солтүстік Иракқа орналастырды. Осы кезеңде олар ИСИЛ-ге қарсы шайқаста операцияларға дейін, олар кезінде және олардан кейін Күрд Пешмергасы мен Ирак армиясына қолдау көрсетті, бұл "Operation Inherent Resolve" Біріккен жекелеген күштер тобының құрамында жүзеге асырылды.

Құқық бұзуға қарсы іс-қимыл

Теңізшіл мемлекет және ең алғашқы теңіз заңдарының туған жері ретінде Нидерланды mare liberum қағидатын тарихи тұрғыдан жоғары бағалайды. Осыған байланысты Нидерланд үкіметі Сомали жағалауында 2005 жылдан бастап қарақшылықпен күресуге теңіз күштерінен едәуір қаражат бөлді. Нидерланд Корольдік Әскери-теңіз флоты НАТО-ның "Альянс қорғаушысы" және "Океан қалқаны" операцияларына, сондай-ақ Еуропалық Одақтың "Аталанта" операциясына белсенді үлес қосты. Бұл тапсырмаларға қатысқан кемелерге De Zeven Provinciën класының фрегаттары, HNLMS Rotterdam және HNLMS Johan de Witt десанттық платформалық доктары және Walrus класының суасты кемелері кірді. Сонымен қатар, су бетіндегі күштер Голландия теңіз жаяу әскерлерінің командаларын тұрақты түрде алып жүрді. Бұл командалар көбінесе Нидерландтың теңіздік арнайы операциялар күштерінің (NLMARSOF) операторларынан құралған. Сонымен қатар, дәстүрлі теңіз бөлімшелері кемелерді қорғау отрядарын (VPD) қамтамасыз етеді, олар 2021 жылдан бастап пираттық қауіпті аймақтар арқылы өтетін голландтық сауда кемелерін күзетуді жалғастыруда. Голландияның теңіз күштері үнемі шайқасқа қатысты. Әскери кемелер мен сомалиялық қарақшылар арасындағы атыс бірнеше рет қарақшылардың өмірін қиды. 2010 жылдың 5 сәуіріндегі әрекет кезінде Интервенциялық теңізшілер бөлімшесінің борд командасы MV Taipan контейнерлік кемесін азат етті, HNLMS Tromp тікұшағынан кеме палубасындағы контейнерлерге түсірілді, ал операция кезінде пулеметтен оқ атылды. Сәтті операция тікелей эфирде түсіріліп, әлемдік ақпарат құралдарына тарады және YouTube-та миллиондаған қаралым жинады. Сонымен қатар, NLMARSOF су астындағы диверсанттары қарақшылардың бас кемелеріне жасырын түрде жарыққыштарды орнатып, саботаж жасады.

Мали

Малиде 2014 жылдан бері БҰҰ Миссиясының MINUSMA бөлігі ретінде Корп Командалық әскерлерінің арнайы күштері орналастырылды. Голландиялық күштердің басты міндеті жергілікті исламистік және көтерілісші топтар туралы ақпарат жинау және Мали халқын осы топтардан қорғау болды. 2016 жылдан бастап 11 әуе шабуыл бригадасы мен 13 жеңіл бригада әскерінен тұратын әскери бөлімдер МИНУСМА ротацияларының құрамына енді. Сонымен қатар, Нидерландтың үлесіне RNLAF AH 64 Apache және CH 47 Chinook тікұшақтарынан құралған жасақ кірді, олар жердегі жаяу әскер бөлімдеріне қажетті әуе көмегі мен тасымалдауды қамтамасыз етті. 2015 жылдың 16 наурызында Нидерландтың MINUSMA әуе жасағына қарасты AH 64 Apache шабуылдық тікұшағы оқ ату жаттығуы кезінде құлап, екі ұшқыш қаза тапты. 2016 жылдың 6 шілдесінде 11 әуе шабуыл бригадасының екі әскери қызметшісі минометтен оқ ату кезінде қаза тапты, ал үшінші әскери қызметшісі ауыр жарақат алды. Бұл оқиғадан кейін Голландия қауіпсіздік кеңесінің қауіпсіздік стандарттарының жеткіліксіз екенін көрсеткен сынды есебінен соң, қорғаныс министрі Жаннин Хеннис Пласшарт және қорғаныс басшысы генерал Том Миддендорп лауазымдарынан кетті. Нидерланды 2019 жылдың мамыр айында Ауғанстанға қосымша әскер жіберу мақсатымен бейбітшілік сақтау миссиясына жасаған маңызды үлесін тоқтатты.