Стрептомицин: Қолданысы, қасиеттері және жанама әсерлері
Streptomycin
Стрептомицин – қауіпті бактериялық инфекцияларға қолданылатын антибиотик. Денсаулық сақтау ұйымының маңызды тізімінде. Пестицид ретінде де қолданылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аминогликозидтік антибиотик
Aminoglycoside antibiotic
Стрептомицин – көптеген бактериялық инфекцияларды емдеу үшін қолданылатын антибиотик. Ол көктамырға немесе бұлшық етке инъекция арқылы беріледі. Жиі кездесетін жағымсыз әсерлеріне бас айналу, құсу, беттің сезімталдығының жоғалтуы, қызба және бөртпе жатады. Бұл препарат Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының "Қажетті дәрілер тізіміне" енген. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы оны адам медицинасы үшін өте маңызды деп жіктемелейді.
Streptomycin is an antibiotic medication used to treat a number of bacterial infections, It is administered by injection into a vein or muscle. Common side effects include vertigo, vomiting, numbness of the face, fever, and rash. It is on the World Health Organization's List of Essential Medicines. The World Health Organization classifies it as critically important for human medicine.
Пестицид
Стрептомицин сонымен қатар пестицид ретінде де қолданылады, адамдарға қатысты қолданыстан асып, бактериялардың өсуімен күресу үшін. Стрептомицин кейбір жемістердің, көкөністердің, тұқымдардың және сәндік дақылдардың бактериялық ауруларын бақылайды. Басты қолданысы – алма және алмұрт ағаштарындағы өртке қарсы күрес. Медициналық қолданыстағыдай, кеңінен қолдану резистентті штаммдардың пайда болуымен байланысты болуы мүмкін. Стрептомицин сәндік тоғандар мен аквариумдардағы цианобактериялардың гүлуын бақылау үшін де қолданылуы мүмкін. Кейбір антибактериялық антибиотиктер белгілі бір эукариоттарды тежесе, стрептомицинге, әсіресе саңырауқұлаққа қарсы әсері болған жағдайда, мұндай әсер байқалмайды.
Streptomycin also is used as a pesticide, to combat the growth of bacteria beyond human applications. Streptomycin controls bacterial diseases of certain fruit, vegetables, seed, and ornamental crops. A major use is in the control of fireblight on apple and pear trees. As in medical applications, extensive use can be associated with the development of resistant strains. Streptomycin could potentially be used to control cyanobacterial blooms in ornamental ponds and aquaria. While some antibacterial antibiotics are inhibitory to certain eukaryotes, this seems not to be the case for streptomycin, especially in the case of anti fungal activity.
Ұяшық өсіру
Стрептомицин пенциллинмен бірге жасуша мәдениетінде бактериялық инфекцияны болдырмау үшін қолданылатын стандартты антибиотиктер қоспасында пайдаланылады.
Streptomycin, in combination with penicillin, is used in a standard antibiotic cocktail to prevent bacterial infection in cell culture.
Белоктарды тазарту
Биологиялық экстракттан белокты тазарту кезінде стрептомицин сульфаты нуклеин қышқылдарын және рибонуклеопротеиндерді жою үшін кейде қосылады. Ол рибосомаларға байланысып, ерітіндіден тұнбаға түсетіндіктен, рРНК, мРНК және тіпті ДНК-ны (егер экстракт прокариоттан алынған болса) алып тастауға мүмкіндік береді.
When purifying protein from a biological extract, streptomycin sulfate is sometimes added as a means of removing nucleic acids and ribonuclear proteins. Since it binds to ribosomes and precipitates out of solution, it serves as a method for removing rRNA, mRNA, and even DNA if the extract is from a prokaryote.
Жанама әсерлер
Басқа аминогликозидтердегідей, ең көп алаңдататын жанама әсерлер – бүйрекке және құлаққа зиян келтіру. Уақытша немесе тұрақты саңыраулық пайда болуы мүмкін. VIII бас сүйек нервінің вестибулярлық бөлігі (вестибулокохлеарлық нерв) зақымдануы мүмкін, нәтижесінде құлақ шуылдауы, бас айналу, координацияның бұзылуы (атаксия), бүйрекке улану және бүйрек функциясының бұзылуын диагностикалау қиындығына әкелуі мүмкін. Көбінесе кездесетін жанама әсерлерге бас айналу, құсу, беттің уюы, қызба және бөртпе жатады.<! Бұл кодонды қате оқуға, ақуыз синтезін тежеуге және түсініксіз механизмдер арқылы жасушаның өліміне алып келеді. Деректерге сүйенсек, молекуланың 30S суббірлігіне байланысуы, оның мРНҚ таспасымен байланысуына кедергі келтіреді. Бұл тұрақсыз рибосомалық мРНҚ кешенін құрады, нәтижесінде ақуыз синтезі ерте тоқталып, жасушаның өліміне соқтырады. Адам мен бактерияларда рибосомалар болғандықтан, стрептомицин адамдарда маңызды жанама әсерлерге ие. Дегенмен, төмен концентрацияда стрептомицин тек бактериялардың өсуін тежейді. Стрептомицин – Грам-оң және Грам-теріс бактерияларды тежейтін антибиотик, сондықтан ол кең спектрлі антибиотик болып табылады.
The most concerning side effects, as with other aminoglycosides, are kidney toxicity and ear toxicity. Transient or permanent deafness may result. The vestibular portion of cranial nerve VIII (the vestibulocochlear nerve) can be affected, resulting in tinnitus, vertigo, ataxia, kidney toxicity, and can potentially interfere with diagnosis of kidney malfunction. Common side effects include vertigo, vomiting, numbness of the face, fever, and rash.<! This causes codon misreading, inhibition of protein synthesis, and ultimately death of the cell through mechanisms that are not well understood. Speculation indicates that the binding of the molecule to the 30S subunit interferes with 30S subunit association with the mRNA strand. This results in an unstable ribosomal mRNA complex, leading to premature stopping of protein synthesis, leading to cell death. As human and bacteria both have ribosomes, streptomycin has significant side effects in humans. At low concentrations, however, streptomycin inhibits only bacterial growth. Streptomycin is an antibiotic that inhibits both Gram positive and Gram negative bacteria, and is therefore a useful broad spectrum antibiotic.
Тарих
Стрептомицин алғаш рет 1943 жылғы 19 қазанда Альберт Шац, Ратгерс университетінің Сельман Абрахам Уаксман зертханасындағы PhD студенті, Мерк және Ко компаниясының қаржыландыруымен жүзеге асырылған зерттеу жобасы аясында оқшаулады. Уаксман және оның зертханасы актиномицин, клавацин, стрептотрицин, стрептомицин, гризеин, неомицин, фрадицин, кандицидин және кандидин сияқты бірнеше антибиотиктерді ашты. Олардың ішінде стрептомицин мен неомицин көптеген жұқпалы ауруларды емдеуде кеңінен қолданылды. Стрептомицин туберкулезді (ТБ) емдеуде қолданылған алғашқы антибиотик болды. 1952 жылы Уаксман «туберкулезге қарсы әсер ететін алғашқы антибиотик – стрептомициннің ашылуы үшін» физиология және медицина саласындағы Нобель сыйлығына ие болды. Кейіннен Уаксман Шацтың рөлін азайтқандығына айыпталды, ол оның қадағалауымен жұмыс істеген, және Элизабет Бугидің оның дамуында маңызды рөл атқарғанын мәлімдеді. Шац доктор Уаксманды және Ратгерс зерттеу және даму қорын сотқа берді, стрептомициннің бірлескен ашушысы ретінде мойындалуын және авторлық төлемдерді алуды талап етті. Келісім соңында Уаксман авторлық төлемдердің 10%-ын, Шац 3%-ын және жоғалтқан авторлық төлемдері үшін өтемақы алды. Лабораторияның қалған бөлігі қалған 7%-ын бөлісті, оның ішінде Бугиге 0,2% тиді. Осы кезде Буги Ратгерс университетінде Уаксманның зертханасында магистратурада оқыды. Осыған дейін ол Нью-Джерси әйелдер колледжінде микробиология мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алған. Екі рецензияланған жарияланымның авторы болды және өсімдік патогендеріне қарсы антимикробтық заттарды қолдануды зерттеді, сондай-ақ ғылыми салаға, әсіресе микробиологияға елеулі үлес қосты. Рутгерс тобы 1944 жылдың қаңтарында стрептомицин туралы медициналық әдебиетте жариялады. Бірнеше айдан кейін олар Уильям Фельдман және Мейо клиникасының Х. Корвин Хиншоумен бірге стрептомицинді туберкулезбен ауырған адамдарда клиникалық сынақтан өткізуді жоспарлады. Бастапқы қиындық – сынақ үшін жеткілікті стрептомицин өндіру болды, өйткені зертханалық әдістермен жасалған шағын партиялар әлі де коммерциялық ірі партияларға ауыстырылмаған еді. Олар сирек кездесетін дәрінің тек 10 грамын қолданып, бірнеше теңежкөлде жануарлар зерттеуін жүргізді, оның нәтижесінде тірі қалды. Өкпе туберкулезіне қарсы стрептомициннің алғашқы рандомизацияланған сынағы 1946 жылдан 1948 жылға дейін Джеффри Маршаллдың (1887–1982) төрағалығымен MRC туберкулезді зерттеу бөлімінде жүргізілді. Сынақ екі жақты соқыр немесе плацебомен бақыланбады. Нәтижелер туберкулезге қарсы тиімділігін көрсетті, бірақ шағын токсикалық әсерлер мен дәріге бактериялық резистенттілік пайда болды.
Streptomycin was first isolated on October 19, 1943, by Albert Schatz, a PhD student in the laboratory of Selman Abraham Waksman at Rutgers University in a research project funded by Merck and Co. Waksman and his laboratory staff discovered several antibiotics, including actinomycin, clavacin, streptothricin, streptomycin, grisein, neomycin, fradicin, candicidin, and candidin. Of these, streptomycin and neomycin found extensive application in the treatment of numerous infectious diseases. Streptomycin was the first antibiotic cure for tuberculosis (TB). In 1952 Waksman was the recipient of the Nobel Prize in Physiology or Medicine in recognition "for his discovery of streptomycin, the first antibiotic active against tuberculosis". Waksman was later accused of playing down the role of Schatz who did the work under his supervision, claiming that Elizabeth Bugie had a more important role in its development. Schatz sued both Dr. Waksman and the Rutgers Research and Endowment Foundation, wanting to be given credited as co discover and receive the royalties for the streptomycin. By the end of the settlement, Waksman would receive a 10% royalty, while Schatz got 3% and compensation for his missed royalties. The rest of the lab shared the remaining 7% of the royalties, in which Bugie received 0.2%. Bugie was pursuing a master's degree in Waksman's lab at Rutgers University at this time. Prior to this, she received her bachelor's degree in microbiology at New Jersey College for Women. had two peer reviewed publications, and researched the use of antimicrobials against plant pathogens, among several other important contributions to the scientific field, particularly in regard to microbiology. The Rutgers team reported streptomycin in the medical literature in January 1944. Within months they began working with William Feldman and H. Corwin Hinshaw of the Mayo Clinic with hopes of starting a human clinical trial of streptomycin in tuberculosis. The difficulty at first was even producing enough streptomycin to do a trial, because the research laboratory methods of creating small batches had not yet been translated to commercial large batch production. They managed to do an animal study in a few guinea pigs with just 10 grams of the scarce drug, demonstrating survival. The first randomized trial of streptomycin against pulmonary tuberculosis was carried out in 1946 through 1948 by the MRC Tuberculosis Research Unit under the chairmanship of Geoffrey Marshall (1887–1982). The trial was neither double blind nor placebo controlled. Results showed efficacy against TB, albeit with minor toxicity and acquired bacterial resistance to the drug.
Нью-Джерси
Стрептомицин Нью-Джерси штатының топырағында табылған микробтан бөліп алынғандықтан, туберкулезге және грам-теріс организмдерге қарсы әсері болғандықтан, сондай-ақ Нью-Джерси тарихындағы осы микроб пен антибиотиктердің маңыздылығын ескере отырып, S. griseus Нью-Джерси штатының ресми микробы деп жарияланды. Заң жобасын сенатор Сэм Томпсон (R 12) 2017 жылдың мамыр айында S3190 нөмірімен, ал Ассамблея депутаты Аннет Киджано (D 20) 2017 жылдың маусым айында A31900 нөмірімен ұсынды. Заң жобасы 2018 жылдың 8 қаңтарында қабылданды. Бұл заң Streptomyces griseus-ті Нью-Джерси штатының ресми микробы деп белгілейді (Нью-Джерси Сенатының 3190 заң жобасы, 2017 жыл). Губернатор Фил Мерфи 2019 жылы заңға қол қойып, оны ресми күшке енгізді.
Because streptomycin was isolated from a microbe discovered on New Jersey soil, and because of its activity against tuberculosis and Gram negative organisms, and in recognition of both the microbe and the antibiotic in the history of New Jersey, S. griseus was nominated as the Official New Jersey state microbe. The draft legislation was submitted by Senator Sam Thompson (R 12) in May 2017 as bill S3190 and Assemblywoman Annette Quijano (D 20) in June 2017 as bill A31900. The bill was passed on 2018 01 08 The bill designates Streptomyces griseus as New Jersey State Microbe (New Jersey Senate Bill 3190 (2017). Governor Phil Murphy signed the bill making it official in 2019.