Кіріспе

Үкімет түрі

Консенсустық демократия – демократиядағы заң шығару процесінде консенсустық шешім қабылдау мен аса көпшіліктің қолданылуы. Ол мүмкіндігінше кең ауқымдағы пікірлерді қамтитын және ескеретін, көпшілік дауысымен азшылықтың пікірі назардан тыс қалуы мүмкін көпшілік демократиялық жүйелерден өзгеше шешім қабылдау құрылымымен сипатталады. Конституциялар көбінесе консенсус немесе аса көпшілікті талап етеді. Консенсустық үкімет – бүкіл саяси спектрді қамтитын ұлттық бірлік үкіметі. Конкорданстық демократия – көпшілік билік басты рөл атқармайтын консенсустық демократия түрі. Міндетті емес референдумдар мен халықтық бастамалар консенсустық демократияға сәйкес келеді.

Мысалдар

Консенсустық демократия Швейцария, Германия, Дания, Ливан, Швеция, Ирак және Бельгия сияқты елдерде ең жақсы көрініс тапқан, онда консенсус саяси мәдениеттің маңызды ерекшелігі болып табылады, әсіресе саяси процесте бір тілдік немесе мәдени топтың басымдығын болдырмау үшін. Саяси ғылымда консенсусқа негізделген саяси жүйелері бар елдерді сипаттау үшін "консоцияциялық мемлекет" термині қолданылады. Мұндай жүйенің мысалы ретінде Нидерландтың "Polder" моделі берілуі мүмкін. Ливандағы көптеген партиялар, әсіресе дағдарыс кезінде, консенсустық демократияны қолдануға шақырады. Консенсустық үкімет көбінесе партиялық емес демократияларда және көптеген саясаткерлердің тәуелсіз болатын ұқсас жүйелерде қалыптасады. Көптеген бұрынғы британдық территориялар, үлкен жергілікті халықтары бар, дәстүрлі тайпалық басшылықты Вестминстер жүйесімен біріктіру үшін консенсустық үкіметті пайдаланады. Канадада консенсустық үкімет Солтүстік-Батыс территориялары мен Нунавутта, сондай-ақ автономды Нунациавут аймағында қолданылады, ал ұқсас жүйелер Тынық мұхиты аралдары Фиджи, Тувалу және Вануатуда, сондай-ақ Ман аралының ежелгі Тинвальдта да пайда болған.