Тимоти Харди: Өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Британдық актер (1925–2017)

Тимоти Сидней Роберт Харди (29 қазан 1925 – 3 тамыз 2017) – театр, кино және теледидарда ұзақ жылдар еңбек еткен ағылшын актері. Ол классикалық актер ретінде мансабын бастады, кейіннен BBC телесериалы «All Creatures Great and Small»-дағы Зигфрид Фарнон, «Гарри Поттер» фильмдеріндегі Корнелиус Фадж және «Оңтүстік Телевидение» сериалынан бастап бірнеше туындылардағы Уинстон Черчилль рөлдерімен кең танылды. 1980 жылы «All Creatures Great and Small» және 1982 жылы «Уинстон Черчилль: The Wilderness Years» фильмдері үшін ол «BAFTA» сыйлығына «Үздік актер» номинациясында ұсынылды. Актерлік қызметінен бөлек, Харди ортағасырлық ағылшын ұзын садағының сарапшысы болды және осы тақырыпта екі кітап жазды.

Ерте өмір

Харди 1925 жылы Челтенхемде Генри Харрисон Харди, МБЕ, Олд Фарм, Бишоп Клив, Тьюксбери, Глостершир және Эдит Джоселин, рев. Сидни Дугдейлдің, Уитчерч, Шропширдің пасторы, Уроксалл, Уорвикширдегі жер иелері әулетінің мүшесі болып дүниеге келді. Генри Харди Челтенхам колледжінің, кейін Шрусбери мектебінің директоры және мылтық бригадасының майоры болды. Харди Регби мектебінде және Оксфордтың Магдален колледжінде білім алды, онда оқуын Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Корольдік әуе күшіндегі қызметі үзіліске ұшырады. Ол ұшқыш ретінде даярланды, оқуының бір бөлігін Техас штатындағы Терелл қаласындағы британдық ұшқыштар даярлық мектебінде алды. Тереллдегі ұшқыш даярлығынан демалыс алғанда ол Лос-Анджелеске барды, бірақ кейінірек актерлік мансабы Голливудта қалыптаса алмады. BBC Radio 4 радиосының Desert Island Discs бағдарламасында ол алған дәрежесін "жаман" деп сипаттады, бірақ ол С.С. Льюис пен Дж.Р.Р. Толкиеннің басшылығымен оқыған кезін бағалады. 1959 жылы ол Тайрон Гатридің режиссерлігімен Стратфорд-апон-Авондағы "Барлығы жақсы аяқталады" қойылымында Франция патшасы рөлінде ойнады, онда Ванесса Редгрейв пен Диана Ригг қосымша актерлер ретінде көрінді. Кейін ол Питер Холлдың режиссерлігімен Стратфорд-апон-Авондағы "Кориолан" қойылымында Лоренс Оливьеге қарсы Сициний рөлінде ойнады. Бұл қойылымда Иан Холм "Үшінші адал қызметші", Ванесса Редгрейв Валерия, ал Диана Ригг "Рим азаматы" рөлінде ойнады. Альберт Финни "Бірінші Рим азаматы" рөлінде танымал болды. Содан кейін Харди Шекспирдің "Генрих V" пьесасында сахнада және "Патшалар дәуірі" (1960) телесериалында ойнады, содан кейін "Бөрік таралуы" (BBC, 1963) және BBC теледидарлық Шекспир қойылымы "Түркізінші түн" үшін сэр Тоби Белч рөлінде ойнады. Жылдар бойы Харди теледидар мен кинода түрлі рөлдерді сомдады. Оның алғашқы тұрақты телесериалдағы рөлі 1966 жылдан 1970 жылға дейін Би-Би-Сидің "Троублешуитер" атты мұнай компаниясының драмасында бизнесмен Алек Стюарт болды. Ол психикалық денсаулығы дұрыс емес Абвер сержанты Гратц рөлін сомдағандығы үшін де танымал болды, ол LWT-нің 1969 жылғы соғыс драмасы "Manhunt" фильмінде ойнады. 1975 жылы Харди 13 сағаттық "Эдуард VII" сериалында (американдық көрермендер үшін "Эдуард Король" деп белгілі) Альберт, Принц-консорт рөлін ойнады, ол өзінің ең жақсы рөлдерінің бірі деп санады. "Мен сол жерде жақсы жұмыс істедім деп ойладым, бірақ Патша отбасына бәрі ұнамады деп есептеймін. Адамның істегенін ұнатпайтын адамдар әрқашан болады". Ол Джеймс Эрриоттың жартылай автобиографиялық кітаптарының адаптациясы "All Creatures Great and Small" (1978–1990) фильмінде қаһарлы аға ветеринариялық хирург Зигфрид Фарнон рөлінде ойнады. 1993 жылы Харди "Twilight of the Gods" фильмінде Эндрю Бейдон рөлінде ойнаған "Инспектор Морс" сериалында пайда болды. 1994 жылы ол BBC-нің "Миддлмарк" сериалында Артур Брук рөлін ойнады. 2002 жылы ол Кингсли Амистің романынан алынған "Лаки Джим" телесериалында өркөкірек және эксцентрикалық профессор Недди Уэлч рөлін ойнады, ол WTTV/WGBH Бостон бірлесіп жасаған туынды. Ол бастапқыда АҚШ-та PBS телеарнасында Masterpiece сериясының бөлігі ретінде көрсетілді, онда Стивен Томпкинсон британдық провинциялық университетіндегі сәтті емес оқытушы Джим Диксонның басты рөлінде ойнады. Харди Уинстон Черчилльді де, Франклин Д. Рузвельтті де бірнеше рет сомдады. Ол Черчилльді ең алдымен "Уинстон Черчилль: Жайлау жылдары" (1981) фильмінде ойнады, ол үшін BAFTA сыйлығына ұсынылды, сонымен қатар "The Sittaford Mystery", "Bomber Harris" және "War and Remembrance" фильмдерінде ойнады. 2010 жылдың 20 тамызында ол Черчилльдің соғыс уақытындағы "Ешқашан да сонша көп адамдар сонша азға қарыз болған емес" атты атақты сөзін оқыды, ол сөздің айтылғанына 70 жыл толуына арналған салтанатты шарада оқылды. Ол Рузвельт рөлін BBC-нің "Берти мен Элизабет" сериалында және француз теледидарындағы Шарль де Голль өмірі туралы мини-сериалда ойнады. Ол сондай-ақ Роберт Дадли, Лестер графы, "Елизавета R" сериалында және 1995 жылы түсірілген "Sense and Sensibility" фильмінде сэр Джон Миддлтон рөлінде ойнады. Оның дауысы "Үш мушкетер" романындағы Д'Артаньян мен "Шопен туралы әңгімеде" Фредерик Шопеннің дауысы болды.

Hardy was born in Cheltenham in 1925 to Henry Harrison Hardy, MBE, of Old Farm, Bishop's Cleeve, Tewkesbury, Gloucestershire, and Edith Jocelyn, daughter of Rev. Sydney Dugdale, rector of Whitchurch, Shropshire, a member of a landed gentry family of Wroxall Abbey, Wroxall, Warwickshire. Henry Hardy was the headmaster of Cheltenham College and later of Shrewsbury School, and a Major in the Rifle Brigade. Hardy was educated at Rugby School and Magdalen College, Oxford, where his studies were interrupted by service in the Royal Air Force during World War II. He trained as a pilot, receiving part of his instruction in the British Flying Training School Program in Terrell, Texas. Although he visited Los Angeles when on leave from flight training at Terrell, his later acting career never gained a foothold in Hollywood. On BBC Radio 4's Desert Island Discs he described the degree he obtained as "shabby", although he treasured the time spent studying under C. S. Lewis and J. R. R. Tolkien. In 1959, he appeared as The King of France in All's Well That Ends Well in April 1959, directed by Tyrone Guthrie at Stratford upon Avon, with Vanessa Redgrave and Diana Rigg indicated as supporting extras. He subsequently appeared as Sicinius opposite Laurence Olivier in Coriolanus at Stratford upon Avon, directed by Peter Hall. In this production, Ian Holm featured as a "Third Aufidious Servant", Vanessa Redgrave as Valeria, and Diana Rigg as a "Roman Citizen". Albert Finney featured as a "First Roman Citizen". Hardy then appeared in Shakespeare's Henry V on stage and in television's An Age of Kings (1960), and subsequently played Coriolanus in The Spread of the Eagle (BBC, 1963) and Sir Toby Belch for the BBC Television Shakespeare production of Twelfth Night in 1980. Over the years, Hardy played a range of parts on television and film. His first continuing role in a TV series was as businessman Alec Stewart in the award winning oil company drama The Troubleshooters for the BBC, which he played from 1966 to 1970. He won further acclaim for his portrayal of the mentally unhinged Abwehr Sgt. Gratz in LWT's 1969 war drama Manhunt. In 1975, Hardy portrayed Albert, Prince Consort in the award winning 13 hour serial Edward the Seventh (known as Edward the King to the American audience), which he regarded as one of his best performances. "I thought I'd done a good job there, although I believe the Royal Family didn't like it all. There are always people who don't like what one does." He was seen as the irascible senior veterinary surgeon Siegfried Farnon in the long running All Creatures Great and Small (1978–90), an adaptation of James Herriot's semi autobiographical books. In 1993 Hardy appeared in an episode of Inspector Morse, playing Andrew Baydon in "Twilight of the Gods". In 1994, he played Arthur Brooke in the BBC production of Middlemarch. In 2002, he played the role of pompous and eccentric Professor Neddy Welch in a WTTV/WGBH Boston co production of Lucky Jim, adapted from the novel by Kingsley Amis. It aired originally as part of the Masterpiece series on PBS in the U. S. and starred Stephen Tompkinson in the title role of Jim Dixon, a luckless lecturer at a provincial British university. Hardy played both Winston Churchill and Franklin D. Roosevelt, each on more than one occasion. He played Churchill most notably in Winston Churchill: The Wilderness Years (1981), for which he was nominated for a BAFTA award, but also in The Sittaford Mystery, Bomber Harris and War and Remembrance. On 20 August 2010, he read Churchill's famous wartime address "Never was so much owed by so many to so few" at a ceremony to mark the 70th anniversary of the speech. He played Roosevelt in the BBC serial, Bertie and Elizabeth, and in the French TV mini series, Le Grand Charles, about the life of Charles de Gaulle. He also played Robert Dudley, Earl of Leicester, in Elizabeth R and took the role of Sir John Middleton in the 1995 film version of Sense and Sensibility. His voice was also the voice of D'Artagnan in The Three Musketeers and of Frédéric Chopin, in The Story of Chopin.

Марапаттар

Харди 1981 жылы туған күніне орай Британ империясы орденінің командирі (CBE) болып тағайындалды. Ол Оксфорд университетінде танысқан актер Ричард Бертонның жақын досы болды. Ол соғыс жылдарындағы достығы туралы естеліктерімен бөлісті және 2012 жылы Челтенхэм әдебиет фестивалінде Бертонның жаңадан жарияланған күнделіктерінен үзінділер оқыды. Генрих V рөлін ойнаған кезде Харди ортағасырлық соғыс өнеріне қызығушылық танытты, ал 1963 жылы Агинкур шайқасы тақырыбындағы танымал теледокументалды фильмді жазып, ұсынды. Ол сондай-ақ ұзын садақ тақырыбында екі кітап жазды: «Ұзын садақ: әлеуметтік және әскери тарих» және Мэтью Стриклендпен бірлескен «Ұлы соғыс садағы: Гастингстен Мэри Розаға дейін». Ол «Мэри Роза» кемесін көтеруге жауапты археологпен кеңескен сарапшылардың бірі болды. 1988 жылдан 1990 жылға дейін ол Лондон қаласының сада жасаушылар компаниясының басшысы болды. 1996 жылы ол Антикварлар қоғамының мүшесі болып сайланды. 2013 жылдың ақпан айында Харди құлап, қабырғасы сыныққандықтан Питер Морганның «The Audience» пьесасындағы Уинстон Черчилль рөлінен бас тартты. Харди 2017 жылдың 3 тамызында 91 жасында зейнеткер актерлер үйі Денвилл Холлда қайтыс болды.

Фильмдер

Жыл Атауы Рөл Ескертулер1958 Торпедо ұшыру Лейтенант Редли1962 Шындық мәселесі Колин Гарднер, Урсула Джинспен бірге1965 Суықтан келген тыңшы Дик Карлтон 1967 Мен қалай соғысты жеңдім Британдық генерал «Жабайы» Детектив-суперінтендант Брукс1971 10 Риллингтон Плейс Малкольм Моррис 1972 Жас Уинстон Дайындық мектебінің директоры Ақылдың шайтандары Зорн1973 Психомания Бас инспектор Хесслтин Ешқайда қашу М.И.5 бастығының көмекшісі Гавен және Жасыл рыцарь Сер Бертилак Сары иттің иесі Александр Қараңғы жерлер Эдвард Фостер/Эндрю Марр1974 Соққы Роберт1984 Ату кеші Лорд Боб Лилберн1988 Париж түні Адам Гиллврей1994 Мэри Шеллидің Франкенштейні Профессор Кремпе1995 Түн ортасындағы той Директор Дұрыс пен сезімтал Сер Джон Миддлтон1997 Мырза Даллоуэй Сэр Уильям Брэдшоу1998 Тикборн талапкері Лорд Риверс Сибирьдің шаштаразы Форстен Идеалды күйеу Лорд Кавершем2002 Тундерпанттар Дәрігер Гарри Поттер және құпиялар палатасы Корнелиус Фудж Жиналыс Епископ2004 Гарри Поттер және Азкабан тұтқыны Корнелиус Фудж Толқындар әке Пэрри2005 Гарри Поттер және от тостағаны Корнелиус Фудж Ласси судья Мюррей2007 Гарри Поттер және Феникс ордені Корнелиус Фудж2008 Қылқымы жасалған Провост2009 Ескі Гарри Ескі Гарри 2015 жылғы ролик Ескі Джозеф Қысқа фильм2017 Снапшот Той Дональд Дайындық кезеңінде Familia Аштон Леонард