Малердің «Қайта тірілу» симфониясы — Мақалалармен ағылшынша

Кіріспе

Густав Малердің симфониясы

Густав Малердің C минорындағы №2 симфониясы, "Қайта тірілу симфониясы" деп белгілі, 1888-1894 жылдар аралығында жазылып, 1895 жылы алғаш рет орындалды. Бұл симфония Малердің өмірлік кезеңінде ең танымал және сәтті туындыларының бірі болды. Ол өлімнен кейінгі өмір мен қайта тірілудің сұлулығына қатысты композитордың өмір бойы сақталған көзқарасын қалыптастырған алғашқы маңызды жұмысы еді. Бұл ауқымды шығармада композитор "алыстан естілетін дыбыс" шығармашылығын одан әрі дамытып, "өз әлемін" құрды, бұл элементтер оның Бірінші симфониясында да байқалады. Шығарманың ұзақтығы 80-90 минутты құрайды және оны C минор тоналылығында деп санайды; New Grove Music and Musicians сөздігі оның тоналылығын C минор – E мажор деп сипаттайды. BBC Music Magazine дирижерлер жүргізген сауалнамада бұл симфонияны барлық уақыттағы ең ұлы бес симфонияның қатарына қойды.

Шығу тегі

Малер 1888 жылы симфонияның бірінші бөлімін «Тотенфейер» (Жиназа рәсімдері) деп аталатын симфониялық поэма ретінде аяқтады. Екінші бөлімнің кейбір эскиздері де сол жылға сәйкес келеді. Малер бес жыл бойы «Тотенфейерді» симфонияның ашылу бөліміне айналдыруды ойлады, бірақ оның қолжазбасында бұл туынды симфония деп көрсетілген. 1893 жылы екінші және үшінші бөлімдерін жазды. Финал – қиын мәселе болды. Малер Бетховеннің 9-шы симфониясымен салыстыруға ұшырауға дайын екенін жақсы білді, себебі екі симфонияның да соңғы бөлімінде хор орталық орын алады, ол алдыңғы бөлімдерге сілтеме жасай отырып басталады және олардан әлдеқайда ұзын. Осы бөлімге қажетті мәтінді табу ұзақ және күрделі процесс болды. 1891 жылы Гамбург операсына қызметке орналасқан Малер қаланың симфониялық концерттерін басқаратын Ханс фон Бюловпен танысты. Бюлов, қатал мінезімен танымал болғанымен, Малерге әсер етті. Малер оған «Тотенфейерді» пианинода орындағанда, оның оны ұнатпауы немесе түсінбеуі оның қолдауына кедері келтірмеді. Бюлов Малерге «Тотенфейер» оған «Тристан мен Изольданы» Хайдн симфониясы сияқты естітетінін айтты. Бюловтың денсаулығы нашарлағанда, Малер оның орнына тұрды. 1894 жылы Бюловтың қайтысы Малерге терең әсер етті. Қайтыс болған күні Малер Фридрих Готлиб Клопстоктың «Қайта тірілу» атты өлеңінің орындалуын естіді, онда «Қайта тіріл, иә, қайта тірілесің / Менің шаңым» деген сөздер айтылды. «Бұл мені найзағайдай жарды», - деп жазды ол дирижер Антон Зейдльге, «және мен бәрін анық және түсінікті көрдім». Малер Клопстоктың гимнінің алғашқы екі шумағын пайдаланды, содан кейін құтқарылу мен қайта тірілу туралы айтатын өз шумақтарын қосты. Ол 1894 жылы финалды аяқтады және бірінші бөлімнің оркестрлеуін қайта қарады, содан кейін «Urlicht» (Бастапқы Нұр) әнін соңғы бөлімге дейін қосты. Бұл ән 1892 немесе 1893 жылы жазылған болуы мүмкін. Малер бастапқыда туынды үшін сюжеттік бағдарлама (негізінен бірнеше нұсқасы) жасады және оны бірнеше достарымен бөлісті (оның ішінде Натали Бауэр Лехнер және т.б.). Ол тіпті осы нұсқалардың біреуін 1901 жылғы 20 желтоқсанда Дрезденде өткен премьераның бағдарлама кітабында жариялады. Бұл бағдарламада бірінші бөлім жерлеу рәсімін бейнелейді және «Өлімнен кейін өмір бар ма?» деген сұрақ қояды; екінші бөлім – қайтыс болған адамның өміріндегі қуанты кезеңдерді еске алу; үшінші бөлім – өмірді мағынасыз әрекет ретінде қарастыру; төртінші бөлім – мағынасыз өмірден құтылу тілегі; ал бесінші бөлім – үшінші бөлімнің күмәндері мен бірінші бөлімнің сұрақтары қайтып келгеннен кейін – мәңгілік, жоғары жаңаруға деген шұғыл үмітпен аяқталады, бұл тақырыпты Малер ақырында «Das Lied von der Erde» музыкасына айналдырды. Көбінесе болатындай, Малер кейіннен бағдарламаның барлық нұсқаларын айналыстан шығарды.

Mahler completed what would become the first movement of the symphony in 1888 as a single movement symphonic poem called Totenfeier (Funeral Rites). Some sketches for the second movement also date from that year. Mahler wavered five years on whether to make Totenfeier the opening movement of a symphony, although his manuscript does label it as a symphony. In 1893, he composed the second and third movements. The finale was the problem. While thoroughly aware he was inviting comparison with Beethoven's Symphony No. 9—both symphonies use a chorus as the centerpiece of a final movement which begins with references to and is much longer than those preceding it—Mahler knew he wanted a vocal final movement. Finding the right text for this movement proved long and perplexing. When Mahler took up his appointment at the Hamburg Opera in 1891, he found the other important conductor there to be Hans von Bülow, who was in charge of the city's symphony concerts. Bülow, not known for his kindness, was impressed by Mahler. His support was not diminished by his failure to like or understand Totenfeier when Mahler played it for him on the piano. Bülow told Mahler that Totenfeier made Tristan und Isolde sound to him like a Haydn symphony. As Bülow's health worsened, Mahler substituted for him. Bülow's death in 1894 greatly affected Mahler. At the funeral, Mahler heard a setting of Friedrich Gottlieb Klopstock's poem quote=yes (The Resurrection), where the dictum calls out "Rise again, yes, you shall rise again / My dust". "It struck me like lightning, this thing," he wrote to conductor Anton Seidl, "and everything was revealed to me clear and plain." Mahler used the first two verses of Klopstock's hymn, then added verses of his own that dealt more explicitly with redemption and resurrection. He finished the finale and revised the orchestration of the first movement in 1894, then inserted the song "Urlicht" (Primal Light) as the penultimate movement. This song was probably written in 1892 or 1893. Mahler initially devised a narrative programme (actually several variant versions) for the work, which he shared with a number of friends (including Natalie Bauer Lechner and de). He even had one of these versions printed in the program book at the premiere in Dresden on 20 December 1901. In this programme, the first movement represents a funeral and asks questions such as "Is there life after death? "; the second movement is a remembrance of happy times in the life of the deceased; the third movement represents a view of life as meaningless activity; the fourth movement is a wish for release from life without meaning; and the fifth movement – after a return of the doubts of the third movement and the questions of the first – ends with a fervent hope for everlasting, transcendent renewal, a theme that Mahler would ultimately transfigure into the music of Das Lied von der Erde. As generally happened, Mahler later withdrew all versions of the programme from circulation.

Жарияланым

Бұл шығарма алғаш рет 1897 жылы Фридрих Хофмайстер жариялаған. Авторлық құқықтар көп ұзамай Йозеф Вайнбергер Музикверлагцентрум Венаға, ал соңында 1910 жылы екінші басылымын шығарған Universal Edition-ға берілді. Үшінші басылым 1952 жылы, ал төртінші, сындық басылым 1970 жылы жарық көрді, екеуі де Universal Edition баспасынан шықты. Густав Малер қоғамы жүзеге асырып жатқан Малер симфонияларының жаңа толық сындық басылымының аясында Екінші симфонияның жаңа сындық басылымы Universal Edition және Kaplan Foundation бірлесіп шығарды. Оның әлемдік тұңғыш орындалуы 2005 жылдың 18 қазанында Лондонның Корольдік Альберт залында болды, дирижерлік еткен – Гилберт Каплан, орындаушылар – Корольдік филармониялық оркестрі. Бұрынғы басылымдардың көшірмелері Dover және Boosey & Hawkes баспаларында жарық көрді. Каплан қоры 1986 жылы қосымша материалдармен толықтырылған кең көлемді факсимильді басылым шығарды. 1989 жылы Бруно Уолтердің төрт қолға арналған фортепианоға жасаған аранжировкасы жарық көрді.

Нысан

Аяқталған туынды бес бөлімге бөлінген.

I. Аллегро маэстозо

Бірінші бөлім "Mit durchaus ernstem und feierlichem Ausdruck" ("Толыққанды салмақтылықпен және салтанатты өрнекпен") деп белгіленген. Ол C минор тональдылығында жазылған, бірақ түрлі көңіл-күйлерден өтеді және қорым шеруіне ұқсайды. Бөлімнің формальды құрылымы өзгертілген сонаталық форма. Экспозиция өзгертілген түрде қайталанады (Людвиг ван Бетховеннің кешкі струнный квартеттерінде жиі істегендей, 4-тен 15-ке дейінгі репетиция нөмірі бойынша). Бұл бөлімде симфонияда кейін қолданылатын бірнеше идеялар бар, соның ішінде Dies irae шіркеу әнiне негізделген тақырып. Малер бөлім үшін шамалы өзгертілген тональдық жүйені қолданады. Екінші тақырып, алғаш рет E мажорда (F мажордың энгармониясы, E-нің неаполитандық тоны) ұсынылған, екінші рет C мажорда басталады, бұл репризаға дейін күтілмейді. Репризадағы ұсынылым, сәйкестік бойынша, бастапқы E мажорда (F мажорда) орындалады. Симфонияның соңғы мақсаты – Eb мажор, 17-ші репетициядан кейін қысқаша сезіліп, финалда қайта оралатын трубалар тақырыбы арқылы көрініс береді. Осы бөлімнен кейін Малер партитурада екінші бөлімге дейін бес минуттық үзіліс жасайды. Бұл үзіліс қазіргі таңда сирек сақталады. Көбінесе дирижерлер Малердің қалауын жартылай орындап, көрермен тынығып, оркестр келесі бөлімге дайындалғанда бірнеше минуттық үзіліс жасайды. Джулиус Бутс бұл нұсқауды 1903 жылы Дюссельдорфтағы қойылымға дейін Малерден жеке алған, алайда ол ұзақ үзілісті төртінші және бесінші бөлімдердің арасына орналастырған, бұл үшін Малер оны көрегендігі, сезімталдығы және өзінің айтқан тілектеріне қарсы батуы үшін құттықтаған. Малердің бастапқы нұсқауын орындаудың практикалық жолы – екі солист пен хорды бірінші бөлімнен кейін ғана сахнаға кіргізу. Бұл симфонияның бірінші бөлімі мен қалған бөлігі арасында табиғи ажыратымдылық тудырады, сонымен қатар әншілерге сахнада отырудың жиырма минуттан астам уақытын үнемдейді. Малердің ниетін оның №3 симфониясымен салыстыру арқылы түсінуге болады, онда шығарманың ұзындығына байланысты бірінші бөлімнен кейін (операның екі актісі арасындағыдай) нақты үзіліс ұсынылады және Малердің өзі көрсеткен. №2 симфониясындағыдай, бұл қазіргі уақытта әрқашан сақталмайды.

The first movement is marked Mit durchaus ernstem und feierlichem Ausdruck (With complete gravity and solemnity of expression). It is written in C minor, but passes through a number of different moods and resembles a funeral march. The movement's formal structure is modified sonata form. The exposition is repeated in a varied form (from rehearsal number 4 through 15, as Ludwig van Beethoven often did in his late string quartets). The development presents several ideas that will be used later in the symphony, including a theme based on the Dies irae plainchant. Mahler uses a somewhat modified tonal framework for the movement. The secondary theme, first presented in E major (enharmonic of F major, Neapolitan of E), begins its second statement in C major, a key in which it is not expected until the recapitulation. The statement in the recapitulation, coincidentally, is in the original E major (F major). The eventual goal of the symphony, E flat major, is briefly hinted at after rehearsal 17, with a theme in the trumpets that returns in the finale. Following this movement, Mahler calls in the score for a gap of five minutes before the second movement. This pause is rarely observed today. Often conductors will meet Mahler half way, pausing for a few minutes while the audience takes a breather and settles down and the orchestra retunes in preparation for the rest of the piece. Julius Buths received this instruction from Mahler personally, prior to a 1903 performance in Düsseldorf; however, he chose instead to place the long pause between the fourth and fifth movements, for which Mahler congratulated him on his insight, sensitivity, and daring to go against his stated wishes. A practical way of following Mahler's original indication is to have the two soloists and the chorus enter the stage only after the first movement. This creates a natural separation between the first movement and the rest of the symphony and also saves the singers more than twenty minutes of sitting on stage. One can get an idea of Mahler's intention through a comparison with his Symphony No. 3, where – due to the length of the piece – a real break after the first movement (as between two acts of an opera) is highly recommended, and indeed indicated by Mahler. As in the case of Symphony No. 2, this is not always observed nowadays.

II. Қалыпты түрде

Екінші бөлім "Sehr gemächlich" деп белгіленген. "Nie eilen" (Өте ақырындап. Ешқашан асықпаңыз.) Бұл – А мажордағы нәзік лендлер. Онда сәл қараңғырақ музыкасы бар екі қарама-қарсы бөлім бар. Бұл баяу бөлімнің өзі, екі жақын бөлімнен өзгеше. Құрылымы тұрғысынан, бұл Малердің барлық шығармаларындағы ең қарапайым бөлімдердің бірі. Бұл – қайтыс болған адамның өміріндегі қуанышты уақыттарды еске алу.

III. Рухи қозғалыста

Үшінші бөлім – C минорындағы шекерцо. Ол екі күшті, қысқа темпани соққысымен басталады. Одан кейін екі жұмсақ соққы, сосын одан да жұмсақ соққылар осы бөлімнің темпін анықтайды, және оған еврей халық музыкасына сілтемелер енгізілген. Малер бөлімнің биік нүктесін – үш есе фортедегі Bm/C аккордын, кейде "үмітсіздік айқайы", ал кейде "өлім шырыны" деп атаған. Бұл бөлім Малердің "Des Knaben Wunderhorn" жинағынан "Des Antonius von Padua Fischpredigt" шығармасын музыкаға қоюына негізделген, оны Малер шамамен бір уақытта жазған; хаттарында Малер өзінің икемді музыкалық шешімі Падуалық Антонийдің балыққа уағыз айтқанда мас болғандай көрінуіне себеп болатынына қызығушылық білдірген. 1967–68 жылдары Лучано Берио осы бөлімді өзінің "Синфония" шығармасының үшінші бөлімінде пайдаланды, оны Батыс классикалық музыкасының түрлі туындыларынан жасалған музыкалық коллаж құру үшін негіз ретінде қолданды.

IV. "Urlicht"

Төртінші бөлім, "Urlicht" ("Түпкі жарық") "Sehr feierlich, aber schlicht" ("Өте салтанатты, бірақ қарапайым") деп белгіленген. Бұл – альт әншісі орындайтын Wunderhorn әні, ол Финалға кіріспе қызметін атқарады. D мажор тоналысында орындалған бұл ән, дүниелік қайғылардан құтылуға деген ұмтылысты бейнелейді және Финалдағы жауапқа тікелей бастап келеді.

V. Шалқылау кезінде

Финал – ең ұзақ бөлім, әдетте жарты сағаттан аса уақыт алады. Ол екі үлкен бөлікке бөлінеді, екіншісі хордың кіруімен басталады және оның формасы осы бөлімнің мәтінімен анықталады. Бірінші бөлім аспаптық және өте эпизодтық, онда түрлі көңіл-күйлер, тембрлер мен тональдықтар кездеседі, материалдың көп бөлігі бұрынғы бөлімдерде естілген үлгілерге негізделген, бірақ сонымен қатар сонаталық принциптерге де сәйкес келеді. Жаңа тақырыптар қайталанып, өзгертіледі. Бұл бөлім ұзақ кіріспемен басталады, үшінші бөлімнің шыңырауын құраған «үмітсіздік айқайынан» басталып, содан кейін хор бөлімінде құрылымдық музыка ретінде қайта пайда болатын тақырыптың тыныш ұсынылуымен жалғасады. Содан кейін сахнадан тысғы мүйіздердің шақыруы естіледі. Бірінші тақырыптық топ бірінші бөлімнен алынған Dies irae тақырыбын қайталайды, содан кейін хордың алғашқы сөздерін айтатын «тірілу» тақырыбын енгізеді, және соңында фанфар беріледі. Екінші тақырып – хор бөліміндегі альт солосы үшін музыканы қамтамасыз ететін ұзақ оркестрлік речитатив. Экспозиция бірінші тақырыптық топты қайталаумен аяқталады. Бұл ұзақ кіріспе бөлім финалдың хорлық бөлімінде маңызды болатын бірнеше тақырыптарды таныстыруға арналған. Малер осы бөлімді «өлгендер шеруі» деп атайды. Ол екі ұзын барабан соққысымен басталады, олар гонгтарды да қамтиды. Dies irae және тірілу тақырыптарын, сондай-ақ үмітсіздік айқайының бастапқы мотивтерін дамытудан басқа, бұл бөлімде бұрынғы материалға негізделген бірқатар басқа тақырыптар эпизодтық түрде айтылады. Реприза шерумен қатар өтеді, ал бірінші тақырыптық топтың қысқаша фрагменттері ғана қайталанады. Оркестрлік речитатив толыққанды қайталанады, ал осы жолы қола мен соққылы аспаптар тобының сахнадан тыс араласуымен сүйемелденеді (кейбір деректер бойынша, бұл Апокалипсистің жеті мүйіз дауысы). Бұл бастапқы кіріспе бөлігін қайталауға әкелетін кульминацияға жетеді. Мүйіз шақыруы Малердің «Ұлы Шақыруына» айналады, хорлық бөлімге өтуге көмектеседі. Тональдық тұрғыдан алғанда, бұл бірінші үлкен бөлім, қозғалыстың аспаптық жартысы F минорында ұйымдастырылған. Алдыңғы екі бөлімнен екі тональдық өлшемді еске түсіретін кіріспеден кейін, бірінші тақырыптық топ толығымен F минорында, ал екінші тақырыптық топ субдоминантада, B минорында ұсынылады. Бірінші тақырыптық топтың қайта айтылуы доминантада, C мажорда болады. Даму бөлімінде A мажор медиантасы және F мажор параллель мажоры сияқты бірнеше тональдық өлшемдер зерттеледі. Бірінші бөлімнен айырмашылығы, екінші тақырып тоник тональдықта күтілгендей қайталанады. Кіріспе қайта айтылуы тақырыптық және тональдық тұрғыдан екінші үлкен бөлімге өтуді білдіреді, C минорынан F минорының доминанты – D мажорға өтеді, онда Ұлы Шақыру айтылады. «Эпифания» флейтамен жоғары регистрде орындалады, сахнадан тыс мүйіздердің дыбысы естіледі. Хорлық бөлім G мажордан басталады. Хор қозғалыстың ортасынан сәл кейін тыныш кіреді. Хорлық бөлім негізінен мәтінге сәйкес ұйымдастырылған, бұрынғы қозғалыстағы музыкалық материалды пайдаланады. (Бас кілтінің астындағы B хор бас партиясында төрт рет кездеседі: үш рет хордың тыныш кіруінде және тағы да «Hör' auf zu beben» сөзінде. Бұл стандартты классикалық репертуардағы ең төменгі вокалды нота. Малер нотаны әндей алмайтын бастарды оны октава жоғары ән айтудың орнына үндемей отыруға шақырады.) Бірінші екі жолдың әрқайсысы аспаптық интерлюдиямен жалғасады; речитатив мелодиясына негізделген альт және сопрано сололары «О Глаубе» хормен оқылған төртінші жолдан бұрын орындалады; ал бесінші жол екі солист үшін дуэт болып табылады. Алғашқы екі жолғы өлеңдер G мажор, сололар мен төртінші жолғы өлеңдер B минор (речитатив бастапқыда айтылған), ал дуэт A мажор тональдығында жазылған. Симфонияның мақсаты, Е мажор, C минорының салыстырмалы мажоры, хор дуэттен «Mit Flügeln» сөздерін алған кезде жетеді, бірақ сегіз тактіден кейін музыка G мажорға тартылады (бірақ ешқашан оған толық аяқтау жасамайды). E кенеттен «Sterben werd' ich um zu leben» мәтінімен қайтадан кіріседі, ал ақырғы тактідің төменгі соққысында, осы уақытқа дейін үнсіз болған органның кіруімен (белгіленген volles Werk, толық орган) және хорға mit höchster Kraft (ең жоғары күшпен) ән айтуды тапсырады. Инструментальді кода да осы соңғы тональдықта, сондай-ақ терең қоңыраулардың дыбысымен бірге орындалады. Малер орындау үшін шіркеу қоңырауларын сатып алуға дейін барды, өйткені осы дыбысқа қол жеткізудің басқа барлық тәсілдері қанағаттандырмайтын болды. Малер осы бөлім туралы былай деп жазды: «Ақырғы кульминацияға жетуге жұмыстайтын шиеленіс соншалықты зор, енді ол аяқталғаннан кейін, оны қалай жазғанымды өзім де білмеймін».

The finale is the longest movement, typically lasting over half an hour. It is divided into two large parts, the second of which begins with the entry of the chorus and whose form is governed by the text of this movement. The first part is instrumental, and very episodic, containing a wide variety of moods, tempi and keys, with much of the material based on what has been heard in the previous movements, although it also loosely follows sonata principles. New themes introduced are used repeatedly and altered. The movement opens with a long introduction, beginning with the "cry of despair" that was the climax of the third movement, followed by the quiet presentation of a theme which reappears as structural music in the choral section. This is followed by a call in the offstage horns. The first theme group reiterates the Dies irae theme from the first movement and then introduces the "resurrection" theme to which the chorus will sing their first words, and finally a fanfare. The second theme is a long orchestral recitative, which provides the music for the alto solo in the choral section. The exposition concludes with a restatement of the first theme group. This long opening section serves to introduce a number of themes, which will become important in the choral part of the finale. The development section is what Mahler calls the "march of the dead". It begins with two long drum rolls, which include the use of the gongs. In addition to developing the Dies irae and resurrection themes and motives from the opening cry of despair, this section also states, episodically, a number of other themes, based on earlier material. The recapitulation overlaps with the march, and only brief statements of the first theme group are restated. The orchestral recitative is fully recapitulated, and is accompanied this time by offstage interruptions from a band of brass and percussion (which some had explained as the apocalypse's seven trumpets). This builds to a climax, which leads into a restatement of the opening introductory section. The horn call is expanded into Mahler's "Great Summons", a transition into the choral section. Tonally, this first large part, the instrumental half of the movement, is organized in F minor. After the introduction, which recalls two keys from earlier movements, the first theme group is presented wholly in F minor, and the second theme group in the subdominant, B minor. The restatement of the first theme group occurs in the dominant, C major. The development explores a number of keys, including the mediant, A major, and the parallel major, F major. Unlike the first movement, the second theme is recapitulated as expected in the tonic key. The restatement of the introduction is thematically and tonally a transition to the second large part, moving from C minor to the parallel D major — the dominant of F minor — in which the Great Summons is stated. The Epiphany comes in, played by the flute, in a high register, and featuring trumpets, that play offstage. The choral section begins in G major. The chorus comes in quietly a little past the halfway point of the movement. The choral section is organized primarily by the text, using musical material from earlier in the movement. (The B below the bass clef occurs four times in the choral bass part: three at the chorus' hushed entrance and again on the words "Hör' auf zu beben". It is the lowest vocal note in standard classical repertoire. Mahler instructs basses incapable of singing the note remain silent rather than sing the note an octave higher.) Each of the first two verses is followed by an instrumental interlude; the alto and soprano solos, "O Glaube", based on the recitative melody, precede the fourth verse, sung by the chorus; and the fifth verse is a duet for the two soloists. The opening two verses are presented in G major, the solos and the fourth verse in B minor (the key in which the recitative was originally stated), and the duet in A major. The goal of the symphony, E major, the relative major of the opening C minor, is achieved when the chorus picks up the words from the duet, "Mit Flügeln", although after eight measures the music gravitates to G major (but never cadences on it). E suddenly reenters with the text "Sterben werd' ich um zu leben," and a proper cadence finally occurs on the downbeat of the final verse, with the entrance of the heretofore silent organ (marked volles Werk, full organ) and with the choir instructed to sing mit höchster Kraft (with highest power). The instrumental coda is in this ultimate key as well, and is accompanied by the tolling of deep bells. Mahler went so far as to purchase actual church bells for performances, finding all other means of achieving this sound unsatisfactory. Mahler wrote of this movement: "The increasing tension, working up to the final climax, is so tremendous that I don't know myself, now that it is over, how I ever came to write it."

Мәтін

Ескерту: Бұл мәтін Des Knaben Wunderhorn неміс тіліндегі түпнұсқасынан ағылшын тіліне өте әдеби және жол-жол аударылды, өлеңнің ырғағы мен ұйқас үлгілерін сақтауға назар берілмеді.

Белгілі тұсаукесерлер

Әлемдік премьерасы (тек алғашқы үш бөлімі): 4 наурыз 1895, Берлин, композитор Берлин филармониясын дирижерледі. Әлемдік премьерасы (толық): 13 желтоқсан 1895, Берлин, композитордың дирижерлігімен. Бельгиядағы тұңғыш орындалуы: 6 наурыз 1898, Лиеж, «Nouveaux Concerts», Сильвен Дупуи дирижерлігімен. Бұл Германиядан тыс жердегі алғашқы орындалу болды. Австриядағы премьерасы: 4 маусым 1899, Венадағы Musikverein, композитор Вена филармониясын дирижерледі. Швейцариядағы премьерасы: 6 маусым 1903, Базель, Базель соборы, композитор Базель симфониялық оркестрін дирижерледі. Голландиядағы премьерасы: 26 қазан 1904, Амстердамдағы Concertgebouw, композитор Concertgebouw оркестрін дирижерледі. АҚШ-тағы премьерасы: 8 желтоқсан 1908, Нью-Йорктегі Карнеги залы, композитор Нью-Йорк филармониясын дирижерледі. Франциядағы премьерасы: 10 сәуір 1910, Париждегі Шатель театры, композитор Orchestre Colonnedy дирижерледі.

Ұпай

Малердің жесірі түпнұсқа қолжазба партитурасын 1920 жылы Менгельберг пен Консертгебау оркестрі ұйымдастырған Малер фестивалінде дирижер Виллем Менгельбергке тапсырған. 1984 жылы оны Менгельберг қорынан симфонияны әуесқой дирижер ретінде орындауға маманданған кәсіпкер Гилберт Каплан сатып алды. Кейіннен сатып алушының австриялық кәсіпкер және Кливленд оркестрінің қоршысы Герберт Г. Клойбер екені белгілі болды, ол партитураны оркестрге сыйлады. Бұл – қолмен жазылған және автордың қолымен қол қойылған жұмыстың жалғыз белгілі түпнұсқасы. Партитура қазір Кливленд өнер мұражайында көрсетілуде.