Вильгельм Эдуард Вебер: Неміс физигі және электромагниттік телеграфтың авторы
Wilhelm Eduard Weber
Вильгельм Эдуард Вебер – неміс физигі, электромагниттік телеграфты Карл Фридрих Гаусспен бірге ойлап тапқан. Өмірі мен ғылыми еңбектері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Вильгельм Эдуард Вебер (24 қазан 1804 – 23 маусым 1891) – неміс физигі, Карл Фридрих Гаусспен бірге алғашқы электромагниттік телеграфтың авторы.
German physicist (1804–1891)
Wilhelm Eduard Weber ('/v//eɪ//b//ər/; ; 24 October 1804 – 23 June 1891) was a German physicist and, together with Carl Friedrich Gauss, inventor of the first electromagnetic telegraph.
Алғашқы жылдар
Вебер Виттенбергтегі Шлосс-трассада дүниеге келді, оның әкесі Майкл Вебер теология профессоры болған. Бұл ғимарат бұрын Абрахам Ватерге тиесілі болған. Вильгельм үш бауырдың екіншісі еді, олардың үшеуі де ғылымға қабілетті болды. Виттенберг университеті таратылғаннан кейін әкесі 1815 жылы Галле қаласына ауыстырылды. Вильгельм алғашқы білімін әкесінен алған, бірақ енді Галледегі жетімдер үйі мен гимназияға жіберілді. Содан кейін ол университетке түсіп, табиғаттану философиясын зерттеуге берілді. Ол сабақтарында және өзіндік жұмыстарымен көзге түсіп, доктор ғылымын қорғағаннан және приват-доцент болғаннан кейін Галле университетінде табиғаттану философиясының қосымша профессоры болып тағайындалды.
Weber was born in Schlossstrasse in Wittenberg, where his father, Michael Weber, was professor of theology. The building had previously been the home of Abraham Vater. Wilhelm was the second of three brothers, all of whom were distinguished by an aptitude for science. After the dissolution of the University of Wittenberg his father was transferred to Halle in 1815. Wilhelm had received his first lessons from his father, but was now sent to the Orphan Asylum and Grammar School at Halle. After that he entered the University, and devoted himself to natural philosophy. He distinguished himself so much in his classes, and by original work, that after taking his degree of Doctor and becoming a Privatdozent he was appointed Professor Extraordinary of natural philosophy at Halle.
Мансап
1831 жылы Карл Фридрих Гаусс ұсынғаннан кейін Геттинген университетінде физика профессоры болып жұмысқа орналасты, оның жасы жиырма жетіде еді. Оның лекциялары қызықты, пайдалы және ойландыратын болды. Вебер физиканы толыққанды түсіну және оны күнделікті өмірде қолдану үшін жай ғана лекциялар, тіпті эксперименттермен көрсетілсе де, жеткіліксіз деп есептеді, сондықтан студенттерін колледж зертханасында ақысыз тәжірибелер жасауға ынталандырды. Жиырма жастағы студент кезінде ол ағасы Эрнст Генрих Вебермен, Лейпцигтегі анатомия профессорымен бірлесіп толқындық теория және сұйықтықтар туралы кітап жазды, бұл оларға үлкен даңқ әкелді. Акустика оның сүйікті ғылымы болды және ол Poggendorffs Annalen, Schweigger's Jahrbücher für Chemie und Physik және Carcilia музыкалық журналында осы тақырыпта көптеген мақалалар жариялады. Оның кіші інісі Эдуард Вебермен бірлесіп жүргізген тағы бір зерттеуі – «адамның жүріс-тұрысының механизмі». Бұл маңызды зерттеулер 1825 және 1838 жылдар аралығында жарық көрді. Гаусс пен Вебер 1833 жылы алғашқы электромагниттік телеграфты құрастырды, ол Геттингендегі обсерваторияны физика институтымен байланыстырды. 1837 жылдың желтоқсан айында Ганновер үкіметі Веберді, «Геттинген жетілігінің» бірін, саяси себептермен университеттегі қызметінен босатып жіберді. Содан кейін Вебер біраз уақыт саяхаттап, Англия және басқа елдерді аралады, ал 1843 жылдан 1849 жылға дейін Лейпцигте физика профессоры болды, содан кейін Геттингенге қайта оралды. Оның ең маңызды еңбектерінің бірі, Карл Фридрих Гаусс және Карл Вольфганг Бенджамин Голдшмидтпен бірлесіп жазылған «Atlas des Erdmagnetismus: nach den Elementen der Theorie entworfen» (Жер магнетизмінің атласы: теория элементтеріне сәйкес жасалған) – магниттік карталар жинағы, және оның күш-жігерінің арқасында магниттік обсерваториялар құрылды. Ол Гаусспен бірге магнетизмді зерттеді және 1864 жылы «Электродинамикалық пропорционалдық өлшемдер» атты еңбегін жариялады, онда электр тогын абсолютті өлшеудің жүйесі сипатталған, ол қазіргі қолданылып жүрген өлшемдердің негізін құрайды. Вебер Геттингенде қайтыс болды және Макс Планк пен Макс Борнмен бірге сол зиратқа жерленді. Ол 1855 жылы Швед Корольдік Ғылым академиясының шетелдік мүшесі болып сайланды. 1855 жылы Рудольф Кольраушпен (1809–1858) бірлесіп электростатикалық және электромагниттік бірліктердің арақатынасы жарық жылдамдығына сәйкес келетін санды көрсетті. Бұл жаңалық Максвеллдің жарық электромагниттік толқын екенін болжауына әкелді. Бұл Вебердің электродинамика теориясын дамытуына да ықпал етті. Сондай-ақ, жарық жылдамдығын белгілеу үшін «c» әрпін алғаш рет 1856 жылы Кольрауш пен Вебер қолданды.
In 1831, on the recommendation of Carl Friedrich Gauss, he was hired by the University of Göttingen as professor of physics, at the age of twenty seven. His lectures were interesting, instructive, and suggestive. Weber thought that, in order to thoroughly understand physics and apply it to daily life, mere lectures, though illustrated by experiments, were insufficient, and he encouraged his students to experiment themselves, free of charge, in the college laboratory. As a student of twenty years he, with his brother, Ernst Heinrich Weber, Professor of Anatomy at Leipzig, had written a book on the Wave Theory and Fluidity, which brought its authors a considerable reputation. Acoustics was a favourite science of his, and he published numerous papers upon it in Poggendorffs Annalen, Schweigger's Jahrbücher für Chemie und Physik, and the musical journal Carcilia. The 'mechanism of walking in mankind' was another study, undertaken in conjunction with his younger brother, Eduard Weber. These important investigations were published between the years 1825 and 1838. Gauss and Weber constructed the first electromagnetic telegraph in 1833, which connected the observatory with the institute for physics in Göttingen. In December 1837, the Hanoverian government dismissed Weber, one of the Göttingen Seven, from his post at the university for political reasons. Weber then travelled for a time, visiting England, among other countries, and became professor of physics in Leipzig from 1843 to 1849, when he was reinstated at Göttingen. One of his most important works, co authored with Carl Friedrich Gauss and Carl Wolfgang Benjamin Goldschmidt, was Atlas des Erdmagnetismus: nach den Elementen der Theorie entworfen (Atlas of Geomagnetism: Designed according to the elements of the theory), a series of magnetic maps, and it was chiefly through his efforts that magnetic observatories were instituted. He studied magnetism with Gauss, and during 1864 published his Electrodynamic Proportional Measures containing a system of absolute measurements for electric currents, which forms the basis of those in use. Weber died in Göttingen, where he is buried in the same cemetery as Max Planck and Max Born. He was elected a foreign member of the Royal Swedish Academy of Sciences in 1855. In 1855 with Rudolf Kohlrausch (1809–1858) he demonstrated that the ratio of electrostatic to electromagnetic units produced a number that matched the speed of light. This finding led to Maxwell's conjecture that light is an electromagnetic wave. This also led to Weber's development of his theory of electrodynamics. Also, the first usage of the letter "c" to denote the speed of light was in an 1856 paper by Kohlrausch and Weber.
Халықаралық танылу
Магниттік ағынның СИ бірлігі – вебер (белгісі: Вб) оның құрметіне аталған.
The SI unit of magnetic flux, the weber (symbol: Wb) is named after him.
Шығармалары
Электродинамикалық өлшеулер: әсіресе ток интенсивтілігінің өлшемін механикалық өлшемге келтіру (Вильгельм Вебермен бірге) 1857 ж. "Электродинамикалық өлшеулер, әсіресе ток қарқынының өлшеміне механикалық бірліктерді жатқызу". Неміс мәтіні. Ағылшын тіліндегі аудармасы.
Elektrodynamische Maaßbestimmungen : insbesondere Zurückführung der Stromintensitäts Messungen auf mechanisches Maass (with Wilhelm Weber) 1857. "Electrodynamic Measurements, Especially Attributing Mechanical Units to Measures of Current Intensity". German text. English translation