Кіріспе

Британдық онлайн-күнделікті газет – «The Independent» британдық газеті. Ол 1986 жылы ұлттық таңғы басылым ретінде құрылған. «Инди» деген лақап атымен танымал болған газет алғаш кең форматта шығып, 2003 жылы таблоид форматқа көшкен. Соңғы қағаз басылымы 2016 жылдың 26 наурызында жарық көрді, содан кейін тек онлайн нұсқасы ғана қалды. 1997 жылдан бастап газетті Тони О’Райллиге тиесілі Ирландиялық «Independent News & Media» басқарды, ал 2010 жылы ол ресейлік олигарх және бұрынғы КГБ офицері Александр Лебедевке сатылды. Лебедев Михаил Горбачевпен бірлесіп «Новая газета» газетіне де иелік еткен, Горбачев 2022 жылдың 30 тамызында қайтыс болғанға дейін осы газеттің меншік иесі болды. 2017 жылы Сұлтан Мұхаммед Әбулжадаил «The Independent» газетінің 30% үлесін сатып алды. Күнделікті басылым 2004 жылғы Британдық баспасөз сыйлығында «Жылдың ұлттық газеті» атанды. 2021 жылы газеттің сайты мен мобильді қосымшасының ай сайынғы оқырмандарының саны 19 826 000 адамды құрады. «The Independent» 2023 жылғы «The Drum Awards for Online Media» сыйлығында «Жылдың бренді» аталымын жеңіп алды.

1980 жылдар

1986 жылы жарық көрген The Independent газетінің алғашқы саны 7 қазанда үлкен форматта шықты. Оны Newspaper Publishing plc басып шығарды, ал құрушылары – Андреас Уиттэм Смит, Стивен Гловер және Мэтью Саймондс. Үш серіктес бұрын Daily Telegraph газетінде журналист болған, лорд Хартвелл газеттің иелігінен бас тарқаннан кейін жұмыстан кеткен адамдар еді. Маркус Сифф Newspaper Publishing компаниясының алғашқы төрағасы болды, ал Уиттэм Смит газеттің басқаруын өз қолына алды. Газет британдық газет басылымындағы түбегейлі өзгерістер кезінде құрылды. Руперт Мердок баспагерлік кәсіподақтарының көп жылдар бойы қалыптасқан тәжірибесіне қарсы шығып, Вэппингтегі дауды жеңіп шықты. Осының нәтижесінде өндіріс шығындары төмендеді, бұл жаңа бәсекелестікке мүмкіндік жасады. Мердоктың Вэппингке көшуіне байланысты туған дау-дамайлар салдарынан, зауыт сыртта пикетте тұрған, жұмыстан босатылған баспагерлердің қоршауында жұмыс істеуге мәжбүр болды. The Independent Мердоктың екі газетінен қызметкерлердің біразын тартты, олар оның компаниясының жаңа кеңсесіне көшуді қаламады. "Бұл. Сен де сондайсың ба?" деген жарнамалық ұранымен басталып, солшыл оқырмандар үшін The Guardian және рекордтық газет ретінде The Times газеттеріне қарсы тұрған The Independent 1989 жылға қарай 400 000-нан астам таралымына жетті. Тоқыраған нарықта бәсекелесіп, The Independent газет дизайнының жаңаруына және бірнеше жыл ішінде нарықта баға соғысының басталуына ықпал етті.

1990 жылдар

1990 жылы The Independent газеті The Independent on Sunday басылымын шығарғанда, сатылымы күтілгеннен кем болды. Бұл, ішінара, төрт ай бұрын жарық көрген Sunday Correspondent газетінің іске қосылуына байланысты еді, алайда бұл тікелей бәсекелес 1990 жылдың қараша айының соңында жабылды. Өндірістің кейбір аспектілері негізгі газетпен біріктірілді, бірақ жексенбілік газет редакциялық құрамын көбінесе дербес сақтап қалды. 1990 жылдары The Independent газеті Мердок компанияларының бағаны төмендетуімен күресті және The Times және The Daily Telegraph газеттерін Руперт Мердок пен Конрад Блэк сияқты иелерінің көзқарастарын бейнелейтінін айыптайтын жарнамалық кампанияны бастады. Кампанияда басқа газеттердің тақырыптарының пародиасы қолданылды, онда "Руперт Мердок" немесе "Конрад Блэк" деп жазылып, төменінен "The Independent" деп қосымша жазылды. Газет қаржылық қиындықтарға тап болды. Басқа бірнеше медиа компаниялары газетке қызығушылық танытты. Тони О'Райлидің медиа тобы мен Mirror Group Newspapers (MGN) 1994 жылдың ортасына қарай әрқайсысы шамамен үштен бір бөлігіне үлестік сатып алды. 1995 жылдың наурыз айында Newspaper Publishing қайта құрылымдалды, акциялар эмиссиясы арқылы акционерлік капитал О'Райлидің Independent News & Media (43%), MGN (43%) және Prisa (El País баспасы) (12%) арасында бөлісті. 1996 жылдың сәуірінде тағы бір қаржыландыру жүзеге асырылды, ал 1998 жылдың наурызында О'Райли компанияның қалған акцияларын 30 миллион фунт стерлингке сатып алып, компанияның қарызын өз мойнына алды. Брендан Хопкинс Independent News компаниясын басқарды, Эндрю Марр The Independent газетінің редакторы болып тағайындалды, ал Рози Бойкотт The Independent on Sunday газетінің редакторы болды. Марр драматикалық, бірақ қысқа мерзімді дизайндық өзгерістер енгізді, ол сыншылардың мақтауына ие болды, бірақ жарнамалық бюджеттің шектеулі болуына байланысты коммерциялық сәтсіздікке ұшырады. Марр өзінің "Менің саудаым" атты кітабында бұл өзгерістердің қателік болғанын мойындады. Бойкотт 1998 жылдың сәуірінде Daily Express газетіне өтті, ал Марр 1998 жылдың мамырында кетіп, кейіннен BBC-нің саяси редакторы болды. Саймон Келнер редактор болып тағайындалды. Осы кезде газет таралымы 200 000-нан төмен түсіп кеткен еді. Independent News таралымын арттыру үшін көп қаржы жұмсады, газет бірнеше рет қайта дизайннан өтті. Таралымы өскенімен, ол 1989 жылы қол жеткізілген деңгейге жете алмады және тиімділікті қалпына келтірмеді. Жұмыс орындарының қысқартылуы және қаржылық бақылау журналистердің көңіл-күйін және өнімнің сапасын төмендетті.

2000 жылдар

Иван Фэллон, 1995 жылдан бері басқарма мүшесі және бұрын "The Sunday Times" газетіндегі маңызды тұлға, 2002 жылдың шілдесінде Хопкинстің орнына "Independent News & Media" компаниясының бас директоры болды. 2004 жылдың ортасына қарай газет жылына 5 миллион фунт стерлингтей шығынға ұшырады. Бірте-бірте жақсарудың нәтижесінде 2006 жылға қарай газет таралымы соңғы тоғыз жылдағы ең жоғары көрсеткішке жетті. Екі газет тобының редакциялық, басқару және коммерциялық қызметтері бөлек болды, бірақ олар қауіпсіздік, ақпараттық технологиялар, коммутаторлық қызмет және еңбекақы төлеу сияқты бірлескен қызметтерді пайдаланды.

2010 жылдар

2010 жылдың 25 наурызында Independent News & Media газетті Ресей олигархы Александр Лебедевтің отбасы иелігіндегі жаңа компанияға номиналды 1 фунт стерлингке және келесі 10 айда 9,25 миллион фунт стерлингке сатты. Бұл опцияны таңдау, ұзақ мерзімді келісімшарттарға байланысты, The Independent және The Independent on Sunday газеттерін жабудан гөрі тиімді болды, себебі газеттерді жабуға тиісінше 28 миллион фунт стерлинг пен 40 миллион фунт стерлинг жұмсалатын еді. Александрдың ұлы Евгений жаңа компанияның төрағасы болды, ал Александр директорлар кеңесінің мүшесі атанды. 2009 жылы Лебедев Лондонның "Evening Standard" газетінің бақылау үлесін сатып алды. Екі аптадан кейін редактор Роджер Алтон қызметінен кетті. 2011 жылдың шілдесінде The Independent газетінің жазушысы Иоганн Хари, 2008 жылы жеңіп алған Орвелл сыйлығынан айырылды, себебі ол плагиат және қателіктер жасағанын мойындады. 2012 жылдың қаңтар айында The Independent редакторы Крис Блэкхерст Левесон тергеуіне газеттің беделіне бұл оқиғаның "қиын нұқсан келтіргенін" мәлімдеді. Дегенмен ол Харидің "төрт-бес апта ішінде" газетке қайта оралатынын айтты. Бірақ кейін Хари The Independent газетіне қайта оралмайтынын хабарлады. Джонатан Форман The Independent газетінің осы оқиғаға реакциясын, американдық газеттердің ұқсас жағдайларға, мысалы, Жейсон Блэр ісіне реакциясымен салыстырып, американдық газеттердің редакторлардың отставкасына, "жан тереңінен іздеуге" және "нақтылықтың жаңа стандарттарын енгізуге" ұласқанын айтты. Тарихшы Гай Уолтерс Харидің өтіріктері газет қызметкерлері арасында жасырын болғанын және газеттің ішкі тергеуінің "көрінеу амал" болғанын болжады. Мақалалардың бір бөлігі қазір төлемдік қабырғаның артында, бұл бөлім "Тәуелсіз ойлар" деп аталады. The Independent және The Independent on Sunday газеттері 2016 жылғы Brexit референдумында "Еуроодақта қалу" позициясын қолдады. 2016 жылдың наурызында The Independent газеті баспа басылымын жабылып, онлайн газетке айналуға шешім қабылдады; соңғы баспа басылымы 2016 жылдың 26 наурызында жарық көрді. The Independent on Sunday газетінің соңғы баспа басылымы 2016 жылдың 20 наурызында жарық көрді және одан кейін жабылды.

Формат және дизайн

The Independent танымал дизайндар сериясында кең парақ түрінде жариялана бастады. Соңғы нұсқасын Карролл, Демпси және Тиркелл Николас Гарландтың тапсырмасымен жасады, ол Александр Канцлермен бірге Реймонд Хоки мен Майкл МакГиннес жасаған дизайндарға наразы болған. Канцлер ұсынылған дизайндарды көріп: «Біз маңызды газетке қосыламыз деп ойладым», – деді. Бірінші басылымды Майкл Кройзер жобалады және іске асырды, ол 1986 жылдан 1994 жылға дейін Дизайн және сурет бөлімінің атқарушы редакторы болды. 2003 жылдың қыркүйегінен бастап газет кең және таблоидты форматтарда шығарылды, екеуінің де мазмұны бірдей болды. Таблоидты басылым «компакт» деп аталды, бұл Ұлыбританиядағы «таблоид» газеттеріне тән сенсациялық стильден қашықтау үшін жасалды. Лондон аймағында және Солтүстік-Батыс Англияда қолға алынғаннан кейін, кіші формат біртіндеп бүкіл Ұлыбританияда пайда болды. Ұзақ өтпей, Руперт Мердоктың «Таймс» газеті де одан үлгі алып, өз таблоидты форматтағы басылымын ұсынды. Осы өзгерістерге дейін «The Independent» газетінің күндізгі таралымы шамамен 217 500 болды, бұл Ұлыбританиядағы ең төменгі көрсеткіш еді. 2004 жылдың 15 наурызынан бастап таралымы 15%-ға өсті (250 000-ға дейін). 2006 жылдың көп бөлігінде таралым 250 мыңнан аспады. 2004 жылдың 14 мамырында «The Independent» апта күндері шығатын соңғы кең форматты басылымын жариялады, ал қаңтарда сенбілік кең форматты басылымды тоқтатты. «The Independent on Sunday» кең форматтағы соңғы басылымын 2005 жылдың 9 қазанында шығарды, содан кейін баспа басылымы тоқтатылғанға дейін шағын форматты ұстанды. 2005 жылдың 12 сәуірінде «The Independent» француздық «Libération» газетіне ұқсас еуропалық стильдегі дизайнға қайта оралды. Дизайнды қайта жасауды Барселонадағы дизайн студиясы жүзеге асырды. Апта күндері шығатын екінші бөлім негізгі газетке біріктірілді, негізгі жаңалықтар бөлімінде екі беттік мақалалар жиі кездесті, ал газеттің алдыңғы және артқы мұқабаларына түзетулер енгізілді. 2006 жылдың 25 сәуірінде «Extra» атты жаңа екінші бөлім пайда болды. Ол «The Guardian» газетінің «G2» және «The Times» газетінің «Times2» бөлімдеріне ұқсас, құрамында судоку және басқа ойындармен бірге мақалалар мен репортаждар бар еді. 2007 жылдың маусым айында «The Independent on Sunday» мазмұнын спорт пен бизнес тақырыптарын қамтитын жаңалықтар бөліміне және өмір мен мәдениетке арналған журналға біріктірді. 2008 жылдың 23 қыркүйегінде негізгі газет толық түсті форматқа көшті, ал «Extra» күн сайын әртүрлі тақырыптарға арналған «Тәуелсіз өмірге қосымша» бөлімімен ауыстырылды. 2010 жылы Александр Лебедев пен Евгений Лебедев газетті сатып алғаннан кейін үш аптадан соң, 20 сәуірде газет тағы бір қайта құрумен қайта іске қосылды. Жаңа форматта кішірек тақырыптар және газеттің пікірлері мен мақалаларын қамтитын «Viewspaper» бөлімі пайда болды.

Алдыңғы беттер

2003 жылы форматты өзгертуден кейін The Independent ерекше және үгітшілдік бірінші беттерімен танымал болды, олар көбінесе дәстүрлі тақырыптар мен жазбаша жаңалықтар контентінің орнына суреттерге, графикаға немесе тізімдерге сүйенді. Мысалы, 2005 жылы Кашмирдегі жер сілкінісінен кейін газет оқырмандарын қайырымдылық қорына қаржы жәрдемдеуге шақырды, ал британдық үкімет ғалымы Дэвид Келлидің өлімі туралы Хаттон есебі жарияланғаннан кейін, бірінші бетінде тек "Ақтау ма?" деген сөз жарияланды. 2003 жылы газеттің редакторы Саймон Келнер "What the Papers Say" сыйлығында "Жыл редакторы" атағын алды, бұл оның "көбінесе қызықтыратын және шығармашылыққа толы бірінші бет дизайны" үшін де мойынға алынды. Алайда, 2008 жылы редакторлық қызметтен кеткен кезде, ол "формуланы шамадан тыс пайдалану" мүмкін екенін және газеттің бірінші беттерінің стилін "жаңадан ойлап табу" қажеттігін айтты. Крис Блэкхерст редакторлыққа келгеннен кейін, үгітшілдік, плакат стиліндегі бірінші беттер дәстүрлі жаңалықтарға орын беру үшін азайтылды.

Онлайн-болуы

2008 жылдың 23 қаңтарында The Independent газеті онлайн-басылымын жаңартты. Жаңартқан сайт жаңа дизайн, блогтарға оңай қолжетімділік, суреттер мен бейнематериалдарға басымдық, сондай-ақ өнер, сәулет, сән, гаджеттер және денсаулық сияқты қосымша бөлімдерді ұсынды. Газет "The Independent Music Radio Show", "The Independent Travel Guides", "The Independent Sailing Podcasts" және "The Independent Video Travel Guides" сияқты подкасттарды іске қосты. 2009 жылдан бері сайтта Al Jazeera English жаңалықтар арнасының қысқа видео хабарлары жарияланып келеді. 2014 жылы The Independent Reddit және Upworthy сияқты бөлісуге арналған журналистикалық i100 веб-сайтын іске қосты.

Саяси көзқарастар

The Independent әдетте орталықтан солға қарай, либералды бағытта сипатталады. 1986 жылы газет құрылғанда, негізін қалаушылар оның саяси ұстанымы британдық саяси спектрдің ортасын көрсетеді деп ниеттенді және ол негізінен The Times және The Daily Telegraph оқырмандарын тартады деп ойлады. Ол саяси спектрдің сол жақ қанатына көңіл бөледі, сондықтан The Guardian-ға бәсекелес болып табылады. Дегенмен, The Independent экономикалық мәселелерде либералды және нарықты қолдайтын ұстанымды ұстанады. The Independent on Sunday өзін "мақтан тұтатын либералды газет" деп атады. Газет Суданның Дарфур аймағында үкімет тарапынан қолдау көрсетілген күштер жасаған соғыс қылмыстары деп санайтын жағдайларды жариялады. Газет сайлау реформасын ынталы түрде қолдады. Газеттің британдық монархияға қатысты пікірі кейде республикалық деп сипатталған, бірақ ол ресми түрде реформаторлық ұстанымды ұстанады, ол "өзі билік ететін елді көрсететін және өз іс-әрекеттері үшін халыққа есеп беретін" жаңартылған монархияны қалайды. Бастапқыда патшалық жаңалықтардан аулақ болды, Уиттам Смит кейіннен британдық баспасөзді патшалық отбасымен "шамадан тыс қызығушылықпен" қарастырды және газет монархия туралы жаңалықтарсыз "сақталуы мүмкін" деді. 2007 жылы The Guardian газетінің редакторы Алан Русбриджер The Independent туралы былай деді: "Көзқарастарға баса назар аудару, жаңалықтарға емес, мақалалардың бетке шығуына кедерілтеді және осылай істеген сайын алдыңғы беттегі әсері азаяды". 2007 жылдың 12 маусымындағы сөйлесінде британ премьер-министрі Тони Блэр The Independent-ті "көзқарасты газет" деп атады, ол "журналистиканы көзқарас емес, жаңалықтар ретінде қарастыру идеясына қарсы дәрі ретінде басталды. Сондықтан ол The Independent деп аталды. Бүгінде ол жай ғана газет емес, көзқарасты газет". The Independent келесі күні Блэрдің пікірлерін сынады, бірақ кейін форматын өзгертіп, пікірлер мен өнер туралы шолулардың көп бөлігін қамтитын "Viewspaper" қосымшасын газеттің ортасына енгізді. 2008 жылғы Лондон мэрі сайлауы күні жарияланған мақалада кандидаттар салыстырылып, газетте дауыс беруге мүмкіндік болса, алдымен Жасыл партияның кандидаты Сиан Берриге дауыс беретіні, оның басымдықтары мен The Independent-тің басымдықтарының ұқсас екенін атап өтті, ал екіншісі, "көп оймен", қазіргі мәдениеттің иесі Кен Ливингстонға дауыс беретіні айтылды. Ipsos MORI сауалнамасы бойынша 2010 жылғы жалпы сайлауда тұрақты оқырмандардың 44% Либералды демократтарға, 32% Лейбористерге, ал 14% Консервативтерге дауыс берді, бұл жалпы сайлаушылардың 23%, 29% және 36% көрсеткіштерімен салыстырылады. 2010 жылғы жалпы сайлау қарсаңында The Independent Либералды демократтарды қолдады, олардың азаматтық бостандықтарды, дұрыс экономиканы, үлкен жаһандық мәселелер бойынша халықаралық ынтымақтастықты және, әрине, сайлау реформасын ұзақ жылдардан бері қолдайтынын айтты. Бұл газеттің ұстанып келген қағидалары. Алайда, 2015 жылғы жалпы сайлау алдында The Independent on Sunday оқырмандарына қалай дауыс беру керектігі туралы кеңес беруден бас тартып, "бұл біздің құндылықсыз, қансыз жаңалықтар парағы екенімізді білдірмейді. Біз әрқашан әлеуметтік әділдікке ұмтылып келдік", - деді, бірақ газет оқырмандардың "бізбен келісесіз бе, жоқ па, өздері шешуіне" мүмкіндік беретінін мойындады. Нақты бір партияны қолдамай, газет барлық оқырмандарын "жалпы азаматтық міндет" ретінде дауыс беруге шақырды. 2015 жылдың 4 мамырында The Independent газетінің апталық нұсқасында жалпы сайлаудан кейін Консервативтер мен Либералды демократтар коалициясының жалғасуы оң нәтиже болады деді. 2018 жылдың шілде айының соңында The Independent "Соңғы сөз" деп аталатын науқанды бастады, бұл бұрынғы редакторы Кристиан Браутонның Британия мен Еуропалық Одақ арасындағы Brexit келісімі бойынша міндетті референдум өткізу туралы петициясы. 2018 жылдың қазан айына қарай Independent Arabia Сауд Ғылыми-сауда және маркетингтік тобына (SRMG) тиесілі және басқарылады, бұл Сауд Арабиясының патшалық отбасымен тығыз байланысы бар ірі баспа компаниясы, және осы компания басқаратын The Independent-тің парсы, түрік және урду тілдеріндегі жаңалықтар сайттары да жоспарлануда.

Лонгфорд сыйлығы

"Индипендент" лорд Лонгфордты еске алу үшін Лонгфорд сыйлығын демеушілік етеді.

"The Independent on Sunday" газетінің

The Independent on Sunday (IoS) – The Independent газетінің жексенбілік бауырлас газеті болды. Ол 2016 жылы жабылды, соңғы саны 20 наурызда жарық көрді.

(ҚЫЗЫЛ) Тәуелсіз

The Independent U2 әншісі Бононың Product RED брендін The (RED) Independent атты, күндізгі кірістің жартысын қайырымдылыққа аударатын, мерзімі шектеулі басылым шығару арқылы қолдады. Алғашқы басылым 2006 жылдың мамыр айында жарық көрді. Боно редакторлық еткен басылым жоғары сатылым көрсетті. 2006 жылдың қыркүйек айында шыққан The (RED) Independent басылымы, италяндық сәнгер Джорджо Арманидің дизайнымен жасалған, мұқабасында Африкадағы ЖИТС туралы мақала үшін модель Кейт Мосс қара боянып суреттелгендіктен, қырқыс пікір тудырды.

Танымал мәдениетте

The Independent Apple TV+ комедиялық сериалы «Тед Лассо» да жиі еске алынады. Бұл қайта оралатын кейіпкер Трент Криммнің (Джеймс Лэнс) жұмыс орны, ол Тедтің жаттықтыру әдістеріне күдікпен қарап, сынға алады, бірақ оның мейірімділігіне тиесілі.