Кіріспе

Бутандағы цензура Бутан үкіметі өз аумағындағы ақпаратты қалай бақылайтынын білдіреді. Азаматтардың ақпарат алу құқығын қамтамасыз ететін немесе цензура жүйесін нақты құрайтын заңдар жоқ. Дегенмен, Бутанда цензура әлі де болса БАҚ-тың меншік құқығына, журналистерге лицензия беруге және веб-сайттарды бұғаттау арқылы жүзеге асырылуда.

Үкіметке қарсы қоғамдық сын

2008 жылға дейін жеке адамдар үкіметті ашық сынға ала алды; дегенмен, үкімет кейде сынға кедергі келтіруге және саяси кездесулерді бақылауға тырысты. 2008 жылға дейін газеттер еркін жұмыс істеп, үкіметке сын пікірлер жариялады. Сондай-ақ, шетелдік газеттер мен журналдар да таратылды. Бұтанның үш жеке FM радиостанциясы бар. 2008 жылға дейін үкімет шетелдік телеарналарға рұқсат берді және телеарналардың мазмұнын цензураламады. Жеке радио және телеарналар белсенді болды және әртүрлі көзқарастарды білдірді, бірақ үкімет телеарналардың санын шектеген болуы мүмкін. Халықаралық ұйымдар кабельдік желілердің бағасы көбінесе мемлекеттік шектеулерден жоғары екенін айтты.

Интернет-цензура

Жеке адамдар мен топтарға Интернет арқылы бейбіт пікір білдіруге рұқсат етіледі. Үкімет өкілдері сайттарға кіруді тоқтатпайтынын, мазмұнын шектемейтінін және сайттарды цензураламағанын айтады. Алайда, Freedom House үкіметі кейде порнографиялық немесе мемлекетке зиян деп саналатын ақпаратты қамтитын веб-сайттарға кіруді бұзады деп хабарлайды, бірақ мұндай бұғатталған ақпарат әдетте саяси мазмұнға қатысты емес. Freedom House өзінің 2012 жылғы баспасөз бостандығы туралы баяндамасында ресми қорқыту немесе қауіп-қатер туралы бірнеше хабарламаға қарамастан, БАҚ-тың қызметкерлері арасында өзін-өзі цензуралаудың жоғары деңгейін сипаттады. Конституцияда сөз бостандығы, соның ішінде баспасөз өкілдері үшін де, көзделген, ал үкімет әдетте бұл құқықтарды іс жүзінде құрметтейді. Азаматтар үкіметке қарсы жауапсыз, ашық және жеке түрде сын айта алады. Конституцияда "адамның жеке өміріне, отбасына, үйіне немесе хат-хабарларына кездейсоқ немесе заңсыз араласу, адамның ар-намысы мен атына заңсыз шабуыл жасалмауы тиіс" деп жазылған, ал үкімет бұл тыйым салуларды құрметтейді. Үкімет өкілдері форумның "Бхутантаймс" бағдарламасында талқыланатынын айтты. Бұл туралы министрдің анасының ағасы Сангей Нидуп мәлімдеді. 2007 жылдың тамызында bhutantimes. com сайты үкіметтің елдегі қызмет көрсету блогын алып тастағанын хабарлады.

Бутандағы баспасөз цензурасы

Бутан журналистері бұқаралық ақпарат құралдарының еркіндігіне өте аз қол жеткізеді. Олар тек жеке Facebook парақшаларында жазғандары үшін қылмыстық жауапкершілікке тартылады. 2016-2018 жылдар аралығында жеке Facebook аккаунттарында мүліктік даулар мен балаларды қорлау туралы жазған журналистерді соттауға қатысты екі жаңа іс қозғалды. Осы екі оқиғаның фактілері рас болғанымен, екеуі де 3 айға бас бостандығынан айырылып, үлкен айыппұл төлейді. Бутан үкіметінің өкілдері әлеуметтік желілерде қандай ақпараттар жариялауға болатынын шектеу туралы жаңа заң қабылдады. Бутан конституциясы сөз бостандығына кепілдік бергенмен, мемлекеттік қызметкерлердің, атап айтқанда журналистердің бұл құқығынан бас тартылады, себебі заңда "Мемлекеттік қызметкер өзінің ведомствосын және Корольдік үкіметті сынға алмауы тиіс" деп жазылған. Бутан өзінің "қолаң ішкі бақытының" жоғары деңгейі үшін мақталады, бірақ оның халқы бұқаралық ақпарат құралдарында қатаң цензураға тап бола бастады.

Заңдар

Қазіргі уақытта Бутан 2006 жылдың шілдесінде Бутанның ақпараттық коммуникациялар және медиа туралы заңы қабылданғаннан бері өзінің ішкі бұқаралық ақпарат құралдарын реттейді. Ол тәуелсіз орган - Бұрынғы Ақпарат және коммуникациялар министрлігінің құрамына кіретін Бутан ақпараттық коммуникациялар және медиа билігін (BICMA) құрды. BICMA Бутандағы коммуникацияларды, олардың технологиясын және олардың құралдарын реттеуге жауапты. Заңда коммуникациялық қызметтер мен құралдарды басқару кезінде "бейбітшілік, тұрақтылық және әл-ауқат" мәселесін қарастыруды қоса алғанда, айтарлықтай дискрециялық құқық қарастырылған.