Кіріспе

Жапон саясаткері (1935–2017)

Цутому Хата (羽田 孜) – 1994 жылы тоғыз апта бойы Жапонияның премьер-министрі қызметін атқарған жапон саясаткері. Ол Морихиро Хосокавадан кейін коалициялық үкіметтің басшылығын қабылдады. Премьер-министр болып тағайындалғаннан кейін көп ұзамай Жапон социалистік партиясы үкіметтен шығып, оның қызметтен ерте кетуіне себеп болды. Ол Нагано округінің үшінші сайлау округінен халық депутаты болды. Ол 14 рет сайланды және 2012 жылы зейнетке шықты.

Алғашқы жылдар

Хата 1935 жылғы 24 тамызда Токиода, Либералды-демократиялық партиясының парламент депутаты Буширо Хатаның ұлы ретінде дүниеге келді. Хата Сейджо университетін бітірді және 1958 жылдан 1969 жылға дейін Одакиу автобус компаниясында жұмыс істеді.

Саяси мансап

1969 жылы Хата Жапонияның Өкілдер палатасына Либералды-демократиялық партияның мүшесі ретінде Нагано префектурасынан өкіл болып кірді. 1980 жылдары Танака/Такешита фракциясындағы маңызды тұлғалардың біріне айналды. 1991 жылы Киичи Миязава басқаруымен Қаржы министрі қызметін атқарды. 1993 жылы LDP партиясынан шығып, ұзақ жылдар бойы LDP-мен серіктес болған Ичиро Озавамен бірге Жапония Жаңару партиясын құрды, ол сол жылдың соңында Морихиро Хосокаваның LDP-ға қарсы коалициялық үкіметіне қосылды. Хата Хосокава кабинетінде Сыртқы істер министрі болды. 1994 жылдың 28 сәуірінде Хосокава отставкаға кеткеннен кейін Хата премьер-министр болды. Алайда, Жапония Социалистік партиясы жақында коалициядан шығып, парламенттегі көпшілікті жойды. Сенімсіздік дауысына қатысудың орнына, Хата маусым айында отставкаға келуге шешім қабылдады, бұл SDP жетекшісі Томиичи Мураямаға 30 маусымда лауазымды иеленуге мүмкіндік берді. Хата премьер-министр болып тұрған кезеңде бірқатар прогрессивті реформалар жүзеге асырылды. 1994 жылдың 17 маусымында қабылданған "Егде саяхатшыларды жұмыспен қамтуды тұрақтандыру туралы" заңға енгізілген өзгерістер жұмыс берушілерді 60 жастан асқан қызметкерлерді жұмыспен қамтуды жоспарлауға, сондай-ақ 60 жастан төмен зейнеткерлік жасын белгілеуге тыйым салуға және мемлекеттік корпорацияларды "егде саяхатшылардың тәжірибесін пайдалану орталықтары" ретінде тағайындауға бағытталған. 1994 жылдың 22 маусымында Мүгедектерді жұмыспен қамтуды қолдау орталығы мүгедектер мен жұмыс берушілерге практикалық кеңес, кәсіптік оқыту және ақпарат беру мақсатында заңмен құрылды. 1994 жылдың 29 маусымында қабылданған Денсаулық сақтану туралы заңға енгізілген өзгерістер бала күтімі демалысында жүрген қызметкерлерді Ұлттық денсаулық сақтану төлемдерін төлеуден босатты. 1994 жылдың соңында Шинсейто Шиншинтомен біріккеннен кейін Хата Ичиро Озавамен көшбасшылыққа таласты. Бұл сайыста жеңілгеннен кейін ол және тағы он екі парламент мүшесі Күн партиясын (太陽党 Taiyōtō) құрды. 1998 жылдың қаңтарында Күн партиясы Жақсы басқару партиясының құрамына кірді, ол 1998 жылдың сәуірінде Жапонияның Демократиялық партиясына қосылды.

Жеке өмір және өлім

Хатаның ұлы Юичиро (1967–2020) Жапонияның Еңбек кеңесінің мүшесі болды. 2012 жылдың 4 маусымында ол жер, инфрақұрылым, көлік және туризм министрі болып тағайындалды. Цутому "Түзу" Хата қысқа жеңді блейзер – "Хакеттің" және оны "E салқын костюм" деп атаған адам ретінде танымал. Хата бұл жағынан өз заманынан озып, ақылға қонымды және тұрақты сәнге қызығушылық танытты. Хата 2017 жылдың 28 тамызында Токиода 82 жасқа толып, содан кейін төрт күн өткен соң табиғи себептерден қайтыс болды.