Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шимун Кожичич Бенья (шамамен. 1460 наурыз, 1536) - хорват далматин ораторы, гуманист және баспашы, 1509 жылдан Модруш епискобы. Ол ең алдымен 1513 жылы "De Corvatiae Desolatione" (Хорватияның құлатылуы туралы) сөйлеген сөзімен, сондай-ақ 1530 жылы Риека қаласында құрған глаголиттік баспаханасымен танымал.
Šimun Kožičić Benja (ca. 1460 – March, 1536) was a Croatian Dalmatian orator, humanist and printer, who served as the bishop of Modruš from 1509. He is primarily known for his speech De Corvatiae Desolatione (On the desolation of Croatia) in 1513, as well as for the Glagolithic printing press he founded in 1530, Rijeka.
Өмірбаян
Ол Задардағы танымал Бенья Кожичич отбасында дүниеге келді. Оның анасы Ореа Венециянан шыққан Контарини әулеті. Ата-анасы оны әскери мамандыққа таңдаған, ал ол діни қызметкер болуды шешті. Задар мен Римде білім алғаннан кейін, ол Задар портының маңындағы Қасиетті Иоанн шіркеуінің каноны және префекті болды. 1509 жылы папа Юлий II оны Модруш епископы етіп тағайындады, ол 1536 жылы қайтыс болғанға дейін осы лауазымда болды. 1513 және 1521 жылдар аралығында ол Сенж епископтығын басқарды. Бұл 1493 жылы Крбава даласындағы шайқаста Хорватияның Осман империясына ұшырағаннан кейін Хорватияда белгісіздіктің уақыты болды. 1528 жылы Модруш Осман империясына құлағаннан кейін ол Винодолға, содан кейін келесі жылы Риекаға көшіп барды. Ол династиялық мұрагерлік кезеңінде Фердинанд I Габсбургтің жақтасы болды. 1532 жылы Задар қаласына оралып, 1536 жылы наурыз айында қайтыс болды. Ол Францисктік Киелі Жером монастырында жерленді, оның ағасы Иван Донат мұнда қабірдің ескерткішін орнатты. Епископ Шимун Кожичич Беньяның ретроспективті портреті Задардағы Ұлттық мұражайда орналасқан.
He was born into the prominent Benja Kožičić family in Zadar, at the time part of the Republic of Venice. His mother, Orea, was Venetian from the Contarini household. While his parents wanted him to become a soldier he decided to enter the priesthood. After his education in Zadar and Rome, he became a canon and the prefect of the Church of St. John near the port in Zadar. Pope Julius II named him bishop of Modruš in 1509, a position he held up until his death in 1536. Between 1513 and 1521, he also managed the bishopric of Senj. This was a time of uncertainty in Croatia after the Croatian loss to the Ottoman Empire in the Battle of Krbava Field of 1493. Following the fall of Modruš to the Ottoman Empire in 1528, he relocated to Vinodol, and then to Rijeka the following year. He was a supporter of Ferdinand I Habsburg during the dynastic succession. In 1532 he returned to Zadar where he died in March 1536. He was laid to rest in the Franciscan monastery of St. Jerome in Ugljan, where his brother Ivan Donat put up a grave marker. A retrospective portrait of Bishop Šimun Kožičić Benja is located in the National Museum in Zadar.
De Corvatiae desolatione (Қорватияның құлазылуы)
1513 жылы Римде өткен Латеранның бесінші кеңесінде Шимун Кожичич Бенья екі латын тілінде сөйлеген сөзінде өз елінің қиындықтары туралы дәріс берді. 27 сәуірдегі біріншісі Бернардин Франкопанға арналған, ол католик шіркеуінің жаңартылуы мен Осман империясына қарсы соғыстың қажеттілігін атап өтті. Оның екінші, ең танымал 1516 жылғы "De Croat[i]ae desolatione" (Хорватияның қирауы туралы) деп аталатын баяндамасы Рим папасы Лев X алдында айтылып, ол Хорватияға Осман империясына қарсы соғыста дереу көмек сұрады. Осы екі баяндама да 1516 жылы Парижде, ал кейіннен 1530 жылы Беньяның Венецияда болған кезінде жарияланды.
At the Fifth Lateran Council in Rome in 1513, Šimun Kožičić Benja delivered two Latin speeches in which he lectured on the hardships of his homeland. The first one on 27 April, dedicated to Bernardin Frankopan, he stressed the need for the renewal of the Catholic church and for a war against the Ottomans. His second, most famous speech of 1516 called De Croat[i]ae desolatione (On the desolation of Croatia) was given in front of Pope Leo X in which he sought immediate help to Croatia in wars against the Ottomans. Both of these speeches were eventually published in 1516 in Paris, and subsequently in 1530, during Benja's stay in Venice.