Кіріспе

Жаңбырлы бұлттардың ең көп кездесетін түрі

Нимбостратус бұлты – көп қабатты, аморфты, дерлік біркелкі және көбінесе қараңғы сұр түсті бұлт, ол әдетте үздіксіз жаңбыр, қар немесе қырау жаудырады, бірақ найзағай мен күркіл болмайды. Бұл бұлт көбінесе төменгі қабатта пайда болғанымен, шындығында тропосфераның ортаңғы қабатында жиі пайда болып, содан кейін тік бойымен төменгі және жоғары қабаттарға таралады. Нимбостратус бұлты әдетте кең аумақта жауын-шашын жаудырады. "Нимбо" префиксі латын тілінен келген, ол "бұлт" немесе "ғарыш" дегенді білдіреді. Төмен қарай өсетін нимбостратус бұлтының тік көлемі, көптеген жоғары қарай өсетін кумул бұлттарымен салыстырылатын болса да, оның көлденең кеңістігі одан да зор болады.

Сыртқы келбеті

Нимбостраттың тұманды бұлт базасы бар, ол әдетте тропосфераның төменгі деңгейлеріндегі жер бетінен бастап орта деңгейіне дейін кездеседі. Әдетте оның түбінде қараңғы болса да, көбінесе ішкі жағынан жарық болып көрінеді. Нимбостратустың қалыңдығы шамамен 3000 метрге жетеді. Әлемде кездесетін болса да, ол көбінесе орта ендіктерде кездеседі. Көбінесе, альтостратус бұлт қалыңданып, төменгі биіктікке түсіп кеткенде, нимбостратусқа айналады. Нимбостратус, кумулонимбустан айырмашылығы, найзағайлармен байланысты емес, бірақ, ыстық ауаның ыстық, ылғалды және тұрақсыз болуы нәтижесінде пайда болған ерекше тұрақсыз жылы майдан кезінде кумулонимбус бұлттары нимбостратустың ішіне енуі мүмкін. Ішкі кумулонимбус бұлттарының найзағайлары нимбостратпен өзара әрекеттесуі мүмкін, бірақ тек оның айналасындағы аймақта ғана. Мұндай жағдайда, найзағай мен жаңбырдың қайсысы жаңбырды тудырып жатқанын анықтау қиын, алайда кумулонимбус ірі тамшыларды және күшті жаңбырды тудырады. Кумулонимбус пен нимбостратустың бірге пайда болуы сирек, әдетте жылы майданнан және кейде суық майданнан нимбостратус ғана кездеседі.

Болжам

Нимбостратус көбінесе жылы немесе окклюзиялық фронттың жақындап келе жатқанын көрсетеді, ол тұрақты, орташа жауын-шашын жасайды. Бұл суық фронтальді кумулонимбус бұлтының әдетте ауыррақ, бірақ қысқа мерзімді жауын-шашынынан өзгеше. Жауын-шашын фронтальді жүйенің жылдамдығына байланысты бірнеше күнге созылуы мүмкін. Жауын-шашынмен байланысты қосымша белгілер: Нимбостратус – жауын-шашын жасайтын маңызды бұлт, ол вирга немесе жауын-шашын құбылыстарын тудырады. Бұл соңғысы бұлттың тік қалыңдығына байланысты жоғары қарқынға жете алады. Қосалқы бұлт: Nimbostratus pannus – нимбостратус бұлтының астында жауын-шашынмен бірге пайда болатын, жыртылған қабат түріндегі қосалқы бұлты. Паннус коды CL7 болып табылады. Genitus аналық бұлттар: Бұл түр кумулус және кумулонимбус бұлттарынан пайда болуы мүмкін. Mutatus аналық бұлттар: Нимбостратус альтокумулус, альтостратус және стратокумулустың толық түрленуінен пайда болуы мүмкін.

Басқа бұлттармен байланысы

Көп деңгейлі nimbostratus бұлттары конвективті емес болуы арқылы басқа стратиформдық түрлермен физикалық байланыста болады. Дегенмен, басқа жайма сияқты бұлттар әдетте бір уақытта бір немесе екі деңгейді ғана алып жатады. Страт бұлттары төменгі деңгейде қалыптасады және барлық ендіктерде жер бетіне жуық пайда болады. Ортаңғы деңгейде полярлық аймақтарда бастап, орташа ендіктерде және тропикалық аймақтарда альтостратус бұлттары қалыптасады. Альтостратус көбінесе тропосфераның ортаңғы деңгейінде пайда болғанымен, күшті фронталдық көтеріліс оны жоғары деңгейдің төменгі жағына итеріп жіберуі мүмкін. Басты жоғары деңгейдегі стратиформдық бұлт – циростратус, ол мұз кристалдарынан тұрады және көбінесе күннің айналасында гало эффектін тудырады. Циростратус бұлттары жоғары ендіктерде, қоңыржай ендіктерде және төменгі тропикалық ендіктерде қалыптасады. Стратиформды емес бұлттардың ішінде кумулонимбус және кумулус конгестус бұлттары тік созылуы және орташадан ауыр жауын-шашын жаудыру қабілетіне байланысты нимбостратус бұлттарымен ең жақын байланысты. Қалған кумулиформды (кумулус) және стратокумулиформды (стратокумулус, альтокумулус және цирокумулус) бұлттары нимбостратуспен ең аз ортақ қасиеттерге ие.