Кіріспе

Шотландтық рок музыканты (1935–1982)

Александр Джеймс Харви (5 ақпан 1935 – 4 ақпан 1982) – шотландтық рок және блюз музыканты. Оның мансабы шамамен үш онжылдыққа созылған, бірақ ол 1970-ші жылдардағы глам-рок дәуірінде керемет сахналық өнерпазы ретінде танылған Sensational Alex Harvey Band тобының жетекшісі ретінде есімдері сақталған.

Өмірбаян

Харви жұмысшы класы Киннинг Парк ауданында туып өскен (кейбір мәліметтер бойынша, 2009 жылғы STV шоуы «Ұлы Шотландиялықта» Горбальс ретінде көрсетілген). Өзінің айтуынша, ол музыкада сәттілікке қол жеткізер алдында түрлі жұмыстар істеген – ағаш шеберлігінен бастап, мейрамханада официант болып жұмыс істеген, тіпті қабір тастарын ойып жасаған. Ол алғаш рет 1954 жылы скиффл топтарында өнер көрсете бастады. Оның музыкалық тамыры Диксиленд джазы мен скиффл музыкасында жатыр, ол 1950-ші жылдардың соңында Ұлыбританияда кең танымал болды. 1958 жылдан 1965 жылға дейін ол Алекс Харвидің Big Soul Band тобының жетекшісі болды, блюз бен рок-н-ролл әндерін орындап, Ұлыбритания мен Германияда көп уақыт гастрольде болды. Бұл топ Харвидің авторлық әндері мен сахналық қойылымдарға жатпайтын өзге де әндерді қамтитын «Hair Rave Up» атты концерттік альбомын жазды. 1970 жылы Харви Рей Расселмен бірлесіп Rock Workshop тобын құрды; олардың алғашқы, аттас альбомында «Hole in Her Stocking» әнінің ерте нұсқасы болды, ол кейін «Framed» альбомында пайда болды. Харви «Шаш» тобымен бес жыл бірге болды. Харви өзінің інісі Лесли «Лес» Харвиді әнші Мэгги Беллмен таныстырып, Stone the Crows тобының құрылуына зор үлес қосты. Stone the Crows тобында сондай-ақ кейін Робин Трауэрмен аты шыққан бас гитарист Джеймс Дьюар да болды. Лес Харви 1972 жылы топпен өнер көрсетіп жатқанда қайғылы жағдайда электр тогынан қаза тапты.

Сенсациялық Алекс Харви тобы

1972 жылы Харви гитарист Зал Клеминсон, басист Крис Глен және ағайындылары Хью (кебордтар) және Тед МакКенна (барабандар) – барлығы прогрессивті рок тобының бұрынғы мүшелері, Tear Gas тобынан Sensational Alex Harvey Band (көбінесе SAHB деп қысқартылады) құрды. SAHB 1970-ші жылдары көптеген жоғары бағаланған альбомдар мен гастрольдер шығарды. Sensational Alex Harvey Band тобының "Delilah" әні, Том Джонстың хитінің кавер нұсқасы, 1975 жылы жетінші орынға жетіп, 1976 жылдың маусымында "The Boston Tea Party" әнімен Ұлыбританияда топ-40 хиттеріне кірді. Топ АҚШ-та Ұлыбританиядағыдай танымалдыққа ие болмады, бірақ АҚШ-тың кейбір қалаларында, әсіресе Кливлендте, 1974 жылдың желтоқсан айында Agora Ballroom-да алғаш рет танымал болды. WMMS радиосының эфирі арқасында "Next" және "The Faith Healer" сияқты әндер өте танымал болды. Кливленд Sensational Alex Harvey Band тобының адал жанкүйерлері бар қала болып қалды. Дегенмен, олар АҚШ-тың көптеген басқа қалаларында осындай танымалдылыққа қол жеткізе алмады. Харви 1976 жылы топтан кеткеннен кейін, қалған мүшелер SAHB (Алекссіз) атымен Fourplay альбомын шығарды. Харви 1978 жылы "Rock Drill" тобына қайта қосылды. SAHB Алекспен бірге 1981 жылдың күзінде Ұлыбритания бойынша гастрольдік сапар жасады, соңғы концерті 1 қарашада Уоркингтон қаласындағы Карнеги театрында өтті.

Жалғыз әнші, жеке альбомдар және өлім

Ол топтан мүлдем кеткен соң тағы екі жеке альбом шығарды және 1979 жылдан бастап жеке тобымен гастрольдік сапарлар жасады. 1982 жылдың 4 ақпанында Бельгиядағы өнер көрсетулерінен оралғанда Харви жүрек талмасынан көз жұмды, туған күніне бір күн қалғанда 47 жасқа толуға тиіс еді.

Жеке өмір

Екі рет үйленген, алғашқысы Мэри Мартинмен, олардан ұлы болған; екіншісі Трудимен, олардан да ұлы болған. Харви Глазго провинциясындағы, Шотландиядағы No. 332 «Ложалық Одақ» ложасында шебер масон болған. Ол 1955 жылдың 22 маусымында кірістірілген, ал 1955 жылдың 24 тамызында еркін зияраттың екінші дәрежесіне көтерілген. 1955 жылдың 16 қарашасында үшінші дәреже алған.

Мұра

2002 жылы Джон Нил Мунроның Харви туралы өмірбаяны жарық көрді: «Сенсациялық Алекс Харви». 2005 жылғы сауалнамада «Сенсациялық Алекс Харви» тобы барлық уақыттағы ең үздік бес шотландтық топтың қатарына енді. 2012 жылдың 4 ақпанында Глазгодағы Халық сарайы мұражайының аумағында Харвидің естелігіне арнап рован ағашы отырғызылды. Ағашты Алекс Харви-младший және топтың қалған мүшелері отырғызды. Харвидің қайтыс болғанына 30 жыл толуына орай, Джанет Макоска түсірген суреттері мен Мартин Киелти редакциялаған «Алекс Харви: Өспірімдер идолдарының соңғысы» атты шектеулі басылымды кітап жарық көрді. Кристофер Брукмайрдың «Ұрлаудың қасиетті өнері» және «Тозақтағы қар добы» атты екі романы SAHB тобының туындыларына сілтеме жасайды. 2016 жылдың 18 наурызында Universal Music Харвидің «Өспірімдер идолдарының соңғысы» атты 14 дискілік жинағын шығарды. Бұл көп дискілік жинақ Харвидің музыкасының осы күнге дейінгі ең толық жинағы болды, оған көптеген сирек және қайта басылмаған туындылар енді.