Кіріспе

Британдық апталық газет

The Observer – жексенбі күндері шығатын британдық газет. Ол The Guardian және The Guardian Weekly газеттерімен байланысты, себебі 1993 жылы екі газет те Guardian Media Group Limited компаниясымен бірге сатып алынған. 1791 жылы тұңғыш рет жарық көрген The Observer – әлемдегі ең көне жексенбілік газет.

Шығу тегі

1791 жылы 4 желтоқсанда W. S. Bourne баспасынан шыққан алғашқы саны әлемдегі алғашқы жексенбілік газет болды. Бұл газеттің байлыққа жол ашатынына сенген Борн, көп ұзамай шамамен 1600 фунт стерлинг қарызға батты. Басылымдардың алғашқы нөмірлері редакциялық тәуелсіздікке ұмтылғанымен, Борн шығындарын өтеу үшін газетті үкіметке сатуға тырысты. Бірақ ол сәтсіз аяқталды. Содан кейін Борнның інісі (бай кәсіпкер) үкіметке ұсыныс жасады, бірақ үкімет газетті сатып алудан бас тартты, оның орнына редакциялық саясатына әсер ету үшін қаржылай көмек көрсетуге келісті. Осының нәтижесінде газет Томас Пэйн, Фрэнсис Бердет және Джозеф Пристли сияқты радикалдарға қарсы қатаң ұстанымға көшті.

19 ғасыр

1807 жылы ағайындылар редакциялық бақылаудан бас тартуға шешім қабылдады және Льюис Доксатты жаңа редактор етіп тағайындады. Жеті жыл өткен соң, бауырластар «Обсерваторды» бірнеше басылымға ие болған Уильям Иннелл Клементке сатты. Осы кезеңде газет мемлекеттік субсидиялар алуын жалғастырды; 1819 жылы апта сайын таратылатын газеттің шамамен 23 000 данасының шамамен 10 000-ы «үлгілік даналар» ретінде таратылды, оларды «адвокаттарға, дәрігерлерге және қаланың атақты азаматтарына» жеткізу үшін жалақы төленген пошташылар таратты. Клемент 1852 жылы қайтыс болғанға дейін «Обсерватордың» иесі болды. Доксат 1857 жылы зейнеткерлікке шыққаннан кейін Клементтің мұрагерлері газетті Джозеф Сноуге сатты, ол редакторлық қызметті де өз мойнына алды. 1870 жылы бай кәсіпкер Джулиус Бир газетті сатып алып, Эдвард Дисиді редактор етіп тағайындады, оның тырыстықтары таралымын жандандыруға көмектесті. 1880 жылы Джулиус қайтыс болғаннан кейін, оның ұлы Фредерик газетке ие болды, бірақ ол газетке қызығушылық танытпады және 1889 жылға дейін Дисиді редактор қызметінде қалдырды. Генри Дафф Трейл Диси кеткеннен кейін редакторлыққа келді, бірақ 1891 жылы Фредериктің әйелі Рейчел Бир оны алмастырды.

20 ғасыр

Фредерик 1903 жылы қайтыс болғаннан кейін газетті газет магнаты Лорд Нортклифф сатып алды. Нортклифф 1911 жылы газетті Уильям Уолдорф Асторға сатты, ол төрт жылдан кейін меншіктің құқығын ұлы Уолдорф Асторға, 2-ші виконт Асторға берді. Гарвин 1942 жылы редакторлық қызметтен кетті. 1948 жылы газеттің меншігі Уолдорфтың ұлдарына өтті, ал Дэвид редактор болып тағайындалды. Ол 27 жыл бойы осы лауазымда қалды, осы кезеңде газетті трастқа қарасты газетке айналдырып, ішінде Джордж Оруэлл, Пол Дженнингс және К. А. Лежун сияқты жазушыларды жұмысқа алды. 1977 жылы Асторлар құлдырап бара жатқан газетті АҚШ-тың мұнай гиганты Atlantic Richfield (қазір ARCO деп аталады) компаниясына сатты, ол 1981 жылы Lonrho plc компаниясына өткізді. 1993 жылғы маусымда The Independent газетінің қарсы ұсынысы қабылданбағаннан кейін Guardian Media Group құрамына қосылды. 1990 жылы Иракта "The Observer" газетінің журналисі Фарзад Базофт тыңшылық қылды деген айыппен өлім жазасына кесілді. 2003 жылы "The Observer" газеті Базофты тұтқындап, тергеген және Базофтың тыңшы емес екеніне көз жеткізген ирак полковнигімен сұхбат жүргізді.

21 ғасыр

2005 жылғы 27 ақпанда The Observer блогы іске қосылды. Әр апта сайын жексенбі күндері шығатын Observer Magazine түсті қосымшасына қоса, бірнеше жыл бойы The Observer газетінің әр санымен бірге әртүрлі тегін айлық журналдар шықты. Бұл журналдардың атаулары: Observer Sport Monthly, Observer Music Monthly, Observer Woman және Observer Food Monthly болды. The Observer газетінің мазмұны The Guardian Weekly халықаралық оқырмандар назарына ұсынылады. The Observer газеті күнделікті шығатын The Guardian газетінің үлгісімен 2006 жылғы 8 қаңтарда Berliner форматына көшті. The Observer 2007 жылғы Британ баспасөз сыйлығында «Жылдың Ұлттық газеті» атанымына ие болды. 2007 жылдың соңында редактор Роджер Алтон қызметтен кетті, оның орнына оның орынбасары Джон Мулхолланд тағайындалды. 2010 жылдың басында газет жаңа стильде қайта жаңартылды. Газеттің веб-сайтында жаңа нұсқаны алдын ала таныстыратын мақалада: «Бизнес және жеке қаржыны қамтитын «Жаңалықтар» бөлімі «Жеті күн» атты жаңа бөлімге ие болады, ол өткен аптадағы Ұлыбритания мен әлемнің маңызды жаңалықтарының толық шолуын ұсынады, сондай-ақ талдаулар мен пікірлерге көбірек назар аударады» делінген. 2021 жылғы шілдеде Ofcom The Guardian газетінің Ұлыбританиядағы жаңалықтарға арналған ең көп қолданылатын веб-сайты және қосымша болып қалатынын, ал алдыңғы жылмен салыстырғанда аудитория үлесі 1% -ға артқанын хабарлады. Жаңалықтар үшін веб-сайттар мен қосымшаларды пайдаланатын тұтынушылардың 23% -ы The Guardian газетін пайдаланды, ол The Observer газетінің онлайн мазмұнын да ұсынады. Бұл көрсеткіш Daily Mail веб-сайты үшін 22% құрады.

Қосымшалар мен ерекшеліктер

2010 жылдың басында газет жаңарып, қайта жаңғыртылғаннан кейін, негізгі газетке тек бірнеше қосымша ғана қоса берілді: Спорт, The Observer Magazine, The New Review және The New York Times International Weekly – 2007 жылдан бері газетпен бірге таратылатын The New York Times-тан таңдалған мақалалардың 8 беттік қосымшасы. Әр төрт апта сайын газетке The Observer Food Monthly журналы енгізілді, ал 2013 жылдың қыркүйегінде ғылым және технология бөлімі болып табылатын Observer Tech Monthly жарық көрді, ол 2014 жылғы Газеттер сыйлығының Гран-при жүлдесін жеңіп алды. Бұрын негізгі газетке Спорт, Бизнес және Медиа, Шолу, Escape (саяхат қосымшасы), The Observer Magazine және түрлі ай сайынғы журналдар, соның ішінде 2006 жылы жарық көрген The Observer Food Monthly, Observer Women Monthly, Observer Sport Monthly және The Observer Film Magazine сияқты қосымшалар да бірге келген.

Баспасөз бөлмесі

The Observer және оның бауырлас газеті The Guardian Лондон қаласында The Newsroom деп аталатын келушілер орталығын ұстап тұрады. Онда олардың мұрағаттары, соның ішінде ескі нөмірлердің жиналған түрдегі көшірмелері, фотосуреттер кітапханасы және күнделіктер, хаттар мен жазбалар сияқты басқа да материалдар сақталған. Бұл материалдармен кез келген адам таныса алады. The Newsroom сонымен қатар уақытша көрмелер ұйымдастырып, мектептерге арналған білім беру бағдарламасын жүзеге асырады. 2007 жылдың қараша айында The Observer және The Guardian газеттері өздерінің мұрағаттарын интернет желісінде қолжетімді етуге мүмкіндік берді. Қазіргі уақытта қолжетімді мұрағаттардың көлемі The Observer үшін 1791 жылдан 2000 жылға дейін, ал The Guardian үшін 1821 жылдан 2000 жылға дейін. Олар ақырында 2003 жылға дейін толықтырылады. 2023 жылы 2004 жылдан бергі көшірмелер және толықтырылмаған бөлімдер соңғы нөмірлерге дейін толтырылуға жоспарланған.

Тыйым салу

Бұл газет 2008 жылдың ақпанында Мұхаммед пайғамбардың суреттерін жариялағандығы үшін Египетте тыйым салынды.