Кіріспе
Бұл мақалада Go ойынының танымал кәсіби және әуесқой ойыншылары туралы шолу ұсынылған. Бет ойыншылардың өнер көрсеткен дәуірі мен ойнаған елі бойынша бөлімдерге бөлінген. Бұл міндетті түрде олардың туған елі болмағандықтан, әр ойыншының аты алдында сол елдің туы қойылған. Ойыншылар туралы мақалалардың толық тізімін мына жерден қараңыз: Санат: Go ойыншылары. Бұл жіктеудің маңызды күндері: Токугава сёгунатының бастапқы кезеңінде Төрт үйдің құрылуы. Мэйдзи кезеңіндегі үйлердің таратылуы (19 ғасырдың соңы), одан кейін 1924 жылы Нихон Кииннің құрылуы. 1989 жылы халықаралық Go турнирлерінің басталуы.
This article gives an overview of well known professional and amateur players of the board game Go throughout the ages. The page has been divided into sections based on the era in which the Go players played and the country in which they played. As this was not necessarily their country of birth, a flag of that country precedes every player's name. For a complete list of player articles, see :Category:Go players. The important dates that this separation is based on are:
The establishment of the Four go houses at the start of the Tokugawa Shogunate. The demise of the houses in the Meiji Period (end 19th century) followed by their replacement by the Nihon Kiin in 1924. The start of international tournament Go in 1989
A Japanese census on Go players performed in 2002 estimates that over 24 million people worldwide play Go, most of whom live in Asia. Most of the players listed on this article are professionals, though some top level amateurs have been included. Players famous for achievements outside Go are listed in their own section.
2002 жылы Жапонияда Go ойыншыларының жүргізілген санағы бойынша, әлемде 24 миллионнан астам адам Go ойнайды, олардың көп бөлігі Азияда тұрады. Бұл мақаладағы ойыншылардың көпшілігі кәсіби ойыншылар, бірақ кейбір жоғары деңгейдегі әуесқойлар да қосылған. Go-дан тыс жетістіктерімен танымал ойыншылар өз бөлімдерінде тізімделген.
This article gives an overview of well known professional and amateur players of the board game Go throughout the ages. The page has been divided into sections based on the era in which the Go players played and the country in which they played. As this was not necessarily their country of birth, a flag of that country precedes every player's name. For a complete list of player articles, see :Category:Go players. The important dates that this separation is based on are:
The establishment of the Four go houses at the start of the Tokugawa Shogunate. The demise of the houses in the Meiji Period (end 19th century) followed by their replacement by the Nihon Kiin in 1924. The start of international tournament Go in 1989
A Japanese census on Go players performed in 2002 estimates that over 24 million people worldwide play Go, most of whom live in Asia. Most of the players listed on this article are professionals, though some top level amateurs have been included. Players famous for achievements outside Go are listed in their own section.
17 ғасырдан бұрын
Вэй Ци Қытай тарихы бойында тіркелген. Вэй Ци ойыншысы туралы алғашқы жазбаны Мэнций жасаған.
Қытай
Шығуы Туған және қайтыс болған жылдары Ең жоғары дәрежесі Ескертпелер И Цю (弈秋) шамамен б.з.д. 350 ж. Гуошу. Вэй Ци ойынының ең алғашқы тіркелген ойыншысы. Ол көбінесе Вэй Ци ойыншысы Цюй (秋) деп танымал болған (Вэй Ци ойынының бастапқы аты – И 弈). Ол Ци 齊 мемлекетінің азаматы болды және Мэнцзы (б.з.д. 372 – 289) 《Мэнцзы·Гаоцзы тарауының жоғары бөлігі》: "Енді ойынның саны аз. Назар аудармасаң, жеңілесің. И Цю – бүкіл елдегі ең шебер ойыншы." деп айтқан. Ол "бүкіл елдегі ең шебер ойыншы", яғни Гуошу деп аталды. Ян Ву (嚴武) шамамен 200 – 250 ж. Цишэнь, 1 пин/品 Ғылыми атауы Цзы Цинь (子卿). Ву министрі Ян Цзюньнің (嚴畯) ұлы. «У жазбаларында» былай делінген: «Ян Ву, әкесінің екінші ұлы, Цзы Цинь есімді, Вэй Циде оған тең келген ешкім жоқ». Ма Ланг (馬朗) 200 – 250 ж. Цишэнь, 1 пин/品 Ғалымның аты Су Мин (綏明), Ян Вумен бір уақытта өмір сүрген. Ван Кан (王抗) шамамен 424 – 483 ж. Гуошу, 1 пин/品 Лань Сье округының танымал Ван әулетінің мүшесі, «Оңтүстік династиялар тарихында» жазылған. 《Нань Ши·Сяо Сыхуа Чжуань》. Фан Нин'ер (范宁儿) шамамен 424 – 483 ж. Гуошу, 1 пин/品 Солтүстік Вэйдің Оңтүстік Циге жіберген елшілерінің мүшесі. Оңтүстік Цидің Ву императоры Сяо Цзэнің (齊武帝蕭賾, 482 – 493 ж. билік еткен) бұйрығымен Ван Канға қарсы Вэй Ци ойынын ойнап, жеңіске жеткен (<<Бэй Ши·Вэй Шу·Цзян Шаою Чжуань>>). Фан Нин'ер (范宁儿) шамамен 424 – 483 ж. Гуошу, 1 пин/品 Солтүстік Вэйдің Оңтүстік Циге жіберген елшілерінің мүшесі. Оңтүстік Цидің Ву императоры Сяо Цзэнің (齊武帝蕭賾, 482 – 493 ж. билік еткен) бұйрығымен Ван Канға қарсы Вэй Ци ойынын ойнап, жеңіске жеткен (<<Бэй Ши·Вэй Шу·Цзян Шаою Чжуань>>). Лян императоры Ву (梁武帝蕭衍) 464 – 549 ж. Гуошу, и пин/逸品 (өте күшті 1 пин). Оңтүстік Лян әулетінің императоры Ву, жеке аты Сяо Янь, Ланг Ниннің Сяо әулетінің мүшесі және Оңтүстік Лян әулетінің негізін қалаушы. Оның билігі 502 – 549 ж. болды. Вэй Цидегі шеберлігімен танымал, кейінгі тарихшылар оны «Лян Шу·Вуди Цзи» еңбегінде yi pin (күшті 1 пин) деп жазған.
17-19 ғасырлар
17, 18 және 19 ғасырларда Го Японияда (Эдо дәуірі) және Қытайда (Цинь әулеті кезеңінде) танымал болды. Кореяда Sunjang baduk деп аталатын Гоның түрі ойналды.
Жапония
Токугава шогунатының басында төрт Го академиясы құрылды. Бұл кестеде осы үйлердің барлық басшылары, сондай-ақ мұрагер болып тағайындалған, бірақ үйдің басшысы болғанға дейін қайтыс болғандар тізімі келтірілген. Токугава сондай-ақ Годокоро (Го министрі) лауазымын орнатты, ол ұрпақтың ең мықты ойыншысына берілді. Мұндай ойыншыларды Мейджин (көрнекті шебер) деп атаған, бұл 9 дан кәсіби сыныпқа тең деп саналған. 300 жыл ішінде Мейджин атағын тек он ойыншы алған. Бірнеше басқа ойыншылар (барлығы 16) 8 дан кәсіби дәрежеге тең деп саналатын және төменде көрсетілген Жун Мейджин (жартылай Мейджин) атағын алды. Кейбір үйлерде үйдің басшысы iemoto жүйесіне (家元) сәйкес әрқашан бірдей аталатын дәстүр болған. Иноуэ (井上) әулетінің барлық басшылары Инсеки (因碩) деп аталды, Ясуи (安井) әулетінің басшылары 4-ші басшыдан бастап Сенкаку (仙角) деп аталды, ал Хаяши (林) әулетінің басшылары екінші басшыдан бастап Монню (門入) деп аталды. Бұл ойыншыларды ажырату үшін төмендегі атаулар олардың үй басшысы болмай тұрып немесе зейнеткерлікке шыққаннан кейін алған аттары. Хонинбо (本因坊) үйінде мұндай дәстүр болмаған, бірақ басшылар көбінесе өздерінің атына алдыңғысының атынан бір таңбаны, әсіресе 14-ші басшыдан бастап Шу (秀) таңбасын қосады. Түпнұсқа Атауы ТУҒЫЛҒАН-ҚАЙТЫС ЖАҒДАЙЫ Ең жоғары дәрежесі* Ескертпелер Хонинбо Санса (本因坊算砂) 1559–1623 Мейджин, 9 дан Хонинбо үйінің негізін қалаушы және бірінші басшысы. Накамура Досеки (中村道碩) 1582–1630 Мейджин, 9 дан Иноуэ үйінің негізін қалаушы ретінде қарастырылады. Хаяши Моннюсай (林門入斎) 1583–1667 7 немесе 8 дан Хаяши үйінің негізін қалаушы және бірінші басшысы. Ясуи Сантецу (安井算哲) 1589–1652 8 дан Ясуи үйінің негізін қалаушы және бірінші басшысы. Иноуэ Генкаку (井上玄覚) 1605–1673 7 дан Иноуэ үйінің бірінші басшысы (Накамура Досеки ескерілмейді). Хонинбо Санетсу (本因坊算悦) 1611–1658 8 дан Хонинбо үйінің екінші басшысы, Жун Мейджин. Ясуи Санчи (安井算知) 1617–1703 Мейджин, 9 дан Ясуи үйінің екінші басшысы. Хонинбо Доетсу (本因坊道悦) 1636–1727 7 дан Хонинбо үйінің үшінші басшысы. Хонинбо Досаку (本因坊道策) 1645–1702 Мейджин, 9 дан Хонинбо үйінің төртінші басшысы. Барлық уақыттың ең ұлы ойыншыларының бірі және алғашқы Кисей (Го қадірлісі); Го теориясына маңызды әсер етті. Хонинбо Дотэки (本因坊道的) 1669–1690 7 дан Хонинбо үйінің мұрагері. Годағы өте дарынды бала деп есептелді. Хаяши Монню (林門入) 1678–1719 6 дан Хаяши үйінің екінші басшысы. Хонинбо Дочи (本因坊道知) 1690–1727 Мейджин, 9 дан Хонинбо үйінің бесінші басшысы. Хонинбо Чихаку (本因坊知伯) 1710–1733 6 дан Алтыншы Хонинбо. Хонинбо Шухаку (本因坊秀伯) 1716–1741 6 дан Хонинбо үйінің жетінші басшысы. Хонинбо Сацуген (本因坊察元) 1733–1788 Мейджин, 9 дан Хонинбо үйінің тоғызыншы басшысы. Хонинбо Генджо (本因坊元丈) 1775–1832 8 дан Хонинбо үйінің он бірінші басшысы. Хонинбо Жова (本因坊丈和) 1787–1847 8 дан Кисей (Го қадірлісі) деп аталды, Акабоси Интэцумен бірге әйгілі "Қанды құсу ойынын" ойнады. Ота Юдзо (太田雄蔵) 1807–1856 7 дан Хонинбо Шусакудың жақын досы болды және бірде онымен атақты сандзюбанго (30 ойын матчы) ойнады. Интэцу Акабоси (赤星因徹) 1810–1835 7 дан Хонинбо Шусаку (本因坊秀策) 1829–1862 7 дан Әлемдегі ең ұлы ойыншылардың бірі, жас шағында қайтыс болды. Ол өлімінен кейін Кисей (Го қадірлісі) атағын алды. Хонинбо Шухо (本因坊秀甫) 1838–1886 8 дан Хоэншаның негізін қалаушы және Оскар Коршельтқа Годан сабақ берген адам. Хонинбо Шуэй (本因坊秀栄) 1854–1907 9 дан Хонинбо үйінің 17-ші және 19-шы басшысы. 1890 жылдары өте белсенді және жаңашыл болды. Хонинбо Шусай (本因坊秀哉) 1874–1940 9 дан "Хонинбо" үйінің соңғы және 21-ші басшысы және Нихон Ки-дің негізін қалаушы. *Егер өзгеше көрсетілмесе, барлық дәрежелер кәсіби дан дәрежелері болып табылады.
Қытай
Шығу тегі Туған және қайтыс болған күні Ең жоғары дәрежесі Ескертпелер Гуо Вэньнян (過文年) 1610-шы жылдар – 1670-шы жылдар Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Ғылыми есімі Гуо Бай Ниан 過百齡 немесе Гуо Бо Ниан過伯齡 арқылы жақсы танымал. Гуо Тишэннің (過惕生, 1907–1989) атасы, Nie Hui Ping-тің ұстазы. «Вэй Цзы» классикалық еңбектері 《官子譜》, 《三子譜》 және 《四子譜》-нің авторы. Хуан Лонгши (黃龍士) 1650-шы жылдар – 1690-шы жылдар Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Го Сейген оны Хонинбо Досаку деңгейінде деп есептеді. 16 жасында Гуошу дәрежесіне жетті. Лян Вэй Цзинь (梁魏今) 1680-шы жылдар – 1760-шы жылдар Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Қаламды есімі Хуэй Цзинь 會京. Солтүстік Цзянсу провинциясының Хуаян қаласында туған. Фан Шипин мен Ши Шаоаньға сабақ берді. Чэн Лань Жу (程蘭如) 1690–1765 Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Оңтүстік Анхуэй провинциясының Шэ округінде (歙縣) туған. Мықты Сянцзи ойынымен де танымал. Фан Сипин (范西屏) 1709–1769 Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Чжэцзян провинциясының Хайнин қаласында туған. Ши Шипинмен 13 партия ойнады, олардың 10-ы сақталды, нәтижесі 5–5. 《桃花泉弈譜》, 《二子譜》 және 《四子譜》 еңбектерінің авторы. Ши Шаоань (施紹暗) 1710–1769 Гуошу, Цишен, 1 пин/品 Ғылыми есімі Ши Сянся (施襄夏) және қаламды есімі Ши Динъань (施定庵) арқылы жақсы танымал. Сондай-ақ Чжэцзян провинциясының Хайнин қаласында туған. *Ойыншылар Guoshou (әдеби мағынасы – «Ұлттық қол») деңгейіне жете алатын, бұл елдегі ең жақсы ойыншыларға берілетін және 1 пин дәрежесімен тең атау. Бұл атау Мэнцийдің И Цю (弈秋) туралы сипаттамасынан шыққан, ол 《孟子·告子章句上》 еңбегінде: «今夫弈之为数,小数也。不专心致志,则不得也。弈秋,通国之善弈者也。使弈秋诲二人弈,其一人专心致志,惟弈秋之为听;一人虽听之,一心以为有鸿鹄将至,思援弓缴而射之,虽与俱学,弗若之矣!» деп айтқан. Бұл «通国之善弈者» – бүкіл елдегі ең жақсы И ойыншысы дегенді білдіреді. Жапондық Мэйдзин атағымен теңестіріледі. Qi Sheng (棋圣) термині алғаш рет Ге Хун (葛洪) 《抱朴子》 еңбегінде айтылған: «棋之无敌者,则谓之棋圣.» – «Жеңіліссіз Qi ойыншысын Qi киелісі (Qi Sheng) деп атайды». Guoshou және Qisheng турнир жеңімпаздарының атақтары емес екенін ескеріңіз; олар Wei Qi ойыншылары мен тарихшылары ең жоғары деңгейдегі турнирлерде жеңіліссіз болған ең үздік ойыншыларды атау үшін қолданатын құрметті атаулар. Guoshou – ойыншының тірі кезінде қолданылатын қалыпты термин, ал Qisheng – көбінесе өлімнен кейінгі атақ ретінде қолданылады. Ойыншылардың рейтингісі Батыс Хань әулетінің (б.з.д. 2-ғасыр) кезінде басталды және Солтүстік және Оңтүстік әулеттер кезеңінде (б.з. 3-6 ғасырлар) үкіметтер ресми түрде мойындады. Жүйеде pin (品) деп аталатын 9 дәреже болды, бұл мемлекеттік қызметкерлердің дәрежелік жүйесімен бірдей. Ең төменгі дәреже – 9 пин, содан кейін 8 пин, т.б., 1 пинге дейін. Төменгі 5 пин арасындағы айырмашылық шамамен 1 зи (子, тас) болды, ал жоғарғы 4 пин арасындағы айырмашылық – жарты зи.
Жапония
Шығуы Аты ТУҒЫЛҒАН КҮНІ–ҚАЙТЫС КҮНІ Биік атағы Ескертулер Кенсаку Сего (瀬越憲作) 1889–1972 9 дан 20 ғасырдың ең үздік үш ойыншысының мұғалімі болды: Утаро Хашимото (Жапония), Го Сейген (Қытай) және Чо Хунхён (Корея). Каору Ивамото (岩本薫) 1902–1999 9 дан шетелдерде Го-ны насихаттау үшін Ивамото қорының негізін қалаушы. Утаро Хашимото (橋本宇太郎) 1907–1994 9 дан Кансай Ки-иннің негізін қалаушы. Сего Минору Китанидің (木谷実) 1909–1975 9 дан шәкірті. Го Сейгеннің үлкен досы және бәсекелесі болды. Го және Китани «Шинфусеки» немесе «Жаңа ашылу» теориясының авторлары болды, бұл го ашылу теориясының үлкен жетістігі. Ең көп еңбек сіңірген ұстаз. Оқушылары арасында Масао Като, Йосио Ишида, Хидео Отаке, Ким Ин, Чо Чикун, Масаки Такемия және Коичи Кобаяши бар. Тошихиро Шимамура (島村俊廣) 1912–1991 9 дан Доген Ханда (半田道玄) 1914–1974 9 дан Го Сейген (呉清源) 1914–2014 9 дан У Циньюань қытай тілінде. Ол барлық уақыттағы ең үздік ойыншылардың бірі болып саналады. Ол жыл сайынғы титул иелері басым болатын қазіргі дәуірге дейін керемет матч-плей рекорды болды. Ашылу теориясы бойынша ілгерілеуші жұмыстың авторларының бірі, «Шинфусеки». Каку Такагава (高川格) 1915–1986 9 дан Құрметті Хонинбо атағын алған бес ойыншының біріншісі, сондықтан 22-ші Хонинбо деп аталады. Хосай Фудзисава (藤沢朋斎) 1919–1993 9 дан 1960 жылдардың ең үздік ойыншыларының бірі. Эйо Саката (坂田栄男) 1920–2010 9 дан «Razor Sakata», «Myoushu шебері» (тамаша қозғалыс) лақап атымен танымал. Ол 64 жеңісімен ең көп чемпиондық атақ иегері болды. Масао Сугиучи (杉内雅男) 1920–2017 9 дан «Го құдайы» лақап атымен аталады. Нихон Ки Иннің мүшесі. Такео Кадживара (梶原武雄) 1923–2009 9 дан «үш қарғаның» бірі. Хидэюки Фудзисава (藤沢秀行) 1925–2009 9 дан Кесейде 6 рет қатарынан жеңіп алғаннан кейін Құрметті Кесеи атағына ие болды. 67 жасында Оза титулын жеңіп алды. Тоширо Ямабе (山部俊郎) 1926–2000 9 дан «үш қарғаның» бірі. Кейдзо Судзуки (鈴木圭三) 1927–1945 3 дан «үш қарғаның» бірі. Ясуро Кикучи (菊池康郎) 1929–2021 8 дан Жапониядағы ең танымал әуесқой го ойыншысы. Шузо Охира (大平修三) 1930–1998 9 дан Шоджи Хашимото (橋本昌二) 1935–2009 9 дан Кансай Ки Инінің мүшесі. Норио Кудо (工藤紀夫) 1940– 9 дан Халықаралық Го федерациясының қазіргі президенті. Нихон Ки Иннің мүшесі. Кюнио Иши (石井邦生) 1941– 9 дан Yuta Iyama-ның мұғалімі. Хидео Отаке (大竹英雄) 1942– 9 дан өмір бойы Госей. Рин Кайхо (林海峰) 1942– 9 дан Го Сейгеннің оқушыларының бірі. Жас кезінде көптеген жүлделерді жеңіп алған. Нихон Ки Иннің мүшесі. Ясумаса Хане (羽根泰正) 1944– 9 дан Hane Naoki әкесі. Куньиса Хонда (本田邦久) 1945– 9 дан Масао Като (加藤正夫) 1947–2004 9 дан «Қойшы Като» лақап атымен танымал, өзінің шеберлік, агрессивті стилі үшін. Ишидо Ёсио (石田芳夫) 1948– 9 дан Хонинбоның ең жас жеңімпазы және 1970-ші жылдардың ең мықты ойыншыларының бірі. Теледидар тілшісі. Нихон Ки Иннің мүшесі. Шузо Аваджи (淡路修三) 1949– 9 дан Го мектебінде өскен. Нихон Ки Иннің мүшесі. Масаки Такемия (武宮正樹) 1951– 9 дан өзінің «ғарыштық стилімен» танымал, ол бүйірлерге емес, тақтаның ортасына аумақ салуға бағытталған. Нихон Ки Иннің мүшесі. Koichi Kobayashi (小林光一) 1952– 9 дан Жапонияда 57 титулмен үшінші орынды иеленді. Нихон Ки Иннің мүшесі. Чо Чикун (조치훈, 趙治勳) 1956– 9 дан Чо Чихун корей тілінде. 20 ғасырдың ең үздік ойыншыларының бірі. Ол 1980–1999 жылдары ең үлкен 3 титулдың (Хонинбо, Кисей және Мейджин турнирлері) жартысына жуығын (29 60), оның ішінде он рет бірізді Хонинбо титулын жеңіп алды, ол 25-ші Хонинбо титулына ие болды. Бір мезгілде барлық үш титулды иеленген алғашқы және жеті титулды жеңген алғашқы. 2002 жылдың соңында Жапониядағы көптеген атақтар бойынша Сакатадан өтті; осы уақытқа дейін 70 атақ жеңіп алды. Нихон Ки Иннің мүшесі. О Рисей (王立誠) 1958– 9 дан Жапонияда кәсіпқой болған алғашқы тайваньдық го ойыншыларының бірі. Нихон Ки Иннің мүшесі. Хироси Ямаширо (山城宏) 1958– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Сатоши Катаока (片岡聡) 1958– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Сатору Кобаяши (小林覚) 1959– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. О Мейен (王銘琬) 1961– 9 дан өзінің «Мейен ырымдарымен» танымал, бұл ойынды ашудың ерекше тәсілі. Нихон Ки Иннің мүшесі. Майкл Редмонд (マイケル・レドモンド) 1963– 9 дан 9 дан дәрежесін алған жалғыз (2008 жылғы жағдай бойынша) Азиядан басқа (Америка) адам. NHK телеарнасының тележүргізушісі. Нихон Ки Иннің мүшесі. Норимото Йода (依田紀基) 1966– 9 дан Жапонияның халықаралық турнирлердегі ең жақсы рекордтарының бірі, Samsung Fire Cup жеңімпазы және 1996 жылы Инг Кубогында екінші орынды иеленген. Нихон Ки Иннің мүшесі. Томоясу Мимура (三村智保) 1969– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Чо Сонжин (조선진, 趙善津) 1970– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Рю Шикун (류시훈, 柳時熏) 1971– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Кимио Ямада (山田規三生) 1972– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Сатоши Юки (結城聡) 1972– 9 дан Кәсіпкер атанған үшінші ең жас ойыншы және Кансай Ки-дің екінші ең жас кәсіпқоры. Нихон Ки Иннің мүшесі. Хидэюки Сакаи (坂井秀至) 1973– 8 дан 2000 жылы Әлемдік әуесқой го чемпионатында жеңіс оді. 28 жасында 4 «тест» ойынының 4-ін жеңіп алғаннан кейін кәсіпқой болып тағайындалды. Кансай Ки Иннің мүшесі. Шинжи Такао (高尾紳路) 1976– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Наоки Хане (羽根直樹) 1976– 9 дан 2002 жылы Нихон Ки Ин тарихында 9 данға ең жылдам өрлеу рекордын бұзды. Нихон Ки Иннің мүшесі. Кейго Ямасита (山下敬吾) 1978– 9 дан «Шинфусекиге» қайта оралатын инновациялық стильге ие. Нихон Ки Иннің мүшесі. Чо У (張栩) 1980– 9 дан 2003 жылы Чо У Нихон Ки Ин тарихында 9 данға ең жылдам өрлеу рекордын бұзды. Нихон Ки Иннің мүшесі. Рин Коно (河野臨) 1981– 9 дан Нихон Ки Иннің мүшесі. Юта Ияма (井山裕太) 1989– 9 дан 2016 жылы барлық жеті титулды бір мезгілде иеленген алғашқы адам болды. 2005 жылы Агон Кубогын жеңіп алғаннан кейін ең жас титул иегері атанды. 60 жасқа толғанда немесе зейнеткерлікке шыққанда 26-шы Хонинбо атағына ие болу құқығын алды. Нихон Ки Иннің мүшесі. Дайсуке Муракава (村川大介) 1990– 9 дан Кансай Ки Иннің ең жас кәсіпқоры. Кансай Ки Иннің мүшесі.
Әйелдер
Шығуы Аты Туған-өлген күні Ең жоғары дәрежесі Ескертпелер Рейко Кобаяши (小林禮子) 1939–1996 7 дан Изумидің анасы. Коичи Кобаяшиға үйленген. Кикуё Аоки (青木喜久代) 1968– 8 дан Нихон Ки Ин ұйымының мүшесі. Юкари Йошихара (吉原由香里) 1973– 6 дан «Хикару но Го» маңғасын жасауды қадағалаған Го ойыншысы. Нихон Ки Ин ұйымының мүшесі. Каори Чинен (知念かおり) 1974– 6 дан 1997 жылы кәсіби Го ойыншысы Йо Кагенге үйленген. Изуми Кобаяши (小林泉美) 1977– 7 дан Чо Уға үйленген. Каори Аоба (青葉かおり) 1978– 5 дан Кәдімгі есеп бойынша Го машинасынан жеңілген алғашқы кәсіби ойыншы. Нихон Ки Ин ұйымының мүшесі. Кана Маннами (万波佳奈) 1983– 4 дан Бұрынғы әйелдер Кисейі. Ши Емин (謝依旻) 1989– 7 дан Тайваньда туған, Жапониядағы кәсіби Го ойыншысы, Құрметті әйел Хонинбо және Құрметті әйел Мейджин атақтарын иеленген. Рина Фуджисава (藤沢里菜) 1998– 6 дан Күрметті Кисей Хидэюки Фуджисаваның немересі. Асами Уэно (上野愛咲美) 2001– 4 дан Бұрынғы әйелдер Кисейі. Сумире Накамура (仲邑菫) 2009– 3 дан Ең жас кәсіби ойыншы.
Қытай
Ескерту: Қытай 1980-жылдардың басында "дан" рейтингін ресми түрде қабылдады. Тайвань әлі күнге дейін пин рейтингін дан рейтингінен басқа да қолданады. Тегі Аты Туған күні–Қайтыс күні Жоғары дәрежесі Ескермелер Чэнь Цзудэ (陈祖德) 1944–2012 9 дан 1992 жылдан 2003 жылға дейін Чжунго Циюань төрағасы және қауымдастықтың бұрынғы президенті болды. Қытайлық фюсекиді танымал етумен белгілі. У Суншэн (吴淞笙) 1945–2007 9 дан Қытайдағы алғашқы үш кәсіби 9 дан ойыншысының бірі. "Го" ойынының халықаралық деңгейдегі оқытушысы. Хангук Кивонның құрметті қонақ ойыншысы. Чжунго Циюаньның серіктесі. Nie Weiping (聂卫平) 1952 9 дан 1980-ші жылдардың ең күшті ойыншыларының бірі, ол Қытайды Жапонияға қарсы бірнеше командалық матчта жеңіске жеткізді. 1980-ші жылдардың соңында көптеген халықаралық атақтар үшін күресті. Чжунго Циюаньның серіктесі. Лю Сяогуан (刘小光) 1960 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Цао Даюань (曹大元) 1962 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ма Сяочунь (马晓春) 1962 9 дан 1990-шы жылдары Қытайдың үздік ойыншысы. Чжунго Циюаньның серіктесі. Фэн Юн (丰云) 1966 9 дан Әлемдегі 9 дан дәрежесін алған екінші әйел. Чжунго Циюаньның серіктесі. Цянь Юпин (钱宇平) 1966 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ю Бин (俞斌) 1967 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Шао Вэйган (邵炜刚) 1973 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Чан Хао (常昊) 1976 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Чжоу Хэян (周鹤洋) 1976 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ло Сихэ (罗洗河) 1977 9 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ван Лэй (王磊) 1978 8 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Дин Вэй (丁伟) 1979 8 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Хуан Ичжун (黄奕中) 1981 6 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Конг Цзе (孔杰) 1982 9 дан 3 әлем чемпионатының жеңімпазы. 2000-шы жылдары әлемдегі ең күшті ойыншылардың бірі. Чжунго Циюаньның серіктесі. Цю Цзюнь (邱峻) 1982 8 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Тан Ли (唐莉) 1982 1 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ху Яою (胡耀宇) 1982 8 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Гу Ли (古力) 1983 9 дан 7 рет әлем чемпионатының жеңімпазы; 2000-шы жылдардағы әлемдегі ең күшті ойыншылардың бірі. 2008-2010 жылдар аралығында ерекше жетістіктерге жетті. 2014 жылы Ли Седольға қарсы Джубанго матчында жеңіліске ұшырады. Чжунго Циюаньның серіктесі. Си Хэ (谢赫) 1984 5 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Лю Син (刘星) 1984 6 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Ван Си (王檄) 1984 6 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Пяо Вэньяо (朴文尧) 1988 5 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Чэнь Яое (陈耀烨) 1989 9 дан 17 жасында ең жас кәсіби 9 дан ойыншысы. Чжунго Циюаньның серіктесі. Ли Чжэ (李喆) 1989 4 дан Чжунго Циюаньның серіктесі. Чжоу Жуйян (周睿羊) 1991 5 дан Чжунго Циюаньның серіктесі.
Корея
Шығуы Атауы ТБЖ–ҚТЖ Жоғары дәрежесі Ескертпелер Чо Намчжул (조남철, 趙南哲) 1923–2006 9 дан Хангук Кивонының негізін қалаушы. Кан Чхольмин (강철민, 姜哲民) 1939–2002 8 дан Ким Ин (김인, 金寅) 1943–2021 9 дан 1960-шы және 1970-ші жылдардың басында Кореяның ең күшті ойыншысы. Хангук Кивонының мүшесі. Ха Чхансок (하찬석, 河燦錫) 1948–2010 8 дан Хангук Кивонының серіктесі. Джимми Ча (차민수, 車敏洙) 1951– 4 дан Хангук Кивонының мүшесі. Чо Хунхён (조훈현, 曺薰鉉) 1953– 9 дан 1970 және 1980 жылдары Оңтүстік Кореядағы ең күшті го ойыншысы, оның шәкірті Ли Чханхо үстемдік еткен кезеңнен бұрын. 11 әлем чемпионы, соның ішінде 1989 жылы төрт жылда бір рет өткізілетін Ин кубогының тұңғыш жеңімпазы. Соңғы рет 49 жасында 2003 жылы Samsung Fire Cup-та әлем чемпионы атанды. Кәсіби ойыншы ең көп титул иегері. Сонымен қатар, ең үздік атақты қорғауға ие, Paewang атағын қатарынан 16 рет жеңіп алды. Со Бонгсу (서봉수, 徐奉洙) 1953– 9 дан 80-ші жылдары Чо Хунхённың ең үлкен қарсыласы болды. Ол өзінің ұзақ тізімдегі екінші орын иегерлері ретінде танымал. 1997 жылы "Жинро" кубогында 9 рет қатарынан жеңіп, Корея чемпионы атанды. Хангук Кивонының мүшесі. Цзян Чжуцзю (장주주, 江鑄久) 1962– 9 дан Хангук Кивонының филиалы. Руй Найвэй (루이나이웨이, 芮乃伟) 1963– 9 дан 9 дан дәрежесіне жеткен алғашқы әйел және барлық уақыттағы ең күшті әйел ойыншы деп танылған, сондай-ақ 1999 жылы ашық Гуксу титулын жеңіп алды. Хангук Кивонының мүшесі. Ю Чханхёк (유창혁, 劉昌赫) 1966– 9 дан 6 рет әлем чемпионы, 1990 жылдардың ең мықты ойыншыларының бірі. Хангук Кивонының мүшесі. Дженис Ким 1969– 3 дан Хангук Кивонының мүшесі. Ли Чханхо (이창호, 李昌鎬) 1975– 9 дан Барлық уақыттағы ең үздік ойыншылардың бірі болып саналады, ол 1993 және 2005 жылдар аралығында әлемдегі ең мықты ойыншы болды. Чо Хунхённың шәкірті, ол сондай-ақ ойынның соңы туралы түсінікті кеңейтумен де танымал. 1992 жылдан бері 21 рет әлем чемпионатында жеңіске жетті, соңғы рет 2007 жылы Чжунхуан кубогында жеңімпаз атанды. Хангук Кивонының мүшесі. Чхве Мёнхун (최명훈, 崔明勳) 1975– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Ан Чжоён (안조영, 安祚永) 1979– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Мок Цзинсок (목진석, 睦鎭碩) 1980– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Чо Хансын (조한승, 趙漢乘) 1982– 9 дан Хангук Кивонының серіктесі. Ли Седол (이세돌; 李世乭) 1983– 9 дан Ли Чханходан кейін әлемдегі ең мықты ойыншы деп саналады. 2014 жылы Гу Лиді Жубанго матчында жеңген. 2002–2015 жылдар аралығында 18 рет әлем чемпионы атанды. 2016 жылы AlphaGo мен Ли Седол матчында Google DeepMind AlphaGo-ға қарсы ойнады. Хангук Кивонының мүшесі. Пак Чжунсан (박정상, 朴正祥) 1984– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Хонг Минпё (홍민표, 洪旼杓) 1984– 5 дан Хангук Кивонының мүшесі. Пак Сынхён (박승현, 朴昇賢) 1984– 4 дан Хангук Кивонының мүшесі. Чхве Чхольхан (최철한, 崔哲澣) 1985– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Пак Ёнхун (박영훈, 朴永訓) 1985– 9 дан Жас және қалыптасқан корейлік го-профессионал. Ол 5 жылдан кейін 9 данға жетті, бұл оны Кореяның ең жас 9 дан кәсіби шебері етті. Үш дүркін әлем чемпионы. Хангук Кивонының мүшесі. Ким Донхи (김동희, 金東熙) 1985– 2 дан Хангук Кивонының мүшесі. Вон Сонджин (원성진, 元晟溱) 1985– 9 дан Хангук Кивонының мүшесі. Сонг Тэкон (송태곤, 宋泰坤) 1986– 9 дан Хангук Кивонының серіктесі. Хё Ёнхо (허영호, 許映皓) 1986– 5 дан Хангук Кивонының мүшесі. Ко Гунтае (고근태, 高根台) 1987– 5 дан Хангук Кивонының серіктесі. Юн Чжунсан (윤준상, 尹畯相) 1987– 6 дан Хангук Кивонының мүшесі. Кан Донгюн (강동윤, 姜東潤) 1989– 8 дан Хангук Кивонының серіктесі.
Тайвань
Ескерту: Тайвань әлі де дан дәрежесімен қатар пин дәрежесін қолданады. Туған жері, DOB–DOD Ең жоғары дәрежесі Ескермелер Жоу Жуншун (周俊勳) 1980– 9 дан, 1 пин Тайвань Қиюаньның мүшесі. Лин Цзихан (林至涵) 1980– 9 дан Тайвань Қиюаньның мүшесі. Чэнь Шиен (陳詩淵) 1985– 7 дан Тайвань Қиюаньның мүшесі. Джоан Миссингэм 1994– 7 дан Австралияда туған тайвандық кәсіби го ойыншысы.
Еуропа
Шығуы Аты ТБД–ӨТД Биік дәрежесі Ескертпелері Манфред Виммер 1944–1995 2p Австрияда туған, 1978 жылы Кансай Кимен бірге батыс Го-ның алғашқы кәсіби шебері болды. Сол жылы 2-ге жетті, кейіннен Кения мен Мадагаскарға Го-ны әкелді. Ханс Райнхард Питш 1968–2003 6p Го-ны бүкіл әлемге таратумен танымал. Каталин Тарану 1973– 5p Румынияның ең үздік ойыншыларының бірі және Жапонияда кәсіби. Нихон Ки Иннің мүшесі. Александр Динерхтейн 1980– 3p Бірінші ресейлік кәсіби Го ойыншысы. Хангук Кивонның мүшесі. Светлана Шикшина 1980– 3p Александр Динерхтейнмен бірге бірінші ресейлік кәсіби Го ойыншысы. Хангук Кивонның мүшесі. Диана Козеги 1983– 1p Мажарстанның алғашқы кәсіби Го ойыншысы. Хангук Кивонның мүшесі. Мария Захарченко 1995– 1p Украинаның алғашқы кәсіби ойыншысы. Лиси Павлов 1995– 2p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы, Еуропа чемпионы, 5 рет Словакияның Го чемпионы. Әли Жабарин 1993– 2p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы, 2016 жылғы Еуропалық Го Гранд Слем чемпионы, 2018 жылғы Еуропалық Гран-при чемпионы. Матеуш Сурма 1995– 2p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы, 3 рет Польшаның Го чемпионы. Илья Шикшин 1990– 4p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы, екі мәрте Еуропалық Го чемпионы, 2 рет 12 жасқа дейінгі Еуропалық жастар чемпионы, 2 рет 18 жасқа дейінгі Еуропалық жастар чемпионы. Артем Качановский 1992– 2p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы. Андрей Кравец 1990– 1p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы. 12 жасқа дейінгі Еуропа чемпионы (2002), 2 мәрте Украина чемпионы (2012, 2015), Еуропа чемпионы (2023). Antti Törmänen 1989– 1p Antti Törmänen – Нихон Киинмен бірге фин 1p. 2011 жылдың қазанынан 2012 жылдың мамырына дейін және 2014 жылдың сәуірінен бастап Токиодағы Нихон Ки-инде инсей болды. Ол 2015 жылғы қысқы кәсіби емтиханды 50%-дан астам жеңіс көрсеткішімен аяқтады, бұл оны Шетелдік Ұлттық Про слотына ие етті. Tanguy Le Calvé 1995– 1p Еуропалық Го федерациясының кәсіби ойыншысы.